ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*
کد امنیتی*
Reload Captcha

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ

میان‌رشته‌ای، بُعد نادیده گردشگری در ایران


با آنکه بسیاری از دانشگاه‌های ایران مدعی آموزش و تربیت دانشجویان به‌عنوان شاغلان آینده حوزه گردشگری کشورند، به نظر می‌آید بازده و نتیجه به دست آمده، متناسب با حجم این شمار بالا از دانشگاه‌ها و دانشجویان گردشگری نباشد. چرا که آموزش در این رشته‌ها با آسیب‌های زیادی روبرو شده که در اینجا تنها به یکی از این آسیب‌ها، یعنی فهم ناقص از ماهیت میان‌رشته‌ای گردشگری می‌پردازیم. گردشگری را دانشی میان‌رشته‌ای می‌دانند که از زوایای گوناگون به وسیله شاخه‌های علمی دیگر بررسی می‌شود. به این معنا، گردشگری خودش دانش و علم نیست، بلکه در ترکیب با دانش‌های دیگر است که مثلا شاخه‌های میان‌رشته‌ای همچون اقتصاد گردشگری، جغرافیای گردشگری، جامعه‌شناسی گردشگری، انسان‌شناسی گردشگری و... ساخته می‌شود. از همین روست که برخی انتقاد دارند گردشگری به دلیل همین شاخه شاخه شدن و نداشتن یک موضوع واحد، نتوانسته به بلوغ برسد و به دنبال دلایل این ناکامی می‌گردند. اما آنگونه که کنستانژه (2018) نشان...
ادامه خواندن

فرهنگ بسته و فرهنگ باز: گردشگری و توسعه فرهنگی / اجتماعی ایران


گردشگری اصولا به سفری گفته می‌شود که قصد و مقصد تفریحی دارد. بر اساس تعریف بین المللی « توریست کسی است که به منظور تفریح ، بازدید از نقاط دیدنی، معالجه ، تجازت ، ورزش و زیارت به کشور دیگری سفر کند ، مشروط بر اینکه مدت اقامت او از 24 ساعت کمتر و از 6 ماه بیشتر نباشد “. مقوله گردشگری،‌از لحاظ اقتصادی نیز بیشتر معطوف است به طبقه متوسط و شرایط رفاه و فرصت‌های فراغتی کافی. اما در ورای همه اینها می‌توان گفت گردشگری ناشی از ذهنیتی است که در آن، ‌تجربه جهان یا پدیده ای متفاوت به یک اولویت برای فرد تبدیل می‌شود. شاید در موارد فردی، بتوان این انگیزه را به خود شخص و ذهنیت او ارجاع داد، ‌اما گردشگری در جایگاه یک امر همگانی و عمومی را می‌توان به مثابه یک پدیده اجتماعی تام در نظر گرفت. به عبارت دیگر مجموعه‌ای از عوامل فرهنگی،‌ اقتصادی،...
ادامه خواندن

گردشگری دانشگاهی به مثابه یک سیاستگذاری علمی


جامعه چهار میلیونی دانشجویی در کشور ما، یکی از فرصت‌های کلیدی برای توسعه فرهنگی است. این جامعه دانشجویی به همراه مجموعه‌ای از کارمندان و استادان، جمعیتی بیش از پنج میلیون را تشکیل می‌دهد که یک جامعه موثر و مهم در قشربندی‌های جامعه ایرانی است. عموما در سیاستگذاری‌های عمومی ما کمتر به توانمندی‌های این قشر بزرگ برای توسعه و تحولات کشور توجه شده و در منطقی اقتصادی به نهاد آموزش عالی تنها به یک فضا و اجتماع در حال گذار و یک فرایند تربیت نیروی متخصص برای نهادهای بیرونی نگریسته شده است. در نتیجه ما همیشه نهاد آموزش عالی را یک نهاد موقتی و گذرا دیده‌ایم. تنها فکر اقتصادی که پیرامون این نهاد شکل گرفته، تبدیل دانشگاه به یک نهاد اقتصادی صرف و کسب درامد به شیوه بسیار بدوی از شهریه دانشجویی است که نهایتا به مساله فروش مدرک و تقلب‌های علمی و فساد دانشگاهی گسترده‌ای در کشور منجر شده است....
ادامه خواندن

