ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*
کد امنیتی*
Reload Captcha

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ

معماری باستانی در هند


مقدمه: بررسی معماری باستانی هند به دوران بسیار دور تمدن انسان در دره سند و پیشتر از آن برمی گردد ,تغییرات سیاسی ,اقتصادی ,فرهنگی و اجتماعی در دگرگونی آن نقش بسیاری ایفا کرده ,انسان دوران کهن با انسان مدرن کنونی در زایش تفکر و ایجاد هر چیز نو بسیار متفاوت بوده انسان کهن بخصوص در شبه قاره هند با طبیعت پیرامون خویش تعامل و هماهنگی بسیار داشته واین مساله را در همه مسایل آن بوضوح می توان دید در رقص ,معماری ,هنر و روابط اجتماعی .در تفکر انسان کهن هر چیز معنا و مفهومی معنوی و آسمانی داشته و روح انسانی نیز بسیار متاثر از این طرز تفکر بوده است و در ستایش آن دست به آفرینش بناهای زیبا و مستحکم , ترسیم نقوش و یا خلق روش های متفاوت زندگی کرده تا بتواند معنا و مفهوم ذهنی و روحانی خویش را به دیگران القا کند و در نهایت با...
ادامه خواندن

بررسی مکاتب نقاشی در هند


مقدمه: نقاشی در هند یک هنر کاملا باستانی محسوب میشود ,کهن ترین نقاشی های رنگیدر هند به غارمعابد بودایی باستانی آجانتا Ajanta واقع در شهر اورنگآباد ایالت ماهاراشترا در غرب هند تعلق دارد,هند کشور گوناگونی ها و تنوع در هر چیز می باشد و بر همین اساس در هر گوشه از این کشور پهناور مکاتب متفاوتی در نقاشی ,موسیقی ,تاتر و رقص بو جود آمده است که هر یک با دیگری تفاوتهای گاه جزیی و گاه کلی دارد,در قرن یک پیش از میلاد حکیم بزرگ واتسیاینا Vatsyayanaکتاب سدانگ Sadangaیا شش شاخه را در باره دانش نقاشی و نگارگری نوشت و در آن به توضیح و تشریح این شش بخش مهم در هنر نقاشی کهن هند پرداخت: 1-روپا بدا Rupabheda:دانش ظواهر و سیمای نقاشی 2-پرمانام Pramanam:دانش اندازه گیری ,درک درست از احساس و ساختار در نقاشی 3-باو Bhava :نشان دادن احساسات و حرکات در نقاشی 4-لاوانیا یوج نام LavanyaYojanam:درک هنری و...
ادامه خواندن

بررسی کتاب «مرگ» اثر تاد می


مرگ، نام ششمین کتاب از مجموعه تجربه و هنر زندگی به همت نشر گمان است که به چاپ چهارم رسیده است این کتاب، سعی دارد اضطراب انسان را نسبت به دغدغة مرگ، واکاوی نماید و تا آنجا که بتواند در پی رفع آن باشد. اینکه زمانی همه چیز به پایان می‌رسد و باید جهان را ترک کرد، برای انسان بزرگترین معما و شاید هراسناک‌ترین و ناخواسته‌ترین رویداد در ذهن و زندگی او محسوب می‌گردید. به همین دلیل، انسان از گذشته‌های دور، نامیرائی را آرزو کرده است که فصل دوم کتاب موردنظر را نیز شامل می‌شود. امروزه می‌دانیم که در طبیعت و گیتی، هیچ چیز جاودان نیست، هر چیزی آغازی دارد و پایانی. که با این دانش، باورهای گذشتگان نقض می‌گردد. انسان تا نزدیک به 200 سال پیش، کوه‌ها را نماد پایداری و پایندگی می‌پنداشت اما در قرن هجدهم دانستیم که کوه‌ها نیز ، آغاز و پایان دارند. ارسطو بر این...
ادامه خواندن

مجموعه معابد  منطقه باستانی آنانتا پور(Anantapur Temples):


