ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ

لیسبون: پاره‌ای از بهشت

شهرهای ساحلی، به گونه ای معجزه آسا همه ساکنان و بناها و نگاه ها و قدم ها و  احساس ها و کنش های را به سوی دریا می کشانند. رمز و رازی آنجاست: رازی در آن سوی دریاها که انتظار ما را می کشد. هم از این رو، خیابان های شهری، کوچه ها، آدم ها، عطری که در هوا پراکنده ، هوا و آفتاب و حتی حافظه و خاطراتی که در میان انسان ها  چون امواجی  ناپیدا  در جریان است، همه در خود دریا و دریایی بودن را دارند. این احساسی است که  گردشگر، در بالای  «بوستان ادوارد هفتم»،  بر فراز «میدان مارکی دو پومبال»،  در منظره ای  بی نهایت  خیالین و وهم انگیز، می تواند دریابد.  از آنجا،  شهر زیر پای ما است. اما پشتش را به ما کرده ؛ در ابهام و سایه – روشنی رویایی و غبار آلود فرو رفته. و تنها در دوردست ها، در  تکه...
ادامه خواندن

معرفی کتاب روحِ پراگ، اثر ایوان کلیما

عنوان اصلی: The Spirit Of Pragae and other essays (1995) نویسنده: ایوان کلیما ، ترجمه‌ی خشایار دیهیمی تهران، نشر نی 1387 ، چاپ هشتم 1395 تعداد صفحات 229 آن‌چه در ابتدا من را به سوی این کتاب سوق داد، عنوانِ آن بود. نامِ پراگ، به عنوان یکی از شهرهایی که از دور آرمانی می‌نماید ـ که البته تقریبا هیچ از تاریخ آن نمی‌دانستم ـ در ذهنم به قدر کفایت جذاب بود؛ از طرفی، از خشایار دیهیمی، پیش‌تر خوانده‌ام و می‌دانم مترجم قابلی نیز هست. یادداشتی که در پشت جلد آمده هم بی‌تاثیر نبود. مشاهده‌ی کلیدواژه‌های سفر، روحِ شهر، حافظه، خاطره و مواردی از این دست، تردیدم را به یقین تبدیل کرد که خواندن این کتاب، برای کسی مثل من که به روایت و ذهنیت شهر علاقمند است، خالی از لطف نخواهد بود.  کتاب روحِ پراگ، در پنج بخش دسته‌بندی شده است: بخش اول از خاطراتِ کودکیِ نویسنده آغاز می‌شود. شروعی...
ادامه خواندن

برگه داده های شهری (19): ورامین

نام شهر تاریخی ورامین در کتب مختلف به صورت ˈورˈ ،ˈورنهˈ،ˈوارناˈ،ˈوروینˈ، ˈوارمˈ و ورامین ذکر شده ‌است که شکل ورامین نام تثبت شده این شهر از قرن سوم هجری می‌باشد. کلمه ˈرامˈ و ˈرامنˈ واژه‌هایی پهلوی و نام فرشته‌ای که در بیست و یکم هر ماه به او سپرده می‌شود و ورامین یعنی شهری که بهتر از رامین می‌باشد. مطالعات تاریخی شهر ورامین حاکی از آن است که شهر در همه ادوار از چنان اهمیت ویژگی هایی برخوردار بوده که پیوسته و به علل متعدد دستخوش تحولات و تغییرات گوناگون قرار گرفته است به هر حال گسترش توسعه شهر ورامین را میتوان با توسعه شهر نشینی در ایران مقارن دانست . ( توسعه شهر از سال ۱۳۳۵ تا ۱۳۷۰ ). ناهمواری از جمله عوامل محیطی تأثیر گذار بر ساختار فضایی شهر ورامین است و توجه به خصوصیات توپرگرافیک در مطالعات شهری کاربردهای فراوانی دارد. شهر ورامین بر بستر دشت نسبتا...
ادامه خواندن