فرهنگ بسته و فرهنگ باز (گردشگری و توسعه فرهنگی / اجتماعی ایران)


پدیده گردشگری را عموما ‌از نگاه اقتصادی، معطوف به طبقه متوسط و شرایط رفاه و فرصت‌های فراغتی کافی می‌دانند. اما در ورای همه اینها می‌توان گفت گردشگری ناشی از ذهنیتی است که در آن، ‌تجربه جهان یا پدیده‌ای متفاوت به یک اولویت برای فرد تبدیل می‌شود. شاید در موارد فردی، بتوان این انگیزه را به خود شخص و ذهنیت او ارجاع داد، ‌اما گردشگری در جایگاه یک امر همگانی و عمومی را می‌توان به مثابه یک پدیده اجتماعی تام در نظر گرفت. به عبارت دیگر مجموعه‌ای از عوامل فرهنگی،‌ اقتصادی، روانشناختی و سیاسی هستند که انگیزش‌های اولیه و کم و کیف تجربه سفر و در نهایت پیامدهای محتمل و ممکن آن را در گردشگران ایجاد می‌کند. انگیزه عمومی تجربه جهان‌های اجتماعی و فرهنگیِ دیگر (این تجربه می‌تواند معطوف به جهان‌های طبیعی جدید نیز باشد) در شرایطی ظهور و بروز پیدا می‌کند که جامعه نه تنها به یک ثبات اقتصادی و...
ادامه خواندن

«فرصتهای گردشگری و چالشهای اقتصادی»: دعوت به همکاری


این روزها دیگر نمی‌توان کسی را یافت که اوضاع کشور، به‌ویژه در زمینه اقتصادی را عادی جلوه دهد. دوست و دشمن، چپ و راست، بر شرایط نابسامان اوضاع اقتصادی ایران هم‌فکرند. برخی افزایش بی‌رویه بهای دلار را دلیل این نابسامانی می‌دانند و برخی برعکس، بر این باورند که افزایش بهای دلار هم خودش معلول شرایط اقتصادی کشور است. دلیل هرچه که باشد، افزایش بهای ارز است که بیش از دیگر نشانه‌ها، خود را نشان می‌دهد و اصلا تبدیل به سنجه و معیاری شده برای سنجش شرایط کشور. جدا از اینکه بسیاری از سودجوبان، افزایش بهای دلار را بهانه‌ای کرده‌اند برای افزایش بهای کالاها و خدماتی که هیچ ربطی به دلار ندارد، ارتباط میان برخی کالاها و خدمات با ارز را نمی‌توان نادیده گرفت. اگر قرار باشد فهرستی از این کالاها و خدمات تهیه شود، بی‌گمان گردشگری در ردیف‌های بالایی این فهرست جای خواهد گرفت؛ به‌ویژه اگر گردشگری خارجی را در...
ادامه خواندن

پرونده گردشگری ایران در سالی که گذشت.


پنجم مهرماه برابر با 27 سپتامبر، به‌عنوان روز جهانی گردشگری نامگذاری شده است. سازمان جهانی گردشگری معمولا در این روز، نمایشگاه‌ها، سخنرانی‌ها و کارگاه‌هایی را (مستقیم یا غیرمستقیم) در بسیاری از مقاصد جهان برپا کرده و به بیان برنامه‌های خود برای توسعه گردشگری پایدار در سال آینده می‌پردازد. همچنانکه میزان دستیابی به اهدافی که در سال پیش در چنین روزی تعیین کرده بود را نیز بررسی می‌کند. از همین رو، بد نیست در اینجا نگاهی داشته باشیم به وضعیت گردشگری ایران در یکسال گذشته. شاید بتوان ادعا کرد در هیچ سالی همچون یکسال گذشته، بی‌نظمی و بی‌برنامگی در گردشگری ایران دیده نشده باشد. در واپسین ماه‌های سال پیش و هنگامی که دولت برنامه بودجه سال 1397 را رونمایی کرد، نکته‌ای شگفت و بحث برانگیز در حوزه گردشگری در این برنامه بودجه دیده می‌شد: افزایش سیصد درصدی عوارض خروج از کشور. در پی واکنش‌ها و اعتراضات، سخنگوی دولت استدلال کرد که...
ادامه خواندن

