ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ

اولین میزگرد تخصصی روان شناسی سلامت با عنوان "فرهنگ و سلامت "

  اولین میزگرد تخصصی روان شناسی سلامت با عنوان "فرهنگ و سلامت " در دانشکده روان شناسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج با حضور جمعی استادان و دانشجویان دوره دکتری روان شناسی سلامت  در تاریخ 4/3/1391 برگزار شد. کارشناسان برنامه: (آقایان دکتر) *ناصر فکوهی – انسان شناس فرهنگی- دانشیار دانشگاه تهران *حسن عشایری- عصب شناس- استاد تمام دانشگاه علوم پژشکی تهران *احمد برجعلی-روانشناس- دانشیار دانشگاه علامه طباطبایی *نعمت االه بابایی- پزشک و متخصص مدریت خدمات درمانی- استاد یار دانشگاه علوم بهزیستی مجری : *محمدرضا صیرفی-عضو هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج- دانشجوی دکتری روان شناسی سلامت   محورهای میزگرد : - مقدمه ای بر فرهنگ و سلامت ، بیماری  - رابطه ی بین فرهنگ و سلامت،بیماری  - نحوه اثر گذاری مولفه های فرهنگی بر سلامت و بیماری  -  نقش فرهنگ ایرانی در سلامت و بیماری مقدمه : گر چه جایگاه عوامل غیر زیستی و تاثیر آنها بر سلامت و...
ادامه خواندن

اثرات فرهنگ بر سلامت 

    محمد امین اسمعیل زاده بهار 1391 مقدمه در اینجا قصد داریم اثراتی را که ممکن است تفاوت‌های فرهنگی بر سلامت جسمانی داشته باشد، مورد مرور قرار دهیم. این نکته را باید مورد توجه قرار داد که تفاوت‌های فرهنگی در خلاء اتفاق نمی‌افتد. این تفاوت‌ها در ارتباط است با متغیرهای اجتماعی-اقتصادی، محیطی، غذایی(رژیم غذایی)، رفتاری و ارثی. تأثیر فرهنگ بر سلامت جسمانی بسیار بیشتر و گسترده‌تر از آن چیزی است که تصور می‌کنیم. برای نشان دادن این تأثیر، این مسأله را در دو بعد بررسی می‌کنیم: اول: فرایندهای روانی-اجتماعی بر سلامت جسمانی تأثیر می‌گذارد. دوم: برخی از تفاوت‌های فرهنگی با سلامت نیز مرتبط‌اند(احتمالاً از طریق فرایندهای روانی-اجتماعی). به این منظور بررسی خواهیم کرد که؛ گروه‌های فرهنگی مختلف تا چه اندازه در مشکلات سلامتشان با هم تفاوت دارند، اینکه آیا فرهنگ‌های مختلف فهم متفاوتی از وضعیت جسمانی بدنشان دارند و اینکه فرهنگ‌های مختلف چطور به بیماری‌های متفاوت، واکنش نشان می‌دهند. فرایندهای...
ادامه خواندن

انسان‌شناسی درد و رنج (21)

برگردان ناصر فکوهی و فاطمه سیارپور انفراددرد جهان را به دو نیمه می‌کند و دو گروه را از هم جدا می‌کند، بدون آن که تعمدی در این کار داشته باشد. یکی گروه کسانی که سالم‌اند و هستی برای‌شان امری بدیهی است و دیگر کسانی که رنج می‌برند و خود را در نوعی برزخ احساس می‌کنند. انسان می‌تواند ترس را میان خود و دیگران به اشتراک بگذارد زیرا درد درون پوست و گوشت انسان‌ها جای می‌گیرد و بدن به یک موقعیت درونی شکنجه‌آور و غیرقابل دسترسی برای دیگران بدل می‌شود. بدین ترتیب، درد گاه دیگر جایی برای درگیرشدن با جهان باقی نمی‌گذارد و همه چیز را از پیش روی خود برمی‌دارد. تا حدی که حتی می‌تواند زوج‌ها را از هم جدا کرده و کارشان را به طلاق بکشاند. رابطه عاطفی با جهان در نبردی که باید با رنج بدان دست زد تحلیل رفته و از میان می‌رود. قابلیت ایجاد رابطه و...
ادامه خواندن