مقدمه: محوطه تاریخی –باستان شناسی آنا نتاپور Anantapur در ایالت آندراپرادشAndhra Pradesh  در جنوب هند و در شهر هیندو پور Hindupur در دهکده لیپکشی Lepakshi واقع شده است,این محوطه دارای مجموعه  معابدی است که  پادشاهان سلسله ویجی نگر Vijayanagara که در بین سالهای 1646-1336 در این منطقه حکمرانی می کرده اند ,ساخته  و به خدایان هندو یعنی شیوا Shiva  ویشنو Vishnu  و ویرابدرا Veerabhadraتقدیم کرده اند ,لازم به ذکر است که تمامی این معابد بر مبنای  علم  معماری خاص هندو ها یا وستو شاشترا VastuShastra ساخته شده و ساخت این محوطه باستانی حدود 45 سال به طول انجامیده است ,این علم به جهت یابی باستانی هندوان که به ساخت معابد ,قصرها ,خانه ها  و شهرها توجه خاص مبذول داشته  و آن را در واقع با قواعد علمی کهن و باستانی پیوند داده است .  تقسیم بندی این معابد: این مجموعه معابد به سه بخش تقسیم میشود: 1-معبد مادواریا Madhavaraya:که در...
ادامه خواندن

سیب و انار: داروهای گیاهی یا انگاره‏ های نمادین


(کارشناس ارشد ایران شناسی گرایش فرهنگ و آداب و رسوم) چکیده افسانه ‏ها رابطۀ تنگاتنگی با موقعیت انضمامی هستی انسان بدوی دارند و در آنها عقاید، باورها، سنت‏ها و رسوم بازتاب می‏یابد. موضوعات اساسی قصه‏ها ازدواج، فرزندآوری، باورهای عموم و در یک کلام زندگی روزمرۀ مردمان است؛ چرا که قصه‎ها پرداختۀ تودۀ مردم است و آنها سنت‏ها و عقاید خود را در آن بازگو کرده‏اند. در زمینۀ فرهنگ عامیانه، سرزمین ایران گنجینه‏ای غنی دارد. هدف از این مطالعه بررسی روش درمان ناباروری در قصه‎های عامیانۀ ایرانی است. روش پژوهش به این صورت است که داستان‏هایی که در آنها از درمان ناباروری سخن رفته از فرهنگ افسانه‏های مردم ایران (دورۀ نوزده جلدی) استخراج شده‏اند و داروهای پیشنهادی در این داستان‏ها از نظر وجود مادۀ زیستی موثر برای درمان ناباروری مورد مطالعه قرار گرفته اند. نتایج پژوهش حاضر نشان می‏دهد که نه تنها سیب و انار حاوی عنصر مؤثر زیستی برای درمان...
ادامه خواندن

بوطیقای شهر(28): پیر سانسو / برگردان ناصر فکوهی و زهره دودانگه 


شهر انباشت می‌کند، اما برای آنکه اوج‌گیری [1] عمودی خود را پنهان نگاه دارد،همان‌گونه که هانری لوفبور می‌گوید: « آن چه در روستا، و بنابر ]آهنگ[ طبیعت در گذر است و طبق چرخه‌ها و ضرب‌آهنگ‌ها زمان بندی می‌شود، در شهر به صورتی هم‌زمان در می‌آید [2] ». ما دلایل این گردهم‌آیی بزرگ را درک می‌کنیم. شهر ثروت های روستا را دریافت و ذخیره می‌کند. شهر محصول‌هایی را که هر فصل به بار می‌آورد، برای خود گرد می‌آورد. شهر است که کارکرد سازمان‌دهی و هدایت را بر عهده دارد. اما این دریافت کردن‌ها صرفا در سطح محصولات جاری باقی نمی‌ماند. این امر همچنین شامل اندیشه‌ها، سنت‌ها و آدابی نیز می‌شود که شهر دریافت می‌کند، گرد می‌آورد، کنار هم می‌چیند و سپس به داوری و نقد درباره آن‌ها می‌پردازد. این به هم فشردگی ناپایدار (که خود نشانه‌ای از یک انباشت سودمند است) ایجاب می‌کند که سلسله‌مراتب و الویت‌ها از میان بروند، و...
ادامه خواندن