سفرنامه مغولستان: بخش ششم (گیر در فرهنگ مغولی)



روز سوم (دوشنبه دوم مرداد 1396)، صبحانه را که در همان رستوران همیشگی خوردیم، پیاده رفتیم به وزارت آموزش و ورزش که همان نزدیکی بود. چند نفر از مسئولین آمدند برای‌مان سخنرانی. پروفسور «زایاباتور» هم بود. کسی که چندین بار به او رایانامه زده بودم و او بود که نهایتا تصمیم به دعوت دوباره‌ام برای برنامه امسال گرفت. نزدش رفته و پس از معرفی خودم، ازش سپاسگزاری نمودم. یک جعبه خاتم نفیس هم که از اصفهان خریده بودم، به وی دادم. می‌گفت وقتی دیده این‌چنین پیگیر آمدن به مغولستان هستم، تاکید کرده بود که این شخص قدر چنین دوره‌ای را می‌داند و حتما بیاوریدش. دو نفر دیگر هم آمده بودند که با کمانچه مغولی، موسیقی سنتی برای‌مان اجرا کردند. خودشان هم پوشاک سنتی مغولی به تن داشتند. یک ردای بلند که تا سر قوزک پا می‌رسید. کلاه چهار تَرَکی به سر که دو گوشه‌اش را بالا زده بودند و در...
ادامه خواندن

دارک توریسم یا توریسم فاجعه


از نظر استون (Stone 2006) پدیده موسوم به توریسم فجایع (Dark tourism یا thanatourism ) ، از نظر مفهومی پدیده­ای جدید نیست، بلکه از زمان­های کهن و هنگامی که تماشاگران به دیدن نبرد میان دو گلادیاتور که در نهایت یکی کشته می شد، مشغول بودند. بر اساس دیدگاه استون (Stone 2006) این میدان های نبرد گاهی مورد هجوم و حمله شمار زیادی از تماشاگران قرار می گرفت، موردی که امروز هم وقتی که بازدیدکنندگان سایتها و مکانهایی را که بیانگر رنج انسان ها، جنگهای وحشتناک، اعدام­های دسته جمعی، کشتارهای دسته جمعی، سیاه چال­های و موزه­های عبرت و ... را مشاهده می کند، دیده می شود (Bittner, 2011: 148, 149). جاذبه های مرتبط با توریسم فاجعه معمولاً در نقطه ها و مکان­های نزدیک به کشتار، مرگ و مصیبت روی داده، شکل می­گیرد. و هدف اصلی آن ها در ابتدا جذب گردشگر نیست و در واقع این مکان­ها به صورت ناخواسته و...
ادامه خواندن

توسعۀ مشارکتی محلۀ فرحزاد تهران به عنوان تفرجگاه و مقصد گردشگری: بستر و موانع


  *پویا علاءالدینی **آمنه میرزایی چکیده در این مقاله، بستر و موانع توسعۀ مشارکتی یکی از تفرجگاه‌های اصلی و محلات سیاحتی تهران، موسوم به فرحزاد، مورد تحلیل قرار می­گیرد. طی مقاله، نخست وضعیت فرحزاد از منظر سکونت/ محیط مصنوع، ویژگی‌های اجتماعی و گسترش کسب­و­کارهای خدمات­رسان جهت بازدیدکنندگان توصیف و ذی­نفعان اصلی توسعه محله شناسایی می­شود. سپس، بستر و موانع توسعه فعالیت‌های تفرجی و سیاحتی در فرحزاد در دو محور عملیاتی- ساختاری و اجتماعی- فرهنگی مورد توجه قرار می­گیرد. بدین منظور، هم برنامه­های تهیه­شده توسط بخش عمومی جهت فرحزاد و هم دیدگاه‌های ذی­نفعان مختلف در مورد بستر و موانع مشارکت تحلیل می­شود. روش‌های به­کار­گرفته­شده جهت مطالعه حاضر مشتمل بر تحلیل طرح‌ها و داده­های موجود، مشاهده و نیز مصاحبه­های نیمه‌ساختارمند با بازدیدکنندگان، ساکنان، دست­اندرکاران برنامه­ریزی و دیگر ذی­نفعان بوده است. نتایج تحلیل برنامه­های تهیه­شده جهت فرحزاد که در لفظ و ظاهر بر ماهیت سکونتی- گردشگری محله تأکید می­ورزند، حاکی از کم­توجهی به...
ادامه خواندن