بوطیقای شهر(24)

پیر سانسو برگردان ناصر فکوهی و زهره دودانگه  بخش 24 پرسش آن است که: از یک رویکرد نسبت به تاریخ چه انتظاری باید داشت؟ نخست آن‌که این رویکرد به مطالعۀ ما انعطاف بیشتری می‌دهد؛ بدین ترتیب ما احترام بیشتری برای تنوع تمدن‌ها، یا ساده‌تر بگوییم، برای شرایط تاریخی قائل می‌شویم. اگر بخواهیم زبان جغرافی‌دان‌ها را بکار بگیریم، می‌توانیم به وجود تمدن‌های کشاورزی، شبه کشاورزی و صنعتی، استعماری، سرمایه‌داری و یا سوسیالیستی اشاره کنیم. این مسأله قابل درک است که در برخی از این تمدن‌ها بازار نقش اساسی را داشته، و در دورانی دیگر این شهرداری بوده که تبدیل به کانونی برای حیات سیاسیِ فعال شده است. زمانی که کاخ یا دربار تصمیمات بزرگ جمعی به انحصار خود درمی‌آورند، میدان عمومی دیگر معنایی نداشته است. دریا، رودخانه، کوه‌ها، حضور بیابان‌ها، نبود تکثر در فعالیت‌های تجاری همه و همه عواملی بوده‌اند که ظاهر شهرها و از این رهگذر شکل مکان‌های الگووار را...
ادامه خواندن

بوطیقای شهر (23)

پیر سانسو برگردان ناصر فکوهی و زهره دودانگه  بخش 23 سرانجام، ما نباید پنهان کنیم که رمزگشایی و بازرمزگذاری نیازمند موضع‌گیری‌هایی هستند که ما جلوتر بدان‌ها خواهیم پرداخت. انتخاب ما بازرمزگذاری بر خیابان است، زیرا به نظر می‌رسد در لحظه‌ای از تاریخ این امر برای انسان یک شانس یا یک موقعیت مطلوب به شمار می‌آمده است. ما از استودیو (آپارتمان تک خوابه) رمزگشایی می‌کنیم زیرا ]این پدیده[ مستلزم نوعی جدایی‌گزینی، نوعی «تک‌بودگی» است که آن را محکوم می‌کنیم. با وجود این، هرچند که در این جا با جدایی میان دو حوزه روبرو نیستیم، اما موضوع (ابژه) نقش قالب را دارد. بدین معنا که موضوع (ابژه) از خلال استحکام خود، ظرفیت تکرار خود (چه درون خویش و چه سپس در صفحات ما)، گاه ]فرایند یک[ باز-اسطوره‌ای شدن را (باز-رمزگذاری را) به یاد ما می آورد. اگر موضوع ما غنایی نداشته باشد، اگر این موضوع در گروهی از تصاویر کلیشه‌ای محو شود؛...
ادامه خواندن

برگه داده های شهری (18): چالوس

  چالوس از شهرهای قدیمی استان مازندران است که در جلگه میانی سواحل دریای خزر واقع شده است. نام این شهر در گذشته‌های دور سالوس یا شالوس بود که در پیرامون آن دو شهر کوچک دیگر به نام کبیره و کچه نیز وجود داشته‌است. بعضی از علمای جغرافیانویس، چالوس را از آبادی‌های طبرستان دانسته‌اند. بافت شهر جلگه‌ای و آبرفتی چالوس دارای عناصر شالوده‌ای و نمادین مثل بازار، مراکز محلات، گذرگاه‌ها و معابر اصلی با استخوان‌بندی لازم است که در رهگذر زمان دارای ارزش و بار اجتماعی، اقتصادی، تاریخی، و فرهنگی شده اند. در سه دهه اخیر و در پی تحولات فرهنگی، اجتماعی، شهر بیشتر در مسیر شرق و جنوب شرقی توسعه یافته است.   اطلاعات عمومی شهر: نام: چالوس نام های پیشین: شالوس، سالوس استان: مازندران مساحت شهر: 18647592 متر مربع (در سل 1390) مساحت شهرستان: 1597 کیلومتر مربع مساحت استان: 23,756 کیلومتر مربع جمعیت شهر: 126,000 (1385) تحول جمعیتی...
ادامه خواندن

