ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*
کد امنیتی*
Reload Captcha

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ

درسگفتارهای کلژدوفرانس، درباره دولت(22)


  پیر بوردیو برگردان ناصر فکوهی دولت و جامعه‌شناس باید از خود بپرسیم: جامعه‌شناس چگونه می‌تواند ابزارهای محسوسی را بیابد تا بتواند از نسبی‌کردن [مسائل] پرهیز کند؟ او چگونه می‌تواند نقطه‌نظری تولید کند که در رابطه با پیدایش نقطه‌نظری مدعی ِ غیر نسبی‌کردن، غیر‌نسبی باشد؟ چگونه جامعه‌شناس می‌تواند یک نظریه علمی تولید کند که مدعی بازشناسی جهانشمول فرایندی باشد؟ فرایندی که بنا بر آن همچنین، یک نهاد مدعی ِ بینش جهانشمول و توزیع درجه‌های مشروعیت‌یافته در بیان ادعای امر جهانشمول وجود داشته باشد؟ کرسی‌های کلژدوفرانس را هم دولت به وجود می‌آورد؛ دولت است که درجه‌های ادعا[در هر موردی] را توزیع می‌کند...مسئله درجه علمی‌بودن ِ علوم مختلف– چه علوم اجتماعی و چه علوم طبیعی – [اغلب] به صورت بسیار ساده‌لوحانه‌ای مطرح می‌شود. اما باید تلاش کرد در خطی که در اینجا مطرح می‌کنم موضوع را فرموله کرد. یک روش متعارف برای مطرح کردن مسئله دولت آن است که به دولت تعریفی...
ادامه خواندن

درسگفتارهای کلژ دوفرانس، درباره دولت(21)


پیر بوردیو برگردان ناصر فکوهی درباره دولت به دو معنای این واژه اشاره کردیم. به باور من دولت به مثابه مجموعه‌ای از کنشگران اجتماعی، به هم‌پیوسته و زیر سلطه یک حاکمیت ِ یکسان، خود، محصول مجموعه‌ای است از کنشگران مامور به اجرای حاکمیت و نه برعکس . هدف من آن است که این گزاره را بسنجم: شکل‌گیری نهادهای دیوان‌سالارانه خود‌مختار نسبت به خانواده، دین و اقتصاد، شرط ظاهر‌شدن چیزی است که ما دولت-ملت (دولت ملی) می‌نامیم و از خلال فرایندی انجام می‌گیرد که بنابرآن، این شکل‌گیری ِ تدریجی به انجام رسیده است. اما بپرسیم: این روایت حقوقی که عمدتا حاوی گروهی از واژگان و شیوه‌های سازمان‌یافتگی و غیره است، چگونه ساخته شده؟ برخی از کنشگران که دولت را ساخته‌اند و با ساختن آن، از خود نیز کنشگران دولت را ساخته‌اند، از آن رو این کار را کرده‌اند که قدرت دولت را به دست بگیرند. حال پرسش این است: چگونه باید...
ادامه خواندن

درسگفتارهای کلژدوفرانس: درباره دولت(20)


  پیر بوردیو برگردان ناصر فکوهی ما باید میان دو مفهوم از دولت تمیز قائل شویم: یکی دولت به مثابه حکومت، خدمات عمومی، قوای عمومی؛ و دیگری، دولت به معنای مجموعه کسانی که این دولت زیر سلطه خود دارد. و میان این دو، باید از لحاظ درجه تمایز قائل شد. موریس هالبواکس از «کانون ارزش‌های فرهنگی» صحبت می‌کند که مردم کمابیش با آن فاصله دارند(1): ما می‌توانیم از مفهوم «کانون ارزش‌های دولتی» هم صحبت کنیم و یک شاخص نسبتا ساده از یک سلسله‌مراتب خطی بسازیم که فاصله‌ها تا کانون ارزش‌های دولتی را تعیین کند؛ مثلا براساس ظرفیتی که افراد برای دخالت کردن [در امور عمومی دارند] برای نمونه در باطل کردن جریمه‌ها و غیره، این فاصله‌ها را اندازه بگیریم. ما می‌توانیم یک شاخص انباشت‌شده هم داشته باشیم که کمابیش قابل اعتماد باشد: برای نمونه براساس نزدیکی نسبی به ماموران اجتماعی مختلف به نسبت این مرکز منابع ِ دولتی. همین‌طور می‌توانیم...
ادامه خواندن

