ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*
کد امنیتی*
Reload Captcha

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ

معرفی کتاب «حافظه شهری: تاریخ و فراموشی در شهر مدرن»


در برداشت روزمره از حافظه، این اصطلاح دو جنبه دقیقا مرتبط دارد؛ جنبه نخست باقیمانده تجربه گذشته است که به نحوی در ذهن و در نتیجه در تلقی ما از خودمان نقش دارد یا در آن فعال می شود، در حالیکه تجربه های دیگر به فراموشی سپرده شده است. جنبه دوم مربوط است به توان یا قوه ای که از طریق آن گذشته را به یاد می آوریم. معنای فرایند یا سازوکار ذهنی در هر دو جنبه اصطلاح مشترک است و ظاهرا از معنای دیگر و قدیمی ترِ حافظه به مثابه ساختار بیان مشتق شده است. معنای حافظه به مثابه ماده ای سوبژکتیو نیز در هر دو جنبه مشترک است؛ هرچند این معنا را یا باید اصلاح کنیم (یادبود) یا به آن صفتی بیفزاییم (حافظه جمعی) تا ناظر به بیرون از خود باشد. حافظه شهری می تواند گونه ای انسان انگاری باشد، اما به طور عامتر به شهر به منزله...
ادامه خواندن

معرفی کتاب « شهرها و مصرف»

درنا احمدی

ادامه خواندن

اتنو گرافی بازار عبدل آباد


بازارها در شهرهای اسلامی و شرقی عمدتا در مرکز شهر قرار داشتند و گاها این مرکزیت به عنوان هسته اولیه تشکیل شهر نیز محسوب می شد.

ادامه خواندن

معرفی کتاب « دگرگونی شهرها، نظریه شهری و حیات شهری»


جامعه ایران مانند دیگر جوامع طی چند دهه اخیر به سوی جامعه شهری در حال تحول بوده است. اکنون بیش از هفتاد درصد جمعیت ایران در شهرها زندگی می کنند و شیوه زندگی شهری و شهری شدن سایر جمعیتهای روستایی و ایلی ایران را نیز متاثر ساخته است. شهری شدن جامعه ایران همزمان و همراه با تاثیرپذیری از فرایندهای عمومی دیگر مانند رسانه ای شدن، صنعتی شدن، تجاری شدن، مصرفی شدن و فرایندهای فرهنگی دیگر است. این تحولات وضعیت جامعه شهری ایران را پیچیده ساخته و آن را به مهمترین مسئله کلیت نظام اجتماعی درآورده است. شهری شدن جامعه ایران ضمن خلق فرصتهای تازه و مهم برای توسعه همه جانبه با چالشهای گسترده و عمیق اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی همراه بوده است. پروفسور دیوید تورنز، که بیش از 30 سال به بررسی جنبه های مختلف حیات شهری نظیر مسکن، سیاست اجتماعی، نابرابری، گردشگری و آثار جهانی شدن بر شهر...
ادامه خواندن

مجتمع فرهنگی تفریحی گلستان امین


هانیه کرمیان مجتمع فرهنگی تفریحی گلستان امین از سال 1391 توسط موسسه¬ی عام المنفعه¬ی امین در شهرستان رفسنجان تأسیس شد.این مجموعه در ابتدا بیشتر بر روی دو سالن سینما متمرکز بوده و در ادامه بخش¬های مختلفی به آن افزوده شد.داشتن سالن سینما آن هم بعد از سال¬های متمادی که رفسنجان عملاً سینمایی به خود ندیده-بود،هیجان و شور و بستر جدیدی را موجب شده¬بود.بعد از انقلاب، سالن¬های سینمایی که تعدادشان به دو سالن می¬رسید،تخریب شده و بعد از آن تا سال 91 سینمایی در رفسنجان احداث نگشته¬بود. گلستان امین در حال حاضر بخش¬های متعدد فرهنگی و هنری و البته تجاری را در خود جای داده و سالن سینما یکی از بخش¬های مهمی محسوب می¬گردد که مردم را به سمت این فضا روانه می¬سازد. قسمت¬هایی مثل هنرکده،کافه¬ها،رستوران،بوتیک لباس،شهر کتاب،بوفه و بخش¬های جانبی دیگر.. هر کدام از این بخش¬ها به فراخور مقتضیات این مجموعه و نوع نیازی که به وجود آورده و مخاطبینی...
ادامه خواندن