فضاهای فرهنگی شهر ملایر

معرفی فضاهای فرهنگی شهر ملایر برای کلاس انسان شناسی شهری دکتر ناصر فکوهی در مقطع کارشناسی ارشد ارائه شده است. این کار در قالب اسلایدهای پاورپوینت ارائه شده که با فرمت پی دی اف در ذیل قابل دانلود است. همچنین شرح هریک از اسلایدها در ادامه ارائه شده است. malayer.pdf اسلاید 1:معرفیاسلاید‌های 2و 3: شهر ملایر در جنوب شرقی استان همدان قرار دارد و از نظر تقسیمات اداری-سیاسی مرکز شهرستان ملایر محسوب می‌شود. شهر در دامنه کوه‌های قصر قجر (225 متر) و ارتفاعات سردکوه (2757) گسترده شده است و در دره‌ای عمیق، طولانی و مستحکم در میان کوه‌های شمالی و شرقی انتهای دربند ازناو که بر عموم راه‌های منطقه مسلط است ساخته شده ( شمس، حجی ملایری  1388، به نقل از مهندسین مشاور معماری وشهرسازی زیستا، ١٣٨٤ ، ص 40)اسلاید 4: ملایر دومین شهر استان همدان از نظر وسعت و جمعیت است. شهر « در موقعیت جغرافیایی غرب ایران و...
ادامه خواندن

بوطیقای شهر(22)

پیر سانسو برگردان ناصر فکوهی و زهره دودانگه  بخش 22  [دقت کنیم که] ما هنوز در سطح خیال هستیم و اگر بخواهیم به طرف متغیرهای جسورانه‌تر برویم، لازم است که تحلیل همگن بنماید. برای مثال [می‌توانیم] به منظور درک اهمیت یک مکان شهری، برای خود چنین قاعده‌ای بگذاریم: آیا می توان شهر را بدون این مکان، برای نمونه یک ایستگاه راه آهن، تصور کرد؟ در شهرِ پیش از جنگ [جهانی دوم]، وجود شهر بدون ایستگاه راه آهن غیر قابل تصور بود: رسیدن به شهر با خودروهای شخصی یا یک اتوبوس به راستی همچون ورود به شهر نبود، بلکه ]همچون[ ورود به یک بخش روستایی بود، و اگر این بخش به علت اهمیتش در حال تبدیل شدن به شهر  می‌بود، این رسیدن در واقع ورود به یک بورگ [یا روستای بزرگ] محسوب می‌شد. از طرف دیگر این کار به معنای تخریب شکوه و جلال شهر است، شهری که در آن زمان...
ادامه خواندن

مأموریت مشهد در جغرافیای سیاسی و فرهنگی کشور، تحول‌آفرینی است

محمّدحسین بحرینی در نشست مشهد، اقتصاد تجارت، اقتصاد زیارت مطرح کرد: مأموریت مشهد در جفرافیای سیاسی و فرهنگی کشور، تحول‌آفرینی است ششمین نشست گفتمان شهر با عنوان «مشهد؛ اقتصاد زیارت، اقتصاد تجارت» و در تاریخ سی‌ویکم تیرماه 1395 در سالن جلسات پژوهشکدة ثامن برگزار شد. غلامرضا مصباحی مقدم، اقتصاددان و عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام و محمّدحسین حسین‌زادة بحرینی، اقتصاددان و نمایندة مردم مشهد در مجلس شورای اسلامی سخنرانان این نشست بودند. ایضاح مفهومی اصطلاح «اقتصاد زیارت» و نسبت آن با اقتصاد تجارت، بحث بر سر مأموریت راهبردی مشهد در نظام جمهوری اسلامی، بررسی وضعیت کنونی توسعة بافت شهری پیرامون حرم مطهر رضوی و ارائة راهکارهای خروج از بحران فعلی این بافت، محورهای اصلی مطرح‌شده در این نشست بود. تعریف مفهومی «اقتصاد زیارت» در پاسخ به پرسش و موضوع محوری جلسه، ابتدا باید اصطلاح «اقتصاد زیارت» را تعریف ‌کنیم. برخی معتقدند این دو واژه با یکدیگر همخوانی و سازگاری ندارد....
ادامه خواندن