دایره ی زمان


رسید مژده که ایام غم نخواهد ماند چنان نماند و چنین نیز هم نخواهد ماند چه جای شکر و شکایت ز نقش نیک و بد است چو بر صحیفۀ هستی رقم نخواهد ماند (حافظ) اسطوره ی ترک گفتن زمین و سفر به جهان مردگان، مدفون ماندن و تقلای رهایی، و سرانجام بازگشت و تولد دوباره از هزاران سال پیش در فرهنگ‎های مدیترانه و میان‎رودان وجود داشته است. برای این مردمان، که به طور عمده از راه کشاورزی گذران می‎کردند، اسطوره‎سازی از مشاهده‎هاشان از چرخۀ زمان، یعنی نیستی گیاهان و خواب زمستانی طبیعت در زیر زمین، تکاپوی جوانه‎ها برای شکافتن پوسته ها، و سر برآوردن از دل خاک در بهار، می‎تواند اتفاقی طبیعی قلمداد شود. این ترتیب در قاموس اسطوره‎شناسی همان فرآیند تبدیل شناخت تجربی به مفاهیم فلسفی است، مفاهیمی برای پاسخ‎گویی به پرسش‎های هستی‎شناختی. پاسخ‎های موفق اغلب به صورت باور درمی‎آیند، و اگر مجموعه‎ای از این باورها بر اساس الگوی...
ادامه خواندن

بازشناسی روایت شهریِ رینه: نزدیک‌ترین شهر به قله دماوند


پیشگفتار هر شهر علاوه بر منظر طبیعی و عینیِ خود، دارای بعدی است که آن را منظر ذهنی می‌نامیم؛ منظری که مبتنی بر تصویر یا انگاره‌ی کلی شهر است. منظر ذهنی شهر ساختاری برای اندیشیدن به شهر است و به کیفیتی اشاره می‌کند که حاصل ترکیب چشم‌اندازِ فیزیکی شهر و ادراکات دیداری و فرهنگیِ ساکنان آن بوده، که می‌توان از آن با عنوان «چشم‌انداز ذهن» نام برد. ماگورو مارویاما کسی است که اصطلاح «منظر ذهنی شهر» را جعل کرده، آن را معادل جهان‌بینیِ عملی فرد یا اجتماع تعریف می‌کند: "ساختاری از استدلال، شناخت، درک و مفهوم‌پردازی"(مارویاما 1980). منظر ذهنی شهر ساختاری برای اندیشیدن به شهر است و به چیزی اشاره می‌کند که میان چشم‌انداز فیزیکیِ شهر و ادراکات دیداری و فرهنگیِ مردم از آن وجود دارد. از طرفی منظر ذهنی را می‌توان به معنای چشم‌انداز ذهن در نظر گرفت. بدین ترتیب، منظر ذهنی شهر می‌تواند نماینده‌ی بانک انگاره‌های شهری باشد...
ادامه خواندن

بافت اجتماعی فرهنگی اسطوره ها و آیین ها ی مونتانی: دنیای اسطوره ای مونتانی


برگردان: هادی دولت آبادی مونتانی ها دارای دو نوع اسطوره هستند: اسطوره های سُنت های مقدس و اسطوره هایی در پیوند با سنت های محلی.  در این دو گروه، اسطوره هایی یافت می شوند که به آنها اسطوره های «قهرمانی» می گوییم و اتفاقات عصر را بیان می کنند؛ «عصر قهرمانی» حکایت دوره ای است که قهرمانان فرهنگی یا تمدن ساز در آن می زیسته اند. اسطوره های محلی تغییر ماهیت داده  و مطابق با دغدغه های جدید غنی شده اند و تغییر دادنشان آسان تر است. اسطوره های سنت مقدس به گونه ای بنیادین از نسلی به نسل دیگر یکسان می¬مانند. تمامیت اسطوره های سنت مقدس با دستوراتی که هیچ فرد مونتانی قادر به سرپیچی از آن نیست تضمین می شود. در درجۀ اول، مادر بومی می بایست هر شب این اسطوره¬ها را برای فرزندانی که هنوز به سن بلوغ نرسیده اند حکایت کند. چنین است که هر فرد...
ادامه خواندن