"بررسی سبک زندگی و نحوه گذران اوقات فراغت چند فروشنده خیابانی و دستفروش مترو"


  _ فراغت آینه ای از فرهنگ جامعه، امکانی برای ردیابی تغییرات و تحولات تاریخی و شاخصی برای فهم تغییرات کلان در ساختار اجتماعی و فرهنگی جامعه است_" برگرفته از کتاب فراغت، مصرف و جامعه" مقدمه سبک زندگی، روش های متفاوت زندگی را نشان می دهد. این اصطلاح به نوعی مقایسه شیوه های زندگی کشف شده در میان گروه های متفاوت در جامعه را نشان می دهد.سبک زندگی از طریق ارزش ها و روش های مصرف که ناشی از تمایز فزاینده جوامع سرمایه داری پیشرفته است، شناخته می شود. مفهوم سبک زندگی نخستین بار درسال1929 توسط " آدلفردآدلر"روان شناس اجتماعی مطرح شد و پس از یک دوره افول،مجددا از سال 1961 با اقبال اندیشمندان به خصوص جامعه شناسان مواجه شد. فرهنگ علوم اجتماعی سبک زندگی را به نوع زندگی یا نوع معیشت ترجمه کرده است و آن مربوط به چگونگی استفاده از درآمد،طول زمان کار،شیوه لباس پوشیدن،تغذیه،نحوه آرایش،محل سکونت،رفتارهای دینی...
ادامه خواندن

دسترس پذیری


گزاره ای کانونی در نگاه سیاستی به افراد دارای نیازهای ویژه حسین عبدالملکی دسترس پذیری یکی از مفاهیم مهم در فناوری اطلاعات، بانکداری، کتابداری و... و از مقوله‏های بنیادین و اساسی در حوزه‏های مربوط به مطالعات افراد دارای نیازهای ویژه است که بزرگترین اقلیت اجتماعی هر جامعه‏ای را تشکیل می‏دهند. تأکید کانونی پروتکل‏ها، کنوانسیون‏ها و قوانین در حوزه معلولین چه در بُعد بین‏المللی (کنوانسیون حقوق معلولین، دسامبر ۲۰۰۶)، (قوانین استاندارد برابرسازی فرصت‏ها برای معلولین، دسامبر 1993) و بیانیه‏های سیاستی مرتبط با این حوزه، و چه در بُعد ملی (تصویب نامه دولت در زمینه حقوق معلولین، 10/3/94) و (قانون جدید حمایت از حقوق معلولین، 8/2/97)، دال بر توجه بنیادین به دسترس پذیری در ساحت‏های مختلف جهت رفع محدودیت‏های این قشر در جنبه‏های گوناگون و تلاش در ایجاد فرصت‏های برابر؛ نیاز به کاربست یک الگوی سیاستی جامع در باب مقوله دسترس پذیری در این حیطه را ضروری می‏سازد. بدون تردید اولین گام...
ادامه خواندن

مدیریت فرهنگ؛ سخت و ناگزیر


روزی که آموختیم در گلستان باهم حرف بزنیم، در ایران هم خواهیم توانست گفتوگوی «مسئله» با احسان مکتبی / رضا هرندی احسان مکتبی، پژوهشگر و روزنامه‌نگار ساکن شهر گرگان است. وی دکتری علوم سیاسی از دانشگاه آزاد تهران است. علاوه بر تالیف چند کتاب و صاحب امتیازی دو روزنامه با 17 سال سابقۀ انتشار، مدیریت پژوهش ادارۀ فرهنگ و ارشاد استان گلستان و عضویت در شورای فرهنگ عمومی و انجمن کتابخانه عمومی استان، جزیی از سوابق اوست. با احسان مکتبی، دربارۀ وضعیت فرهنگ، رسانه‌ها و جراید در استان گلستان به گفت‌وگو نشسته‌ایم. ● فضای کلی فرهنگی استان گلستان را چگونه ارزیابی می کنید؟ اگر نگاه مرا نسبت به برخی از مسائل بخواهید، می‌توانم پاسخ بدهم؛ اما تا زمانی که این مسائل مبتنی بر اسناد کمی و علمی نباشد قابل استناد نیست. آخرین پژوهش فرهنگ عمومی در استان برای 14 سال پیش، یعنی اواخر چهار سال ابتدایی دوران ریاست جمهوری آقای...
ادامه خواندن