پرونده اینترنتی شهر رشت

 توضیح تصویر: پیاده راه میدان شهرداری رشت (بخشی از پروژه احیاء بافت شهر رشت که از ابتدای سال 95 تا کنون توسط شهرداری رشت در جریان است.)   رشت، ابتدا قصبه ای بود كه در میان دو رودخانه گوهررود و سیاهرود قرار داشت و از این جهت نیز قدمت دیرینه دارد. ولی از جهت سابقه شهری، اولین بار حمدا... مستوفی، در قرن هشتم هجری، از این شهر نام برده است. نام قدیمی رشت دارالمرز یا دارالامان بوده كه قبل از این دو، به آن بیه می گفته اند. ریشۀ نامگذاری رشت واژه «رش» به معنای باران بسیار ریز است. زیرا آب­و­هوا در این منطقه بیشتر سال بارانی است که نوع باران «رش» است. در این صورت رشت یعنی جایی که در آنجا باران پیوسته می‌بارد. در حال حاضر شهر رشت پر جمعیت‌ترین شهر شمال کشور و از جمله کلانشهرهای ایران است. در سال 1387 ميانگين تراكم جمعيت در كلان شهرها...
ادامه خواندن

برگه داده های شهری (17): سنندج

    سنندج  (به کردی: سنه، کورسان)، دومین شهر بزرگ کرد نشین و بیست و سومین شهر بزرگ ایران، مرکز استان کردستان در غرب ایران است. نام سنندج دگرگون شدهٔ سنه‌دژ است و زبان مردم، کردی سورانی اردلانیاست. این شهر به لحاظ موقعیت جغرافیایی و فعالیت‌های شهرسازی عصر صفوی و قاجار، از بافت شهری سنتی با ارزشی برخوردار است که بناهای مسکونی و عام‌المنفعه متعددی مانند حمام، مساجد و بازار در آن باقی‌مانده‌است؛ و دارای محدودهٔ بافت تاریخی فرهنگی با وسعتی معادل ۱۱۲ هکتار است. شهر سنندج به دلیل وضعیت خاص توپوگرافی یکی از شهرهای زیبای ایران است به طوریکه پیرامون این شهر از کوه‌های زیبا و بلند و داخل شهر به صورت تپه ماهور از تپه‌های متعددی تشکیل شده و برفراز هر تپه‌ای منظره‌ای زیبا از شهر نمایان است.   نام: سنندج نام های پیشین: سینه دژ، سنه‌دژ، سینه، سیر استان: کردستان مساحت شهر: 20906 کیلومتر مربع جمعیت شهر: 373987...
ادامه خواندن

بوطیقای شهر(21)