درسگفتارهای کلژدوفرانس: درباره دولت(19)


پیر بوردیو برگردان ناصر فکوهی   اطاعت باید به صحبت قبلی خود برگردم و نکته‌ای را تصحیح و تکمیل کنم؛ نکته‌ای هست که باید در آن انعطاف بیشتری داشت، باید کمی تردیدها و دودلی‌های خودم را کم کنم. در این صورت به گمانم بتوانیم بحثمان را ادامه دهیم. فقط می‌خواستم تمثیلی را که به کار بردم در ذهنتان باشد تا بتوانید آن را در این بحث تعمیم بدهید. به نظرم در این تمثیل، یک طرف را باید کمیسیون رسمی گرفت که گفتمانی خاص تولید می‌کند. اقتدار این گفتمان از یک سو بر پایه استنادش به مسئولان رسمی است و از سوی دیگر رفتار دهقانان قبایلی که با پذیرش و انجام یک ازدواج در چارچوب مقررات، به نوعی تبعیت خود از این مقررات را نشان می‌دهند. آنها بدین ترتیب منافع امر‌رسمی را به دست می‌آورند. این منافع به نظر من در همه جوامع نصیب کُنش‌هایی می‌شوند که جامعه آنها را در...
ادامه خواندن

درسگفتارهای کلژ دوفرانس: درباره دولت(18)، پیر بوردیو برگردان ناصر فکوهی


این رویکرد دموکراتیک کاملا نادرست است و آنچه می‌خواستم نشان بدهم – و در درس پیشین به صورت ضمنی اشاره کردم – آن است که «دولت به مثابه مجموعه خدمات یک ملت» دولت به مثابه «مجموعه شهروندانی که با مرزهای مشخص » زندگی می کنند را به وجود می‌آورد. ما با یک زیر‌و‌رو شدن کامل علت و معلولی روبرو هستیم که خاص ِ منطق بت‌واره‌ای (فتشیستی) است؛ نوعی بت‌واره سازی از دولت به صورتی که گویی دولت – ملت، یعنی دولت به مثابه جمعیتی سازمان یافته، به صورت پیشینی وجود داشته، در حالی که تز من آن است که باید چگونگی پیدایش دولت را به آزمون بگذاریم و این کار را در دو سه سنت مختلف انجام دهیم، تز من، ایده‌ای معکوس است: یعنی ما تعدادی کُنشگر اجتماعی - از جمله حقوق‌دان‌ها - که نقش مهمی داشته ‌اند و به خصوص صاحبان این سرمایه منابع سازماندهندگی یعنی حقوق رومی را...
ادامه خواندن

درسگفتارهای کلژ دوفرانس : درباره دولت(17) پیر بوردیو


برگردان ناصر فکوهی سعی می‌کنم سریع به یک جمع‌بندی برسم. ما ظاهرا با چیزی بسیار پیش‌پا افتاده روبرو هستیم: رئیس جمهور ژیسکار دستن، یک کمیسیون تشکیل می‌دهد که در راس آن ریمون بار (نخست وزیر وقت) قرار می‌گیرد. این کمیسیون مسئول آن می‌شود که فرایند کمک به تامین مسکن را انجام داده و در نهایت یک گزارش مشاورتی به دولت ارائه دهد. مفهوم «مشاوره» در اینجا بسیار مهم است: مسئله آن است که سیاستی به تصویب برسد که در آن کمک به تامین مسکن به جای آنکه به سازندگان داده شود، به متقاضیان ارائه شود. این سیاست در خود نوعی عملکرد نمادین دارد که بسیار پیچیده بوده و در پی رسمی‌کردن یک فرایند است. در این فرایند، هدف، نمایشی‌کردن یک عمل سیاسی است که خود به دنبال آن است که عملکرد سیاسی ِ ایجاد ضوابطی اجباری را به کل جامعه تحمیل کند. مسئله، نمایشی‌کردن این گونه از نظم است که...
ادامه خواندن