فضا در دیدگاه هنری لفبور


کتاب تولید فضا ((The production of space پنجاه و هفتمین اثر هنری لفبور بود که بانگ شکوه در تحقیقات شهری و پرسش های فضایی را برآورد. این کتاب به گونه ای شخصی برای لفبور دارای اهمیت بود، زیرا این اثر نقطه ی پایانی سایر آثار او تا دوره ی زندگی دانشگاهی پر افتخار وی به شمار می رفت. زمان بازگشت این لحظه ی خاص در سایه روشن حرفه ای لفبور، زمانی است که لحظه ادبی او به یکباره آشکار می شود. اكتشافات درعرصه ی توليدات فضايي اکتشافاتی در مورد يك متغير شگفت آور، در 73 سال گذشته ي ماركسيست فرانسه ، ثبت شده اند. البته ، نزدیکی بیشتری نسبت به سبك قديمي غیر رسمی ماركسيسم وجود دارد: هگل اغلب از آن بهره برده ؛ روح نيچه در آن لمس شدني است ؛ و فهم لفبور از شعر رمانتيك ، هنر مدرن، و معماري قابل شرح و اثبات است . در...
ادامه خواندن

گبه، پارادايم هنر قومي ايل بختياري


حسين ابراهيمي ناغاني چکیده گبه از زيباترين دستبافته‌هاي بختياري‌ست كه در خود قابليتهاي بسياري از جمله سادگي و سهولت بافت و نيز از حيث زيبائي و ارزشهاي تصويري منطبق با سليقه‌هاي انسان شهرنشين امروزي كه در فضاي داخلي معماري خود هنوز جائي براي دستبافته‌هاي گستراندني محفوظ داشته است، استعدادهاي چنداني براي عرضه دارد. اين دستبافته شاخص چه خود به عنوان شناسه‌اي معتبر در تبيين ارزشهاي تصويري «هنرقومي» بختياري و چه به عنوان زمينه‌اي مستعد جهت بروز و نمايش مؤلفه‌هاي زيبائي‌شناسانه هنر ايل بختياري حائز اهميت بسزائي‌ست. گبه الگوي ممتاز «هنرقومي» بختياري‌ست. هنري كه در آن هر دستگاه توليدي و هر محصولي به يك محمل جهت ظهور «واقعيت تصويري» ممتاز تبديل مي‌گردد كه البته در كليت خويش داراي وحدتي مثال‌زدني است. پژوهش اخير به شيوة توصيفي-تحليلي به بررسي ارزشهاي بصري گبة بختياري منطبق با معيارهاي «هنرقومي» مي‌پردازد. نيز سعي دارد با تحليل معيارهاي زيبائي اين «دستبافته» با رويكردي تطبيق‌گونه با برخي...
ادامه خواندن

زندگی آبله پا


  پایِ زندگیِ گلستانی‌ها آبله زده است، آن‌ها چشم انتظار مرهم‌اند گلستانی‌ها هم هر روز دربارة چرایی و چگونگی زندگی حرف می‌زنند و خودآگاه و ناخودآگاه در آن می‌اندیشند. شاید همة تلاش‌های فکری و عملی گلستانی‌ها و ما، در پاسخ به همین سوال ساده باشد؛ «کی پس زندگی خواهیم کرد یا کی زندگی کرده ایم؟» تاریخ انقضای هر «آن» در «آن» واحد تمام می‌شود. شاید اگر زبان قادر نبود، واژة‌ «حال» را ابداع و به جای «لحظة گذشته» جعل کند، آدم‌ها از بزرگی و سنگینی گذشته خفه ‌می‌شدند. مثل بعضی از شعرها و داستان‌ها که سرشارند از خاطره و گذشتة صرف. هم اکنون‌هم گذشت، ساعت جلو رفت و ما باید درباره لحظة گذشته قضاوت کنیم که رضایت بخش بوده یا نه؟ زندگی کرده ایم یا نه؟ ما غیر گلستانی‌ها وقتی دلمان می‌گیرد و به جاده می‌زنیم، سر از آبادی‌های سرسبز و ولایت‌های مه گرفته در می‌آوریم. کنار یک آتش شعله...
ادامه خواندن