پیرسانسو برگردان ناصر فکوهی و زهره دودانگه  بخش 21 «فروشگاه پریزونیک»، «سوپرمارکت»، «فروشگاه بزرگ» گاه توانسته اند برغم اختلاف‌هایی چند، محصولاتی تقریبا شبیه به هم عرضه کنند: به هر رو مسأله اصلی جای دیگری بود، مسأله این بود که چگونه در چنین مجموعه‌های بزرگی حرکت کنیم. مسیر خطی، مستقیم و تقریبا غیر قابل بازگشت «سوپرمارکت»، حرکت چرخشی، پرپیچ و خم و پریشان  «فروشگاه پریزونیک»، مسیر طولانی، باشکوه و تماشایی «فروشگاه بزرگ» با صراحت زیادی از یکدیگر متمایز هستند. کمی جلوتر خواهیم گفت که به نظر ما این تقسیم زمانی، ابزاری است که می تواند کمک کند جوهر هریک از این مکان‌ها را بهتر تشریح کنیم. آن‌چه در حال حاضر برای ما اهمیت دارد این است که نشان دهیم در فضاهای بزرگ شهری باید به گونه ای بسیار مصمم و با دقت زیاد قدم گذاشت و از خلال همین دقت و تعین پذیری است که این فضاها خود را در مسیرهای...
ادامه خواندن

برگه داده های شهری (16): گرگان

گرگان نام شهر و شهرستان و نيز نام سرزميني باستاني در جنوب شرقي درياي خزر است. در زبان باستاني آن را گورگان و وركان و در زبان يوناني هيركان يا هيركانيا و در زبان عربي جرجان مي‌گفتند. شهر و شهرستاني كه امروز گرگان خوانده مي‌شود تا سال 1316 شمسي موسوم به استرآباد بود، و كل منطقه گرگان قديم، در تقسيمات كشوري امروز، استان گلستان نام دارد. رشد اوليه شهر در محدوده برج و باروي آن بود اما از سال 1290 به بعد رشد شهر بيشتر معطوف به جنوب و شرق شد و از سال  1317 به بعد نيز رشد شهر مجدداً در همان قسمت شرق و جنوب شرقي انجام گرفت. اما در دهه 1340 و 1350 روند رشد شهر تغيير نمود و شهر بصورت پراكنده و در تمام جبهه ها گسترش يافت كه بيشتر در امتداد خيابانها ايجاد شده بود . در دهه اخير نيز شهر اين الگوي رشد پراكنده...
ادامه خواندن

معرفی مجموعه مقالات هفتمین هم اندیشی نشانه شناسی: نشانه شناسی مکان

  نشانه شناسی مکان (مجموعه مقالات هفتمین هم اندیشی نشانه شناسی)به کوشش فرهاد ساسانی (زیر نظر دکتر بهمن نامور مطلق)انتشارات سخن ، چاپ اول 1391236 صفحهاین کتاب حاصل  تلاش گروه نشانه‌شناسی است که در قالب حلقه‌ی نشانه‌شناسی تهران، هفتمین هم‌اندیشی نشانه‌شناسی را  به عنوان ویژه‌ی "نشانه‌شناسی مکان" برگزار کرده‌اند.مجموعه شامل 8 مقاله است که هر یک از منظری بسیار متفاوت با دیگر مقاله‌ها، به نشانه‌شناسی فضا و مکان پرداخته‌اند. این تفاوت در ابتدا، با نگاهی گذرا به فهرست مقاله‌ها به چشم خواننده می‌آید؛ چرا که نمونه‌های موردی کار شده نه تنها از مباحث معماری و شهری انتخاب شده‌اند، بلکه به سینما و وسایل حمل‌و‌نقل نیز پرداخته اند. در نگاه اول ممکن است تنوع مباحث مطرح شده، خواننده‌ی غیرمتخصص را  به سردرگمی ناشی از سخت فهم بودن مطالب سوق دهد؛ اما آن چه باعث ترغیب او برای شروع کتاب می‌شود نمونه‌های موردی ملموس و آشنای مقاله‌هاست: محله‌ی رستم آباد یا همان...
ادامه خواندن