نقد سیستم آموزش دانشجویان پزشکی در ایران: دیدگاهی انسان­شناسانه

  چند صباحی­ است که جامعه پزشکان، از سوی گروه­های خاصی، با هدف­ها وانگیزه­های متنوع مورد هجوم و اتهام قرار گرفته است. مسلما این جامعه، همچون هر جامعه صنفی دیگری در دنیا، و به ویژه در ایران، خالی از اشکال نیست. حتی بسیاری از فعالان حوزه پزشکی پیشتر و بیشتر از دیگران دل­نگران برخی تغییراتِ اخلاقی در این حوزه مهم، که با جان و مال مردم سر و کار دارد هستند. در واقع نخستین انتقادات و جدی­ترین آن­ها از سوی افراد دل­سوز از داخلِ خودِ حوزه پزشکی مطرح شده است. این نوشته قصد دارد تا در کنار تمرکز و نقد شیوه­های آموزشی دانشجویان پزشکی، به انتقاد از روش و بینش نقادان این حوزه نیز پرداخته و بستری را برای نقد آگاهانه­تر حوزه پزشکی فراهم آورد.  متاسفانه بیشتر نقدها به جامعه پزشکی، مخصوصا نقدهای جامعه­شناختی، نسبت به این امر مهم که جامعه پزشکی، قبل از هر چیز یک «جامعه» است، غفلت...
ادامه خواندن

انسان شناسی درد و رنج (20)

  برگردان ناصر فکوهی و فاطمه سیارپور  درد ناپیدا در زندگی روزمره و در خلال دیدارهای متعارف کسی که رنج خود را پنهان می‌کند یا آن را بی‌سروصدا تحمل می‌کند از احترام بیش‌تری در نزد دیگران برخوردار است تا کسی که به رفتارهای دردمند و درد خود را که به نظر مردم باید امری خصوصی باقی بماند، به رخ بکشد. چنین فردی به صورت خطرناکی خود را در معرض تحقیر افراد پیرامون خود یا دیگرانی قرار می‌دهد که در جهان اجتماعی او حضور دارد. هر گونه که بتوان آن را «مبالغه‌آمیز» در بیان درد نامید به مثابه هیاهوی بی‌جا و بی‌فایده تلقی می‌شود. به این ترتیب گزاره درد بر اساس مخاطبین گوناگونی شکل می‌گیرد که فرد با آن‌ها روبروست و به شکلی از رفتار یک‌سان استناد نمی‌کند بلکه از رفتارهایی هم‌چون تغییر لحن سخن‌گفتن، سکوت‌ها و اشاره‌های متناسبی نسبت به مخاطبین خاص خود استفاده می‌کند. درد مزمن موقعیت فردی و اجتماعی...
ادامه خواندن

انسان شناسی درد و رنج (19)

برگردان ناصر فکوهی و فاطمه سیارپور   بخش 19 در نظر بیمار تشخیص یک علت برای درد نوعی بازگشت به جهان است. این برای او به معنای آن است که می‌تواند بار دیگر خود را بازسازی کند گویی سرانجام، هستی او منشأیی یافته است و از این پس می‌تواند در یک نظم زمانی قرار گرفته و ضرورتاً به سوی درمان پیش رود. پیداشدن یک «علت» برای درد آشوب درونی بیماری را از میان برود، بدان انسجام بخشیده و به بیمار امکان می‌دهد به گونه‌ای نمادین بر آن اشراف یابد. برای بسیاری از بیمارانی که به سرطان مبتلا می‌شوند پیوندی میان روایت بیماری با رفتار یا ضربه‌ای که به آن‌ها وارد آمده، نوعی گسست در هستی‌شان به وجود می‌آید؛ گسستی که ظاهراً به فرایندی دامن می‌زند که حرکتی دوگانه را برمی‌انگیزاند: بیمار در آنِ واحد هم قربانی است و هم هم‌دستی برای درد. برای نمونه به یادآوردن عادات منفی مثل سیگارکشیدن یا...
ادامه خواندن

انسان شناسی پزشکی

انسان­شناسی از روزهای آغازین مساله سلامت، بیماری، درمان و پزشکی را مورد مطالعه خود قرار داده است. اما حدود پنج دهه است که این مطالعات به شکل سازمان­یافته و تخصصی با موضوعیت پزشکی، بدن و بهداشت انجام شده و به عنوان گرایشی جدید تحت عنوان انسان­شناسی پزشکی مطرح شده است  (Sobo, 2004, Young and Rees, 2011, Alexandrakis, 2011, Barnard and Spencer, 1996). علاقه انسان­شناسی به پزشکی، بیماری، و مرگ به آغاز این رشته در دهه 1870 بازمی گردد. بیماری و درمان برای انسان شناسان قرن 19 یک حوزه با مرزهای بسته و مشخص نبود. آنها که موجود انسانی را در حال گام برداشتن بر روی یک نردبان افقی از جادو، به چندخداپرستی، تک­خداپرستی و در نهایت علم­گرایی می­دیدند، در خلال مطالعه بر روی علایق مشترک، یعنی دین، جادو و سحر به طور اتفاقی با موضوع بیماری و درمان نیز برخورد می­کردند (Young and Rees, 2011:592).  اگر به مطالعات انسانشناختی از...
ادامه خواندن