شهر خلاق جهان در سال ۲۰۱۶


خلاق‌ترين شهر حال حاضر جهان کدام است؟ عجيب نيست که جواب اين سوال به طور مرتب تغيير مي‌کند، ولي ما براي يافتن مکان‌هايي که افراد خلاق گرد هم مي‌آيند همه جا را زير و رو کرده‌ايم. 1. ناگويا، ژاپن «ناگويا»، زادگاه بازي پينبال مشهور پاچينکو، با تعداد زيادي از موزه‌ها، معابد و معماري شاخص معاصرش تبديل به مرکز فرهنگ و خلاقيت در عصر حاضر شده است. زماني که آن‌جا هستيد، حتما از يکي از غير معمول‌ترين و جذاب‌ترين جاذبه‌هاي شهر، يعني کافه «Usagito» بازديد کنيد. باور کنيد يا نه، اين‌جا يکي از کافه‌هاي خرگوشي در ژاپن است. بخشي از وروديه اين مکان شامل بازي با يک خرگوش، هم قبل و هم بعد از ميل قهوه‌تان است. اگر دوست داريد که خوردن غذاي اصيل ژاپني را تجربه کنيد، سري به «Kawabun» بزنيد. اين رستوران با طراحي جذاب و ساده و حجم غذاي کم، به خوبي با سنت‌هاي ژاپني هماهنگ است. در...
ادامه خواندن

لیسبون: پاره‌ای از بهشت    


شهرهای ساحلی، به گونه ای معجزه آسا همه ساکنان و بناها و نگاه ها و قدم ها و  احساس ها و کنش های را به سوی دریا می کشانند. رمز و رازی آنجاست: رازی در آن سوی دریاها که انتظار ما را می کشد. هم از این رو، خیابان های شهری، کوچه ها، آدم ها، عطری که در هوا پراکنده ، هوا و آفتاب و حتی حافظه و خاطراتی که در میان انسان ها  چون امواجی  ناپیدا  در جریان است، همه در خود دریا و دریایی بودن را دارند. این احساسی است که  گردشگر، در بالای  «بوستان ادوارد هفتم»،  بر فراز «میدان مارکی دو پومبال»،  در منظره ای  بی نهایت  خیالین و وهم انگیز، می تواند دریابد.  از آنجا،  شهر زیر پای ما است. اما پشتش را به ما کرده ؛ در ابهام و سایه – روشنی رویایی و غبار آلود فرو رفته. و تنها در دوردست ها، در  تکه...
ادامه خواندن

یهودیان ایرانی؛ گزارش یک سفر – بخش 2



  یاکوف رابکین برگردان مرجان یشایایی یاکوف رابکین، استاد تاریخ در دانشگاه مونترئال. وی که همزمان با انتخابات مجلس به کشورمان سفر کرده بود، مشاهدات خود از جامعه یهودیان ایرانی را در قالب گزارش‌گونه‌ای با ذکر جزئیات چاپ کرده است که در 5 قسمت ارائه خواهد شد. از کتب‌های او که به زبان فارسی ترجمه شده، «یهود علیه صیهونیسم» برگردان عبدالرسول دیانی است.   مردم همیشه نسبت به من آماده کمک و گشاده دست بودند.یک بار بعد از پایان نماز صبح در یکی از کنیساهای بزرگ اصفهان، به دنبال تاکسی می‌گشتم که یکی از نمازگذاران مرا سوار بر موتورسیکلتش به هتل برد. یا روزی دیگر که از یکی از افراد کنیسا سراغ رستوران کاشر را گرفتم، به اصرار دعوت کرد در خانه میهمان او باشم. در اصفهان اغلب می‌شنوید که شهر به دست یهودیانی بنا شده که بعد از خرابی معبد اول(1 از اسرائیل آن زمان به منطقه اصفهان فعلی کوچ کرده‌اند....
ادامه خواندن