معرفی کتاب «اسطوره تهران» اثر جلال ستاری

  اسطوره‌ی تهرانجلال ستاری دفتر پژوهش‌های فرهنگی، تهران، 1385چاپ دوم 270 صفحهکتاب‌ اسطوره‌ی تهران به قلم جلال ستاری، در چاپ اول دارای هفت بخش است.در بخش اول با عنوان « شهر اسطوره‌ای »، نویسنده به ویژگی‌های دو دسته شهر می پردازد: شهر اسطوره‌ای و شهری که هیچ ریشه و خاستگاه اسطوره‌ای ندارد. این کتاب با بازشناسی هر یک از آن‌ها در منابع مکتوب، آغازی تاثیرگذار دارد. ستاری با معرفی رموز عالم و کائنات، جایگاه آرمانی مکان را در ادیان کهن به تصویر کشیده است و تلاش می‌کند فرآیند گذارِ شهر از دوره‌ی کهن به مدرن را به شکلی مختصر توضیح داده و در آن‌جا که میل به توضیحات بیشتر می‌رود، برای دور نشدن از مبحث اصلی، مطالب را به شایستگی در پاورقی‌های متعدد و مفصل بگنجاند. در انتهای این بخش، تفاوت بین «شناخت اسطوره‌ای تهران» و «تهران اسطوره‌ای» را شرح داده و هدف کتاب را یکی شناخت اسطوره‌ی تهران و یا...
ادامه خواندن

«قصر سنگی» جردن؛ خانه‌ای برای شهر!

توضیح عکس : عمارت ثابت پاسال در خیابان نلسون ماندلا در زمینی به مساحت بیش از 11000 متر مربع. عکس: حسین زهره‌وند«از جماران که بیرون آمدم یک‌ راست رفتم به خلوت‌ترین خانه‌ای که سراغ داشتم؛ خانه‌ای بزرگ که قبلا برای «ثابت پاسال» بود و از همان جا به دادستانی انقلاب زنگ زدم و گفتم بروید هر چه قاچاقچی مواد مخدر می‌شناسید دستگیر کنید … شب نشده بود که زیرزمین و انباری‌های خانه پر زندانی شده بود». این نوشته برگرفته از خاطرات محمدصادق صادقی گیوی (معروف به صادق خلخالی) خود گویای سرنوشت پرماجرای این عمارت بعد از انقلاب است. عمارت اعیانی‌ای که روزگاری مردم تهران «قصر سنگی»‌اش می‌نامیدند آماج حوادث گشت تا به اطوار گونه‌گون درآید و امروز به سخت‌جانی‌اش متروکه‌ای باشد لمیده بر جوار شریان شلوغ جردن. «قصر سنگی» همان خانه تاریخی تاجر پر رمز و راز ایرانی، حبیب‌الله ثابت معروف به «ثابت‌پاسال» است.سیاق معماری این عمارت ریشه در تاریخ...
ادامه خواندن

بوطیقای شهر(20)

  پیر سانسو برگردان ناصر فکوهی و زهره دودانگه  در این فصل دغدغه تعیین معیارهایی را داشتیم که به آن‌ها بازمی‌گردیم؛ وجود یک مکان شهری، مستلزم وجود یک کانون مرکزی است؛ این ادعا دو دلیل دارد: این قطب به این مکان ساختار می دهد، و بدون آن این خطر وجود دارد که ]مکان[ بی‌شکل باقی بماند. از سوی دیگر دلیل دومی که ما نیز آن را ترجیح می‌دهیم، بیشتر ]دربارۀ[ مسالۀ حس است – مکان نمی تواند به روشنی خود را آشکار کند و هستی خود را گسترش دهد، مگر آنکه کانونی داشته باشد که به روشنی آن چه را که آن مکان در پی بیانش است، در خود گردآورده باشد. ما می‌توانیم به طیب خاطر این گزاره جدید را، که به نظرمان گزارۀ بنیادینی است، مطرح کنیم: مکان حقیقی شهری جایی است که ما را تغییر دهد، یعنی جایی که پس از خارج شدن از آن دیگر همان کسی نباشیم...
ادامه خواندن