نگاهی به بخش چهارم کتاب انسان‌شناسی هنر:هنر و فاشیسم


فکوهی، ن.، ۱۳۹۱، انسان‌شناسی هنر (زیبایی، قدرت، اساطیر)، تهران: نشر ثالث     «در واقع طبیعت با فیزیک درون خود چنان مناسبات و روابط بی‌پایانی را دارد که نه به یک نظم، بلکه به میلیاردها نظام گوناگون دامن می‌زند. فاشیسم از میان این مجموعه‌های بی‌پایان، تنها یک مجموعه را به‌طور ساختگی و بر اساس دستگاه ایدئولوژیک خود انتخاب می‌کند و آن را «نظم الهی» می‌شمارد.» بخش چهارم کتاب، به «هنر و فاشیسم» پرداخته‌است. این بخش از بنیان‌های نظری و تاریخی ایجاد فاشیم آغاز می‌شود و با زیبایی‌شناسی فاشیستی در حوزه‌ی عکس، سینما، ادبیات و معماری ادامه می‌یابد. در واقع فاشیسم واکنشی است ویران‌گر که در برابر خشونت و تخریب سال‌های پس از جنگ جهانی اول سر بر می‌آورد؛ واکنشی که برآمده از فضای عمومی اجتماع است. اجتماعی سرخورده، شکننده و هراسان. این شرایط در فاشیسم متبلور می‌شود و به ظهور گسترده‌ای می‌رسد. بدین ترتیب، چنان‌که در کتاب آمده‌است، با مردمانی مواجهیم...
ادامه خواندن

آرش کمانگیر: از ابراهیم پورداود تا بهرام بیضایی


  کامیار عابدی به احترامِ استاد جلال خالقی مطلق در هشتادمین سال تولّد او 1. پیش‌سخن الف) آشنایی ایرانیان و غیر ایرانیان با اسطورۀ آرش کمانگیر در دورۀ قبل از اسلام، از طریق داستان‌های شفاهی و اوستا بوده است و در دورۀ بعد از اسلام، از راه اشاره‌هایی در برخی آثار منظوم، و نیز شماری از کتاب‌های تاریخی مانند تاریخ طبری، آثارالباقیۀ ابوریحان بیرونی، تاریخ گردیزی، غررالسّیر ثعالبی و چندین و چند اثر دوره‌های میانی و متأخر(در این زمینه ر.ک: آرش تیرانداز، تفضّلی، صص76-79). این آشنایی در دورۀ تجدّد ادبی، به ویژه با نشر گزارش یشت‌ها در آغاز سدۀ شمسی 1300 به قلم و تحقیق ابراهیم پورداود جانی دیگر گرفت. البته، جست‌وجوی اسطوره‌شناختی در آرش کمانگیر پس از این دهه، همچنان تداوم یافت. اما در همین دوره ایرانیان همراه با این قهرمان حماسی از حوزۀ پژوهش به قلمرو آفرینش نیز گام نهادند. نوشتۀ حاضر پیگیری سیر تاریخی ـ تحلیلی داستان...
ادامه خواندن

