ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ

کتاب ارض ملکوت، اثر هانری کربن

    هانری کربنانشاءالله رحمتیسوفیاچاپ اول: 1395528 صفحهکتاب «ارض ملکوت: کالبد رستاخیزی انسان از ایران مزدایی تا ایران شیعی» به قلم هانری کربن یکی از کلیدی¬ترین آثار او برای فهم جهان فکری و معنوی ایران زمین و پیوستگی فرهنگی ایران پیش از اسلام و پس از اسلام است. می¬توان این اثر را به منزلۀ مقدمه¬ای لازم و ضروری برای درک آرای هانری کربن در دیگر آثارش دانست. انشاءالله رحمتی در این¬باره می-گوید: «زیرا موضوع عالم مثال، از کلیدواژه¬هاییست که او در مقام تحلیل وجوه مختلف تفکر ایرانی، چه در ایران باستان و چه در ایران اسلامی تا به امروز، از آن بهرۀ فراوان می¬برد و این موضوع در کتاب ارض ملکوت به شیوه¬ای بدیع و روش¬مند بررسی شده است.» می¬توان گفت مضمون اصلی این اثر «پیکار در راهِ جان جهان یا پیکار در راه ملکوت» است. هانری کربن در مقدمه¬اش بر ویراست دوم هدف کتاب را راه¬یابی به عالم غیب -...
ادامه خواندن

مشهد و اقتصاد سیاسی جدید زیارت

دکتر عباس کاظمی-آذرماه 1394-مشهد-پژوهشکده ثامندر بحث دکتر خانیکی نکات مهمی مطرح شد که من نیز از همانجا شروع می‌کنم. مشهد فقط متعلق به مشهدی‌ها نیست؛ شهری است که هر ایرانی آن را دیده است و از آن خاطره دارد و اگر این ایرانی پژوهشگر و محقق اجتماعی باشد، دغدغه‌های فکری نیز دربارة این شهر پیدا می‌کند. یک ایرانی در فرایندی مستمر مشهد را می‌بیند، در حالی که شاید در سفر به شیراز و اصفهان این استمرار روی ندهد. از این روی، درک امروز من از مشهد، امام رضا و پیرامون آن کاملاً با درکی که در پنج سالگی از این محیط داشتم، در تضاد است. اکنون پول در شهر حرف اوّل را می‌زند. ساختمان‌های عظیم نشانة جابه‌جایی‌های عظیم مالی هستند؛ بزرگی حرم بیش از آنکه عظمت معنوی را القا کند، نشان می‌دهد پول‌های بسیاری در این مکان نهفته است. حتی قبرها که در لایه‌های زیرین حرم قرار دارند، منبع ثروت...
ادامه خواندن

مشهد؛ تجربه‌های فرهنگی و فضاهای گمشدة اجتماعی

سخنران: دکتر هادی خانیکی به باور من گفتمان را نمی‌توان ساخت، بلکه گفتمان مفهومی است که خودش شکل می‌گیرد. از این روی واژة گفتمان‌سازی را درست نمی‌دانم. برای من سؤال است که این شعر ایرج میرزا در وصف خراسانی‌ها مدح است یا ذم: برادرجان خراسان است اینجا/ سخن گفتن نه آسان است اینجاخراسان مردمی باهوش دارد/ خراسانی دولب، دَه گوش دارد. اگر از افق‌های متفاوت اما همسوی من و دکتر کاظمی به این شعر نگاه کنید، هوش خراسانی، نوعی عقلانیت ابزاری است که می‌فهمد چرا نباید حرف بزند و بیشتر باید گوش کند. نه به این معنا که حرفی برای گفتن ندارد، بلکه به این دلیل که فضای مناسب و مطلوب گفت‌وگو، خصوصاً گفت‌وگوی انتقادی شکل نگرفته است. از همین زاویه، پیشنهاد می‌کنم که وجهی از گفت‌وگوهای دوستان در زمینة شناخت ویژگی‌های شهر مشهد با رویکرد «نگاه از درون» باشد؛ یعنی زیست‌هایی را که در گذشته در این شهر وجود...
ادامه خواندن