معرفی کتاب «شهر»


کتاب "شهر" چنانچه از عنوان آن پیداست به موضوعات مرتبط با شهر همچون نظریات و نظریه پردازان شهری، مدرنیسم و پسامدرنیسم در شهر، اسطوره ها و تصورات شهری، شهر روزمره، طبیعت شهری، شهر خلاق و ... میپردازد. این کتاب مقدمه ای قابل فهم و در عین حال انتقادی بر یکی از اندیشه های اصلی در جغرافیای انسانی است. فیل هوبارد در این کتاب مفهوم شهر را در متن سنتهای کنونی اندیشه اجتماعی قرار می دهد و با بحث انتقادی درباره نقش نظریه ها و اندیشمندان بزرگ، مبنایی برای درک کاربردها و معانی متنوع آن به دست می دهد. این کتاب در اصل به دنبال آنست تا مفهوم «شهر» را در سنتهای تفکر جغرافیایی و اجتماعی قرار دهد و مبنایی برای درک کاربردها و معانی متفاوت آن فراهم آورد. گرچه این امر بسیار دشوار است چراکه شهر چیزهای بسیاری است؛ مکانی فضایی، واحدی سیاسی، واحدی اداری، مکان کار و تفریح، مجموعه ای...
ادامه خواندن

چرا «شهر» در ایران یک مفهوم سیاسی است؟


  گزارشی از نشست 165 یکشنبه‌های انسان‌شناسی و فرهنگ پیشینه شهری در جهان به پنج‌هزار سال پیش از میلاد و منطقه بین‌النهرین می‌رسد و شهرها از همان ابتدا قالب قدرت سیاسی داشتند و بنابراین به نوعی «شهر دولت» (city state) بودند. بنابراین شهر همیشه نهادی سیاسی بوده است. اما این امر به نسبت اینکه در چه فرهنگی و چه مختصات جغرافیایی و تاریخی قرار داشته ایم تفاوت های زیادی داشته است. شهر در ایران نیز همواره یک «شهر سیاسی» بوده است و این در تبارشناسی واژه شهر که از «شاه» و «شهریار» می‌آید، نیز هست. همان‌گونه که واژه «پایتخت» به معنای نزدیک به تخت سلطنتی بوده بنابراین هرکجا شاه به عنوان شهر خود انتخاب می کرده «پای ِ تخت » او می‌شده است. اگر شهر ایرانی قرن پنجم پیش از میلاد (دوره هخامنشی) را با دولت-شهرهای یونانی همین دوران مقایسه کنیم، تا خدی می‌توانیم مشاهده کنیم که چطور در ایران...
ادامه خواندن

خرده فرهنگ ها از منظر مکتب محیط شناختی شیکاگو


شهر سازمان یافتگی اجتماعی در فضاست که فرهنگ در آن بازتولید می شود. " فرهنگ به عنوان نظامی سازمان یافته از ارزش ها، باور داشت ها، عقاید، دیدگاه های مشترک و رفتار های مبتنی بر آنها در یک جمعیت، که بوجود آورنده ی هویت فرهنگی است و می تواند همه ی یک جمعیت ساکن در محل واحد و یا بخش هایی از آن را شامل گردد (محسنی، 1386: 26-25) بازتولین فرهنگ در بستر شهر می تواند از خلال خرده فرهنگ ها صورت گیرد خرده فرهنگ هایی که امروز با گسترش روز افزون شهرها و افزایش پیچیدگی در آنها، اشکال متنوع تری را یافته اند. واژه ی خرده فرهنگ (subculture) گاه در معنایی منفی و با ارزش گذاری منفی درک شده است و در مواردی که به مخالفت سیستماتیک با فرهنگ غالب ( dominant culture) تمایز بیابد امکان توصیف شدن آن به عنوان یک ضد فرهنگ (counter culture) توصیف شود. كن...
ادامه خواندن