مشهد و اقتصاد سیاسی جدید زیارت


دکتر عباس کاظمی-آذرماه 1394-مشهد-پژوهشکده ثامن در بحث دکتر خانیکی نکات مهمی مطرح شد که من نیز از همانجا شروع می‌کنم. مشهد فقط متعلق به مشهدی‌ها نیست؛ شهری است که هر ایرانی آن را دیده است و از آن خاطره دارد و اگر این ایرانی پژوهشگر و محقق اجتماعی باشد، دغدغه‌های فکری نیز دربارة این شهر پیدا می‌کند. یک ایرانی در فرایندی مستمر مشهد را می‌بیند، در حالی که شاید در سفر به شیراز و اصفهان این استمرار روی ندهد. از این روی، درک امروز من از مشهد، امام رضا و پیرامون آن کاملاً با درکی که در پنج سالگی از این محیط داشتم، در تضاد است. اکنون پول در شهر حرف اوّل را می‌زند. ساختمان‌های عظیم نشانة جابه‌جایی‌های عظیم مالی هستند؛ بزرگی حرم بیش از آنکه عظمت معنوی را القا کند، نشان می‌دهد پول‌های بسیاری در این مکان نهفته است. حتی قبرها که در لایه‌های زیرین حرم قرار دارند، منبع...
ادامه خواندن

با بلوط ها حرف بزن


    مجتبي‭ ‬سلطاني   استان لرستان پر است از جلوه‌گری‌های طبیعت که به صورت کوه‌ها، دشت‌ها، رودخانه و آبشارهایی در دره‌های زاگرس خودنمایی می‌کنند. تعداد این دست آثار در این استان به قدری زیاد است که معرفی همۀ آن‌ها یک کتاب وزین و قطور لازم دارد. بخشی از این دیدنی‌ها در محدودهای میان شهرستان‌های دورود و بخش پاپی خرم آباد قرار گرفته‌اند که در این نوشتار به معرفی تعدادی از آن‌ها خواهیم پرداخت. از جمله اماکن زیبایی که در این گزارش شرح داده می‌شوند شامل دریاچه گهر، آبشار بیشه، طبیعت سپید دشت (گازه و دره اناران) و آبشار زیبای تله‌زنگ یا شوی هستند. راه دسترسی به این آثار از دو طریق قطار و جاده‌های محلی است. وجود قطار امکان سفر برای مسافرانی که خودرو شخصی ندارند و یا در پی مسافرتی لذیذ و کم هزینه‌اند را مهیا می‌کند. از سویی دیگر قطار شمال به جنوب که از این منطقه...
ادامه خواندن

ایران سحرانگیز؛ گزارش سفر یک گروه فرانسوی به ایران


      برای اولین سفرمان به ایران تصمیم گرفتیم، دایره‌وار حرکت کنیم؛ یعنی از تهران شروع کنیم و به ترتیب از یزد، شیراز، تخت جمشید، اصفهان و کاشان دیدن کنیم و در پایان به تهران برگردیم. این مسیر یعنی پیمودن 1400 کیلومتر با ماشین طی 13 روز. به سمت یزد به راه می‌افتیم. 600 کیلومتر چشم‌انداز بیابانی، در دل دشت‌های پهناور آفتابی. در نائین برای صرف ناهار توقف می‌کنیم. پژمان نام راننده‌مان است. او از باغ پدرش در تهران برایمان گوجه‌سبز آورده است. ایرانی‌ها این میوه‌ ترد و ترش را به همراه نمک با لذت تمام می‌خورند. پژمان حتی یک کلمه فرانسه نمی‌داند و انگلیسی را هم دست‌وپاشکسته حرف می‌زند؛ اما هم‌سفر بسیار خوب و پرانرژی است و بهترین مسیرها و کوچک‌ترین جزئیات مناظر را می‌داند. ازآنجایی‌که سفر کردن به ایران بدون داشتن راهنما دشوار است (آدم سریع گم می‌شود به‌خصوص به دلیل ندانستن زبان) انتخاب راننده و راهنماهای...
ادامه خواندن