فضاهای چند سطحی و شهر مشهد

شهر محل تعامل و گفت‌وگو است، شهروندان، مطالبه‌گران كيفيت‌ زندگي هستند و مديران مي‌كوشند تضاد در لايه‌هاي گوناگون و پيچيدة شهر را تعادل بخشند. رويكرد فرهنگي و اجتماعي، گسترش فضاي مدني را در سطح توصيه مي‌كند و فشار اقتصادي، ساختار طبقاتي را. امروزه ضرورت‌هاي آب و هوایي، زيست‌محيطي و فني، همكف شهر را به چند سطح اجتماعي تبديل كرده است. موضوع فضاهای چندسطحی و زیرسطحی بسیار پیچیده است و این مقوله‌ حداقل از سال 1380 منجر به اقداماتی در شهر مقدس مشهد شده است که نمی‌توان آن را در نشستی یکی، دو ساعت خلاصه کرد.شهر مشهد با حدود سه میلیون نفر جمعیت و توسعة سریع به لحاظ جمعیتی، ویژگی‌های خاصی دارد. به نظر می‌رسد پیش از آنکه به موضوع فضاهای زیرسطحی بپردازیم، بهتر است ببینیم با چه شهری مواجه هستیم و حقیقت‌های این شهر زیارتی چیست؟ آیا به همین راحتی می‌توانیم از ایده‌ای متمایز که در سطح جهانی مطرح است،...
ادامه خواندن

برگه داده های شهری (14): سبزوار

  سبزوار از دیر زمان مهد دانش و فرهنگ بوده و جایگاه خاصی را از این نظر در میان شهرهای دیگر به خود اختصاص داده است.  بررسی‌های جغرافیایی تاریخی نشان می دهد كه هر چند شهر سبزوار بعداً جانشین شهر بیهق شده و عملاً همان نقش و بلكه گسترده‌تر را در این ناحیه از كشور ایفا نموده است، ولیكن این دو شهر به لحاظ جغرافیایی بر هم منطبق نبوده و به لحاظ تاریخی هم تقدم و تاخر داشته‌اند. شهر بیهق كه قدمت بیشتری داشته است در حول و حوش روستای فعلی خسروگرد واقع در ۶ كیلومتری سبزوار فعلی استقرار داشته است، كه بعداً رو به ویرانی نهاده و كم كم قصبه سبزوار در محدوده مركزی شهر سبزوار فعلی رونق گرفته و وسعت و توسعه یافته است. تبدیل شدن نقش شهر سبزوار طي شش دهه گذشته از نقشي بازرگاني به نقشي خدماتي نشاندهنده كاهش نقش سنتي شهر در سطح استان و...
ادامه خواندن

کاربرد مطالعات انسانی در مسائل حاشیة شهر

دکتر علی‌اصغر محکیبه نظر من در بحث حاشیه‌نشینی، حاشیه‌نشین از حاشیه مهم‌تر است. در بحث حاشیة شهر، بیشتر رویکرد بر مهندسی و جغرافیایی تأکید می‌شود، اما اگر از موضع انسان حاشیه‌نشین، مشکلات آنان و خاستگاهی که باعث حاشیه‌نشینی آنها شده است، به این موضوع نگاه کنیم، موضوع بهتر تبیین می‌شود. برای انسان به عنوان موجودی اجتماعی شاید دردی بدتر از این نباشد که در میان جمع باشد، اما او را نبینند، صدایش را نشنوند و او را به حساب نیاورند. به نظر می‌آید جامعه به نوعی با فرد حاشیه‌نشین قهر کرده و او طرد شده است. این طرد شدن و به حاشیه رانده شدن، هم مشکلاتی برای خود فرد حاشیه‌نشین و هم مشکلاتی برای نظام اجتماعی او ایجاد می‌کند. طردشده‌ها چیزی برای از دست دادن ندارند، از این روی در هنجارشکنی و زیر پا گذاشتن حقوق دیگران جسورتر می‌شوند. شاید یکی از دلایل هنجارشکنی حاشیه‌نشین‌ها این باشد که مسیرهای مشروع...
ادامه خواندن