قوم‎گیاه‌شناسی؛ پیشبنه و چشم‎انداز آن در ایران

اصطلاح دانش‎قومی از ترکیب دو مفهوم قوم‎شناسی و علم نشات می‎گیرد. این اصطلاح برای رشته‎های مختلف مبتنی بر اجتماعات محلی مانند قوم‏ستاره‎شناسی، قوم‎محیط‎شناسی، قوم‎گیاه‎شناسی، قوم‎داروشناسی، قوم‎پزشکی، قوم‎جانورشناسی، قوم‎برزشناسی و سایر رشته‎های مرتبط به کار می‎رود(ِالدن و اِفندی،2016: 383). در این میان اصطلاح قوم‎گیاه‌شناسی برای اولین بار توسط جان هارشبرگر در سال 1896 برای اشاره به مطالعه کاربرد گیاهان در نزد مردم بومی در رشته گیاه‌شناسی مطرح شد. گرچه بیش از این بسیاری از گیاه‌شناسان به کاربردهای بومی گیاهان در پژوهش‎های خود توجه داشتند. برای مثال یکی از آثار اولیه کارل وان لینه که در سال 1737 تحت عنوان گیاهان لپانیکا منتشر شد، مبتنی بر ارائه مباحثی در ارتباط با شیوه‌هایی مصرف گیاهان خاص در نزد مردم لاپلندر یا مردم سامی بود (داویدسون هانت، 2000: 3). به طور تاریخی، قوم‎گیاه‎شناسی شامل گردآوری فهرستی از گیاهان یک گروه از مردم و توصیف کاربردشان است(کومز بلوز،2002: 231). بنابراین بسیاری از مطالعات اولیه چنان...
ادامه خواندن

انسان شناسی رنج و درد(18)

برگردان ناصر فکوهی و فاطمه سیارپور  بخش18  بیمارانی که از دردهای سرکش رنج می‌برند این تجربه را از سر گذرانده‌اند که درون مارپیچی بی‌پایان وارد می‌شوند که در آن پرگویی پزشک در نقش یک قاضی مردد ظاهر می‌شود که باید دائماً او را نسبت به شدت درد متقاعد کرد و به هیچ عنوان نمی‌توان واقعیت درد را به صورت بدیهی نشان داد. به صورتی که اگر عوامل بیولوژیک قابل مشاهده نباشند تنها چیزی که باقی می‌ماند اعتماد پزشک به گفتار بیمار است که خود را به ضرورتی اخلاقی و حتی بالینی بدل می‌کند. در زمانی که بیمار در تعلیق به سر می‌برد و در آرزوی آن است که سرانجام معنایی برای دردی که می‌کشد بیابد و فراتر از این به انتظاری که شدیداً دارد و آن این که بیماری یا مشکلش شناسایی شده و یک واکنش درمانی سرانجام ممکن شود. در این زمان است که بیمار از خلال تشخیص بار...
ادامه خواندن

آموزش امر جنسی، بلی یا خیر؟!

سه شنبه 5 بهمن  ساعت 20:30 ، سومین قسمت از برنامه «به اضافه مستند»، با پخش و بررسی مستند «یک پیشنهاد ساده» از شبکه مستند سیما روی آنتن رفت. در این برنامه که با حضور کارگردان، یاسر عرب، و کارشناس مذهبی حجت الاسلام زائری  به بررسی وضعیت آموزش مسائل جنسی در کشور پرداخته شد. یکی از بحث­های اساسی در مستند یک پیشنهاد ساده و بحث و گفتگوی میان کارشناسان مساله آموزش جنسی به کودکان و نوجوانان بود که این مساله در نظرسنجی این برنامه نیز منعکس شد. این نوشتار کوتاه، سعی دارد تا به  زبانی ساده به واکاوی این مساله که آیا آموزش جنسی درست یا غلط است و به درستی یا نادرستی خود این پرسش بپردازد. برای این منظور لازم است چند پرسش پایه­ای­تر دیگر را پیش بکشیم. آیا جنسیت یک امر طبیعی، بیولوژیک، غریزی و ثابت است؟ آیا انسان­ها همه امور، از جمله امور بدیهی­ای همچون مرگ، خوردن،...
ادامه خواندن