درسگفتارهای کلژ دوفرانس، درباره دولت (16) پیر بوردیو برگردان ناصر فکوهی


در واقع با تحلیل مسائل با دقت بیشتر، به این نتیجه می‌رسیم که برخی از این ازدواج‌ها با همان تعریف رسمی [واقعا] وجود دارند و با سروصدای زیادی هم برگزار می‌شوند. این باور وجود دارد که چنین ازدواج‌هایی ضامن باروری در منطق اسطوره‌ای- مناسکی  ِ مفهوم حاصلخیز بودن و موجب سعادت کسانی هستند که آنها را انجام می‌دهند همچنان که  کل ِ گروه. اما با نگاهی بازهم نزدیکتر، متوجه می‌شویم که این ازدواج‌ها می‌توانند ظاهرا با ضوابط رسمی انطباق داشته ولی در همان حال دلایل آنها کاملا ریشه در مخالفت با همان ضوابط رسمی داشته باشند. به عبارت دیگر حتی همین سه درصد ازدواج که به صورت خالص با ضوابط انطباق دارند هم می‌توانند حاصل منافعی باشند کاملا متضاد با آن ضوابط. مثالی می‌آورم: خانواده‌ای را در نظر بگیرید که در آن دختری دارند کمی «مشکل‌دار» که  خواستگاری نمی‌یابد؛ در این صورت ممکن است یکی از پسرعموهایش خود را «فدا»...
ادامه خواندن

پیر بوردیو، درسگفتارهای کلژ دو فرانس (1989-1992)، درباره دولت (14)


برگردان ناصر فکوهی با وجود این، چنین روندی، برغم جنبه کاملا مشروع آن، ممکن است چیزی را نادیده بگیرد. کمیسیون یک ابداع سازمانی است – ما حتی می‌توانیم زمانی را که چنین ابداعی پیدا شده را مشخص کنیم. این ابداع همچون یک اختراع فناورانه است؛ اما از گونه‌ای کاملا خاص. دولت چنین ابداع‌هایی را می‌خواهد، یعنی ابداعی که از طریق آن بتوان انسان‌ها را کنار یکدیگر گذاشت و چنان سازماندهی کرد که کارهایی را انجام بدهند که در صورت سازمان یافته‌نبودن بدین شکل [حاضر] به انجامش نباشند. ما به صورت خود‌انگیخته وجود این نوع از فناوری را فراموش می‌کنیم. ما امروز مطالعات زیادی داریم که به تاثیرات ورود رایانه‌ها به محیط کار مربوط می‌شوند، اما اغلب فراموش می‌شود که بگویند چگونه ابداع چیزی مثل «بخشنامه» جهان دیوانسالارانه را دگرگون کرد؛ و یا در مرحله‌ای بسیار قدیمی‌تر چگونه همین جهان دیوانسالارانه با گذر از سنت شفاهی به حقوق کتبی، به کلی...
ادامه خواندن

پیر بوردیو، درسگفتارهای کلژ دو فرانس (1989-1992)، درباره دولت (13)


  برگردان ناصر فکوهی من به این دوگانه بازخواهم گشت. من آنقدر نسبت به مشکل انتقال آنچه می‌خواهم منتقل کنم آگاهم، که دائما میان استراتژی‌های ارتباطات (چگونه آنچه می‌خواهم بگویم، را باید بگویم؟) از یک طرف و الزامات انسجام داشتن آنچه را می‌خواهم منتقل کنم، از طرف دیگر، در منگنه قرار دارم. تضاد میان این دو می‌تواند گاه به پدیده‌ای برسد که من به آن یک حالت مضحک می‌گویم که بی‌شک من را هم به اندازه شما آزار می‌دهد. در یک مورد خاص، من این پرسش را از خود مطرح می‌کنم که چه همسازی‌ای میان این دو سطح وجود دارد و مطمئن نیستم که بتوانم پاسخ کاملی به این پرسش بدهم. اما فکر می‌کنم وقتی از شما می‌خواهم نسبت به این مشکل دقت کنید، به شما هشدار داده‌ام که این مشکل برای شما هم وجود دارد، البته در شرایطی که شما به موضوع دولت علاقمند باشید یا بر حوزه‌ای کار...
ادامه خواندن