افسانه‎های خراسان، جلد هفتم: اسفراین


خزاعی، حمیدرضا(1382) افسانه‎های خراسان، جلد هفتم: اسفراین، مشهد: ماه جان. گردآوری و مستندسازی افسانه‌های ایران به عنوان بخش مهمی از ادبیات شفاهی مردم ایران از دو جهت حائز اهمیت به نظر می‎رسد. بُعد نخست اهمیت وجه میراثی افسانه‎هاست. در واقع افسانه‎ها که بصورت نقل سینه به سینه در طول سال‎ها و قرن‎ها تا امروز در چرخۀ حیات خود آبدیده شده، به نسل امروز منتقل شده‎اند، جلوه‎ای از اصالت و فرهنگمندی انسان ایرانی را به نمایش می‎گذارند. بُعد دوم اهمیت گردآوری و مستندسازی افسانه‎ها، وجه کارکردی و کاربردی این مواد فرهنگی برای دنیا امروز است. گردآوری و مستندسازی افسانه‎ها امکان بهره‎برداری این موارد ارزشمند فرهنگی را در حوزه‎های مختلف زندگی انسان امروزی فراهم می‎کند. بدون آن که بخواهیم به توضیح مفصل این بّعد بپردازیم، به اختصار می‎توان به کاربردها و دلالت‎های بالقوۀ افسانه‎ها و مواردی از این دست،  در حیطۀ گسترش شناخت مانند فهم شرایط اجتماعی و فرهنگی امروز که قاعدتاً...
ادامه خواندن

اسطوره «زمین» و نسبت آن با معماری: زمین به‌مثابه اسطوره


فهم زمین به‌مثابه اسطوره‌ای جاودانه در عالم ذهن انسان، آن‌قدر ازلی و سرشته در وجود آدمی است که کمتر به نقش و تأثیر آن در تعریف حیات، سرنوشت و آفرینش فضای زندگی، پرداخته شده است. اگر به‌زعم الن داندز اسطوره، افسانه و مسير قدسي است که شرايط موجود جهان و مردم را تشريح می‌کند، اسطورهها در ارتباط تنگاتنگ با معنويت تعريف ميشوند. از همین رو، کشف اسطورههاي وجودي نقش مهمي در فرايند طراحي و ساخت معماری دارند. مسیر زندگی، سیر به سمت فهم عالم و کشف ناشناخته‌هاست و هرآنجا که انسان از فهم عالم بازمی‌ماند، امر ناشناخته را به‌مثابه قدرتی ماورائی و اسطوره‌ای می‌پندارد که بی‌تردید در سرنوشت او مؤثر است. از این رو، اسطورهها شامل هنجارها و فرهنگ جامعه هستند و نه تنها بهعنوان عامل انتقال اين فرهنگ به نسل بعدي مؤثر بوده بلکه در زمينة طراحي براي ايجاد دانش، براي کشف چگونگي اين زندگي و خردِ پيشنهاد زندگي...
ادامه خواندن

خدایان سفر در اساطیر


  نوشین کاظمی   اسطوره معرب واژه «هستوريا» به معني جستجو، آگاهي و داستان است. اساطير نماينده تداوم فرهنگي يک ملت و به نوعي تاريخ آن هستند و پيوندي ناگسستني با آيينها و عقايد ديني دارند. از سوي ديگر اسطوره، تجسم خواستهها و احساسات آدمي است در مقابله با درماندگيها. نقشي که اسطوره در دين دارد آنها را از حکايتها متمايز ميکند. آدمي ميکوشد که در دين خويش شناختش را از خويشتن، طبيعت و محيط خود بيان کند. اين جستار بر آن است تا به بررسي تعدادي از خدايان سفر در جهان و به ويژه در ايران بپردازد. در اين ميان آنچه حائز اهميت است، نه صحت تاريخي داستانها، بلکه مفهومي است که براي معتقدان آنها در بردارد.   اولين مسافر تاريخ؛ مسافري براي زندگي در جستجوي اسطورهاي، صحبت از اولينها است. چگونه ميتوان به دنبال نشانههاي سفر در ناخودآگاه جمعي بشر بود و از «گيلگمش» نگفت. حماسه سومري گيلگمش،...
ادامه خواندن