آشپزخانه و مصرف آب


تصویر مطبخ روستایی در منطقه میان‌کوه لرستان.(مولف- 5/1/1396) آشپزخانه پس از حمام، دومین بخش فضای درون‎خانگی است که در خانه‎های ایرانی، حجم زیادی از مصرف آب را به خود اختصاص می‎دهد. این فضا، چنانچه از نامش پیداست محل پخت غذاست اما از حیث کارکردی، در خانه‎های کنونی ایرانی پرکارکردترین محیط درون خانگی است. غیر از پخت غذا، که از قدیم، مهم‎ترین کارکرد آشپزخانه بوده، شستشوی البسه، از طریق ماشین لباس‎شویی، شستشویی ظروف از طرق دستی یا ماشینی، نگهداری مواد و خوراکی‎ها از طریق یخچال، نگهداری عمده‎ی ظروف از طریق کابینت‎ها، خورد خوراک خانواده و انباشت زباله‎ها و آب‎گرم‎کن و لوله‌ها، همگی در محیط آشپزخانه فشرده شده‌اند. وظایف درون‎خانگی نیز عمدتاً به این بخش از خانه محول گردیده‎اند. نیاز به توضیح نیست که استقرار ابزارها و تحویل وظایف به آشپزخانه ایستا نیست و بسته به نوع فضا، حجم محیط، سبک زندگی و...خانواده‎های ایرانی با انواع خاصی از آشپزخانه رو به رو...
ادامه خواندن

بازشناسی صور مفهوم تقدس در شهرها – قسمت چهارم


تقدس در شهرهای سده میانه در شهرهای قرون وسطی جدایی کامل میان تاثیر نیروی ماورایی بر زندگی زمینی و شهرها اتفاق می افتد. و تنها عنصر کلیسا و متولیان آن عامل و فرصت ایجاد ارتباط میان دو جهان هستند. به همین دلیل کلیسا نقش یگانه و ویژه ای دارد و در مرکز شهر قرار میگیرد. در سالهای میانه، در ایتالیا، بیشتر فضاهای باز عمومی در ارتباط با کاتدرال و کلیساها شکل میگرفته اند تا فرصت تجمع مردم بیشتری را به دست دهد و همگان از موعظات واعظان الهی بهره مند شوند. تقدس در شهرهای امروز در طول تاریخ شهرنشینی، بیشترین شهرها تحت تاثیر دو نیروی اصلی شکل گرفته اند، از سویی نظم و نظام ماورایی، ساختار اجتماعی و فضایی شهرها را به شدت تحت تاثیر قرار داده و از سوی دیگر زندگی روزمره و نیازهایش در شکل دادن به فرم شهری موثر واقع میشود. در شهرهای امروزی تحت تاثیر تغییرات...
ادامه خواندن

معرفی کتاب «تک نگاشتهای محله ای»


بررسی کالبدی فضا بدون در نظر گرفتن محتوای اجتماعی و بازنمایی هایی که شهرنشینانش از آن دارند میسر نخواهد بود. شهر در واقع یک صورت فیزیکی است که با کنش جمعی معطوف به پدیده های بازنمایی ساخته می شود. مجاورت مکانی گروههای اجتماعی این لزوم را ایجاد کرده که به مطالعه ی روابط میان فضاهای فیزیکی و گروههای اجتماعی پرداخته شود. زندگی در شهر، آن هم در مادرشهری مثل تهران، دلمشغولیهای متناوبی را برای کارشناسان، صاحب نظران و شهروندان متعهد به همراه دارد. بی گمان تعلق خاطر در هر دسته، با خواستها و نشانه های مختلفی بیان میشود. دسته ای برنامه ریزی ها و سیاستگذاریهای خود را منوط به بهره گیری از تمامی امکانات و تسهیلات شهری میدانند؛ دسته ای دیگر خواهان به کارگیری دانش و مهارتهای نوین و اصیل هستند و گروهی، در میان و یا در گذر از این دو دسته، چشم بر سهیم شدن در سرنوشت خویش...
ادامه خواندن