 درسگفتارهای کلژ دوفرانس، پیر بوردیو، درباره دولت (12)


برگردان ناصر فکوهی این مسئله به صورت صریح در نوشته‌های والری ژیسکار دستن آمده است، همانگونه که در نزد همه کسانی که اصلاحات را دنبال می کردند. در اخبار و در نوشته‌های مطبوعاتی ما با پیشگویی‌های قابل ملاحظه‌ای روبرو هستیم ، با ارائه مدل هایی برای  تغییر دادن مردم،  مدل‌های ریاضی و همه چیزهای دیگری که بتواند مردم را قانع کنند. در جوامع مدرن،  ریاضیات، به یکی از مهم‌ترین ابزارهای قانع کردن مردم تبدیل شده‌اند. این افراد اهدافی سیاسی دارند که بر یک فلسفه استوار است: تعلق به نظم اجتماعی از خلال  باور آوردن به مالکیت می‌گذرد و اگر بتوانیم بخش چپ فضای اجتماعی را نسبت به نظم حاکم وفادار کنیم، تغییری اساسی در جامعه رخ خواهد داد. برای درک برخی از دگرگونی‌ها در دنیای سیاسی فرانسه، همان اندازه لازم است سیاست‌های مسکن را بشناسیم که  گفتمان شخصیت‌هایی مثل ژان دانیل (نوول ابزرواتور) و  گفتمان حزب کمونیست را که خود...
ادامه خواندن

درسگفتارهای کلژدو فرانس: درباره دولت (11)


    پیر بوردیو برگردان ناصر فکوهی   در میان نظریه‌های  نومارکسیستی ِ دولت، نظریه‌ای که هیرش ِ آلمانی، مطرح کرده بر آن است که دولت مکان مباررزه طبقات است و نباید آن را به سادگی  ابزار ِ هژمونی  طبقه  حاکم به حساب آورد(1). درون دولت، کُنشگرانی هستند که بیشتر در سویه لیبرال  قرار می‌گیرند و دیگرانی که در سویه دولتی جای دارند. و این چالش بزرگی را ایجاد می‌کند. حال اگر این را به زبان  تقسیم سیاسی  دربیاوریم در یک سویه، سوسیالیست‌ها را خواهیم داشت و در سویه دیگر، لیبرال‌ها را.  به نظر من برای آنکه بتوانیم این توزیع  نیروها را درک کنیم،  باید به تاریخ  کالبدهای هر یک از این‌ها  و منافعی که هر یک از آنها  دربدنه های مربوط به خودشان ( مثلا مهندسان فنی و  بازرسان مالی) در این یا آن سیاست  دنبال می‌کنند، استناد کنیم. برای درک اینکه یک کالبد فنی چرا به دنبال یک...
ادامه خواندن

پیر بوردیو، درسگفتارهای کلژ دو فرانس (1989-1992)، درباره دولت(8)


  برگردان ناصر فکوهی دو نفر با یکدیگر صحبت می‌کنند: یک فروشنده کمی شتابزده که ابتدا باید ببیند در برابر خود یک مشتری جدی دارد یا نه. این فروشنده با حرکت از یک جامعه‌شناسی ِ کمی خودجوش اما مناسب، می‌داند که رایج‌ترین مشتری برای او باید خانواری باشد با دو فرزند. او باید کمترین زمان را تلف کند. بنابراین باید همه چیز را پیش‌بینی کرده باشد. حال اگر فروشنده مطمئن باشد که نتیجه‌ای در کار خواهد بود، باید جریان کارها را تسریع کند. ارتباطات و ساختار مبادله بسیار استاندارد و کلیشه‌ای است و همیشه شکل زیر را به خود می‌گیرد: تا چند دقیقه خریدار هر چه از دستش برمی‌آید انجام می‌دهد که نشان دهد چقدر برای فراهم کردن پول خرید خانه از این و آن قرض گرفته و زحمت کشیده، فروشنده را به سئوال می کشد و سعی می‌کند بین او و فروشندگان دیگر رقابت ایجاد کند، از او اطلاعاتی...
ادامه خواندن

پیر بوردیو، درسگفتارهای کلژ دو فرانس (1989-1992)، درباره دولت(7)