رقص – نمایش بهارت ناتیام


نسیم کمپانی  مقدمه: رقص های  باستانی و سنتی شبه قاره هند در واقع ریشه در تاریخ و فرهنگ کهن این بخش از جهان دارد,در نقاشی های غارهای آجانتا در شهر اورنگ آباد ایالت ماهاراشترا که حدود 2000 سال قدمت دارد و در کنده کاری های معابد باستانی در سراسر هند بخوبی می توان این هنر اصیل را مشاهده کرد.در واقع به این رقص ها می توان اصطلاح (تاتر آهنگین هندی )را اطلاق کرد ,زیرا آن ها در واقع بیان کننده تاریخ ,فرهنگ و تمدن باستانی هند می باشند ,رقصندگان با نشان دادن حرکات و اشارات دست ,صورت و چشم ها در واقع داستان ها را تعریف و تشریح می کنند.کلمه شاستریا Shastriya  کلمه ای است سانسکریت  که به معنای کلاسیک در زبان انگلیسی  است و در واقع بیان کننده  اجرای سبک های هنری  رقصنده  می باشد ,در کل رقص های کلاسیک هندی بازگو کننده داستان های خیر و شر و...
ادامه خواندن

خدای بانوان آب و خاک 



تمام فرهنگ‌های باستان باور دارند که چهار عنصر آب، باد، خاک و آتش، جهان را شکل داده‌اند. فیلسوفان یونان باستان چهار عنصر را به اخترشناسی ارتباط می‌دهند و پدیده‌های مختلف زندگی را با چهار عنصر مرتبط می‌دانند و این عناصر را جوهر نیروهای طبیعت لحاظ می‌کنند. چهار جهت اصلی، و چهارفصل و چهار عدد اول و چهار نت اول در ارتباط با عناصر اربعه هستند. گاستون باشلار فیلسوف معاصر فرانسوی، چهار عنصر را پایه‌ی انگاره‌ها و فرضیات جهان می‌داند. نیکلای بردیائف فیلسوف دینی روسی قرن نوزدهم عقیده دارد که زنان بیش از مردان به روح جهان وابسته‌اند و با نیروهای صادره از چهار عنصر ارتباط دارند. بر مبنای تحلیلی نمادگرا چهار عنصر مرتبط‌های خود را تعیین می‌کند و هریک از عناصر را به سوی واقعیتی معلوم راهنما می‌شود. هریک از عناصر بر دیگری تأثیر دارد و هریک دیگری را تولید یا نابود می‌کند. از میان چهار عنصر، باد می‌وزد اما...
ادامه خواندن

هنگامی که گاو درخشان، سال را با شاخ زرینش می گشاید


از دوره ای نامعلوم هنگامی که هنوز نیاکان ایرانی با هندیان یکی بودند، میترا را می پرستیدند. هم سروده های ودا سرشار از ستایش اوست و هم اوستا به رغم دو نظام الهیاتی موجود در آن میترا ستوده می شود(Cumont, 1903:p.1).  ما امروز مطمئنیم که از زمان هخامنشیان باورهای مزدایی فراتر از آسیا بسیار گسترده بود. در دوران هخامنشیان «پارسیسم» بر باورهای دینی یهودیان تاثیر گذارده بود و برخی از باورهایی چون دیوان و فرشتگان، پایان جهان و رستاخیز ایرانی از طریق گروههای یهودی در سواحل دریای میانه گسترده شده بود (Cumont,1914:159) ایران برخلاف روم در قرن اول میلادی توانست نفوذ خود را بر آسیای صغیر و میانرودان گسترش دهد. با چنین گسترشی در آسیای صغیر و سوریه رموز میترا نیز در غرب گسترش یافت، گرچه خیلی پیشتر در زمان پومپیوس (Pompejus) در 67 پ.م. کیش میترا در روم نفوذ کرده بود، اما گسترش واقعی آن از زمان فلاویوس (Flavius)...
ادامه خواندن