کردهای ایزدی


دیانا رستمی‌نژادان درس نظریه‌های انسان‌شناسی   کلمات کلیدی: ایزدی‌ها، فرهنگ کردها، ملک طاووس، نظریه چکیده: ایزدی‌ها گروهی کردها هستند  که نظام دینی و فرهنگی آنها غیر قابل تفکیک است که در مطالعات پراکنده دربارۀ ایزدی‌ها این مهم نادیده گرفته شده است. در این مقاله تلاش کرده‌ایم موضوع را مشخص و ورودی‌های نظری، روش‌شناختی و موردی را برای مطالعۀ ایزدی‌ ارائه دهیم.  «دین ایزدی یکی از فرقه‌هایی است که گرایش فراوانی به جشن و سرور و شادی دارند و اعیاد دینی آنها بسیار است» (التونجی محمد، 1380: 204). آئینی بودن ایزدی یعنی گرایش این دین به برگزاری آئین‌های مذهبی مختلف در مقابل اقوال و مناجات‌های شفاهی یکی از مواردی است که قدمت و صالت آن را نشان می‌دهد.  این موضوع دربارۀ اساطیر ایزدی‌ها نیز صدق می‌کند و بیشتر دربارۀ وقایع و اعمال خدا، ملک طاووس، نحوۀ آفرینش و شیخ عدی است. از نظر اسطوره‌شناسی اساطیری که جنبۀ آئینی در آنها بیشتر...
ادامه خواندن

شادی، حقیقتی فراموش شده در هیاهوی زندگی اجتماعی کودکان


دو سالی است که به دلیل تحصیل فرزندم در یکی از دانشگاههای دولتی به مرکز کلانشهر تهران کوچ کرده ایم و در آپارتمانی سکنی گزیده ایم. از مهر ماه و زمان بازگشایی مدارس، هنگام صبح کوچه پر از اتومبیلهای سرویس ایاب و ذهابی میشود که فرزندان همسایه ها را به مدرسه شان می برد. انگار انتقال بچه ها با سرویس به مدرسه مُد شده است؛ در حالی که در محله های نزدیک آپارتمانمان چند مدرسه دخترانه و پسرانه وجود دارد، ولی هیچگاه در کوچه مان ندیدم که مادر یا پدری دست فرزندش را گرفته باشد و کیف به دوش، فرزندش را به مدرسه ببرد. ساعت 6:30 صبح هنگامی که لباس می¬پوشم و از درِ آپارتمان بیرون می¬آیم. قبل از من پسر 7 ساله واحد روبرویی¬مان از درِ واحدشان بیرون می¬آید و من گاهی او را از چشمی تعبیه شده روی درِ ورودی آپارتمان¬مان می¬بینم که با کولة آبی رنگ بزرگی...
ادامه خواندن

نگاهی به مستند میدان بی حصار


"میدان بی حصار" را می توان مستندی تاریخی و شهری برشمرد که با نگاهی کلی‌گرا از جنبه های مختلف تاریخی، اجتماعی–فرهنگی، سیاسی و معماری به بیان سرگذشت پر فراز و نشیب میدان توپخانه، از آغاز شکل گیری آن در عهد ناصری تا دهه 80 شمسی، می‌پردازد. این میدان از ابتدای شکل گیری خود همواه مرکز جریانهای بزرگ سیاسی و اجتماعی از جمله مشروطه خواهی بوده است. به علاوه این میدان مرکزی برای گردهمایی های اعتراضی، اعدام محکومان شناخته شده همچون شیخ فضل الله نوری و همچنین برگزاری جشنها و مراسم ملی، دینی و سلطنتی بوده است. میدان توپخانه به مدت 70 سال مرکز تهران بوده و بسیاری از خاطرات جمعی و تاریخی طی مدت زمان 150 سال در این میدان شکل گرفته است. با این وجود میدان امروز به جز یک یا دو نشانه مختصر خاطره ی دیگری از گذشته به همراه ندارد و به نوعی هویت تاریخی آن پایمال...
ادامه خواندن