پیر بوردیو برگردان ناصر فکوهی (به محض آنکه بخواهیم بر یک موضوع اجتماعی کار کنیم، ضرورتا با دولت و اثرات آن روبرو می‌شویم، بی‌آنکه خودمان چنین چیزی را خواسته باشیم. مارک بلوک، یکی از بنیانگزاران تاریخ‌شناسی تطبیقی می‌گوید: برای مطرح کردن مسائل این شاخه باید از زمان حاضر حرکت کرد. او در کتاب معروفش در باره مقایسه رژیم اربابی فرانسوی و رژیم اربابی انگلیسی، او از شکل مزارع در فرانسه و انگلستان کار خود را آغاز می کند و سپس به آمار مربوط نرخ روستائیان در این دو کشور می‌رسد و از اینجاست که برخی از مسائل را مطرح می کند). بنابراین در اینجا تلاش می کنم بگویم خودم چگونه دولت را در کارم یافتم. و سپس سعی خواهم کرد که توصیفی به شما درباره زایش تاریخی این واقعیت اسرارآمیز بدهم. و هر اندازه بهتر این زایش را توصیف کنیم بهتر رمز آن را در می یابیم. خواهیم دید که...
ادامه خواندن

پیر بوردیو، درسگفتارهای کلژ دو فرانس (1989-1992)، درباره دولت (4)


  برگردان ناصر فکوهی گاه‌شمار و ساختار زمانبندی به عبارت دیگر، برای بیان پیشاپیش آنچه را می‌خواهم درباره دولت در اینجا عنوان کنم، باید بگویم: دولت نامی است که ما به اصول پنهان، ناپیدا – برای اطلاق به نوعی «خدای نهان»( deus absconditus) – در نظم اجتماعی می‌دهیم و در همان حال سلطه فیزیکی و نمادین همچون‌آنکه خشونت فیزیکی و نمادین. برای آنکه بتوانیم این کارکرد منطقی انسجام اخلاقی را درک کنیم، من صرفا به یک مثال بسنده می‌کنم که به گمانم می‌تواند آنچه را تا به اینجا گفته‌ایم را به شما ارائه دهد. ما هیچ چیز به پیش‌پا افتادگی یک گاه‌شمار یا یک تقویم نداریم. مثلا تقویم جمهوری با جشن‌ها و مناسبت‌های مدنی، روزهای تعطیل و غیره پدیده‌ای است به ظاهر بسیار سطحی که ما چندان به آن اهمیتی نمی‌دهیم. به عبارتی ما این تقویم را به صورت امری بدیهی می‌پذیریم. اما باید توجه داشت که زمانمندی [های اجتماعی]...
ادامه خواندن

پیر بوردیو، درسگفتارهای کلژ دو فرانس (1989-1992)، درباره دولت (1)


برگردان ناصر فکوهی ویراستاران وظیفه خود می دانند که در مقام نخست از لوییک واکان و سپس از این دوستان برای کمک هایشان در بخش های مختلف این کتاب برای بازخوانی دقیق متن نهایی تشکر و قدردانی کنند: ژروم بوردیو، پاسکال کازانوا، کریستف شارل، اولیویه کریستین، ایوت دلس، پل لانیو ایمونه ، ژیل لوت، پیر رمبر، ژیزل ساپیرو. یادداشت ویراستاران تدوین دروس پیر بوردیو در کلژدوفرانس نیاز به گروهی از تصمیم‌های ویراستاری داشت. این متون، مجموعه‌ای در‌هم‌تنیده از نوشته‌ها، تفسیر‌های شفاهی، تاملات کمابیش فی‌البداهه در مدت تدریس و بنابر شرایط آن هستند. ابزارهایی که بوردیو برای تدریس از آن‌ها استفاده می‌کرد شامل: دستنویس‌ها، بخش‌هایی از کنفرانس‌ها، و حاشیه‌نویسی‌هایش در کتاب‌ها و جزوه‌ها. ملاحظاتی که بوردیو درباره شرایط تدریس خود در تالار بزرگ کلژدوفرانس به مخاطبان گسترده و بسیار متفاوت خود بیان کرده است ، گویای آن هستند که این دروس را نمی‌توان صرفا محدود به ثبت مکتوب سخنان او کرد،...
ادامه خواندن