معرفی کتاب پیوند عشق میان شرق و غرب


  فصل یکم، خاکساری و افتادگی در ادب عاشقانه‌ی عرب ستاری، ج.، ۱۳۷۹، پیوند عشق میان شرق و غرب، تهران: نشر فردا «اول او وسواس و آخر او افلاس، اول او اسف و أخر او تلف، العشق سکر، خماره تلف» با گام نهادن در ادبیات جهان، شیوه‌ی فهممان از دیگری تغییر می‌کند. ادبیات دریچه‌ای است که مخاطب را برای درک نزدیک‌تری از تاریخ، وقایع، تمایزات و سرگذشت یک فرهنگ آماده می‌نماید. ادبیات گرچه بازنمای وضعیت غالبی است که در آن متولد می‌شود؛ اما خواه ناخواه تبلور بخشی از فرهنگ غیر رسمی و واقعیات اجتماعی نیز هست که می‌تواند فهم ما از فراز و فرود سرنوشت‌های متکثر را غنی‌تر کرده، کلیشه‌ها را بزداید و مرزهای سیاسی دولت-ملت‌ها را کم‌رنگ کند. چرا که ادبیات آیینه‌ی تمام ‌نمای تبادلات و تأثرات ایده‌های انسان‌‌هایی است به وسعت جهان و نشان می‌دهد بیش از آن‌چه فکر می‌کنیم از طریق شبکه‌های تاریخی-جغرافیایی متعدد به یکدیگر وابسته‌ایم....
ادامه خواندن

معرفی کتاب پژوهشی در قصه سلیمان و بلقیس


ستاری، ج.، ۱۳۸۱، پژوهشی در قصه‌ی سلیمان و بلقیس، تهران: نشر مرکز در جهان داستان‌ها و روایت‌ها؛ تاریخ، دین، فرهنگ عامه، آرزوها، امیال، روابط قدرت، سرکوب‌ها، اساطیر و فضای ذهنی و شناختی مردمان در هم تنیده می‌شوند. به‌گونه‌ای که در بسیاری موارد تمایز گذاری میان مرز این حوزه‌ها در آن دشوار و حتی ناممکن می‌گردد. هر قدر این روایت‌ها جهان‌شمول‌تر باشد، به‌سبب پیچیدگی و آمیختگی بیشتر با جهان‌های فرهنگی و ذهنی گوناگون، این دشواری بیشتر هم می‌شود. ادیان مختلف، داستان‌های پیامبران را به‌گونه‌های متفاوتی نقل می‌کنند و طی زمان متناسب با جهان‌بینی مردمان هر کیش و آیین صیقل می‌خورد، علاوه بر روایات رسمی کتب مقدس، به‌سبب مواجهه‌ی روزمره‌ی افراد با آموزه‌‌های دینی، در جریان زندگی آن‌ها وارد می‌شود و در ارتباط با امور زیسته‌ی آن‌ها، تغییر شکل می‌یابد و باز ساخته می‌شود، در ادبیات راه یافته، دستمایه‌ی اشعار و استعارات فلسفی و عارفانه می‌گردد و باز هم در آثار مذهبی...
ادامه خواندن

معرفی کتاب بازتاب اسطوره در بوف کور


  ستاری، ج.‌، ۱۳۹۲، بازتاب اسطوره در بوف کور (ادیپ یا مادینه‌جان)، تهران: نشر توس بوف کور این‌جا و اکنون را در هم می‌ریزد و با جایی دور و زمانی دیر در هم می‌آمیزد. فضا و زمان در بوف کور بیش از هرچیز شبیه خواب‌های بی‌هنگامند. خواب‌های منقطع که گویی چیزی آن‌ها را به هم می‌رساند. خوابی که بارها دیده‌ای و بارها خواهی دید، گرچه هربار همانند دفعات پیشین؛ اما هربار منحصر به فرد ظاهر می‌شوند. تکراری که دلزده می‌کند، آزار می‌دهد، جان‌کاه است؛ اما همه‌چیز است چون چیزی جز تکراری مشمئزکننده رخ نمی‌دهد که روایت را تکان دهد. بوف کور این تکرار را می‌فهمد و چون می‌فهمد می‌تواند به تصویر بکشد. تکرار خودش در خودش، روایتی از مادینه‌جان راوی. «به گمان من این توصیف مادینه‌جان با شرح راوی از زن اثیری می‌خواند. روح شکننده‌ی دختر اثیری همزاد روح یا سایه‌ی راوی است و روح یا سایه‌ی راوی همراه روح...
ادامه خواندن