مفهوم سعادت از منظر غزالی

نویسنده: محمد ابوالقاسم مترجم: جواد وفائی مغانی چکیده: در مقالۀ حاضر، نویسنده تلاش می‎کند از طریق غورِ در آثار امام محمد غزالی مفهوم سعادت از دیدگاه وی را دریابد؛ بنابراین در ابتدا به جنبه¬های منفیِ سعادت (که همان نظریه¬های رقیب است) می¬پردازد و علت نادرستیِ آن‎ها را به زعم غزالی به تصویر می¬کشد و بیان می‎کند که برخی، سعادت را امری قابل حصول در این عالم تلقی می¬کنند؛ درحالیکه برخی دیگر معتقدند که سعادت، تنها در عالم پس از مرگ قابل دسترسی است. نویسنده در ادامه، جنبۀ مثبتِ مفهوم سعادت، که غزالی نیز بر آن صحّه گذاشته را مورد بررسی قرار می¬دهد و به شرح هشت دیدگاه در خصوص سعادت می¬پردازد که به استثناء دیدگاه هشتم که مورد تایید غزالی است، سایر دیدگاه‎ها از سوی وی مردود اعلام می¬شود. ***************** مفهومِ سعادت به عنوان هدفی برای انسان، در تمامیِ ادیان و بیشتر نظام¬های اخلاقی از محوریت برخوردار است. در پرتو...
ادامه خواندن

نشست تأثیر تحول مناسک عزاداری بر هویت شهری

سومین نشست از سه‌گانة «دین و شهر» با عنوان «تأثیر تحول مناسک عزاداری بر هویت شهری» و با حضور دکتر جبار رحمانی، پژوهشگر حوزة مردم‌شناسی تشیّع و سرپرست گروه مطالعات فرهنگی پژوهشکدة مطالعات فرهنگی اجتماعی وزارت علوم، در تاریخ چهاردهم آبان‌ماه 94 در سالن شورای پژهشکدة ثامن برگزار شد. نقش عزاداری در حفظ و پویایی فرهنگ شیعه، خاستگاه و سیر تحول مناسک عزاداری، تأثیر مناسک عزاداری شیعی بر هویت شهری و آسیب‌های پیش روی این موضوع از مهم‌ترین محورهای مطرح‌شده در این نشست بودند. فرهنگ شیعی بدون عزاداری از بین می‌رود در این نشست دربارة مناسک عزاداری و هویت شهری سخن خواهم گفت. چه خوب و چه بد، از منظر جامعه‌شناسی و مردم‌شناسی، فرهنگ شیعی بدون عزاداری از بین می‌رود. بر اساس مطالعاتی که داشتم متوجه شدم، هرگاه گروه‌های شیعه عزاداری‌ را کنار گذاشته‌اند، از بین رفته‌اند. تشیّع با عزداری هویت خودش را حفظ کرده است و اگر این عزداری...
ادامه خواندن

انتشار شمارۀ 129 نشریۀ اطلاعات حکمت و معرفت:«دین و سلامت روانی»

شمارۀ 129 نشریۀ اطلاعات حکمت و معرفت با موضوع «دین و سلامت روانی» منتشر شد. موضوع دین و سلامت روانی به طور خاص به تاثیر باورها، ارزش¬ها، نگرش-ها، عملکردها، فعالیت¬ها، برایندها و احساسات مذهبی و دینی بر روند سلامت (اعم از روانی و جسمی) می-پردازد. برخی بر این نظرند که دین¬ورزی و به طور خاص ایمان و باور شخصی به معنویت می¬تواند حتی عامل پیشگیری از بسیاری بیماری¬ها (خاصه افسردگی، استرس، اختلالات عصبی و...) شود. دین ابعاد مختلفی از جمله معنویت، باور، ارزش، اخلاق، شعائر و مناسک، دعا دارد. هر یک از این ابعاد می¬تواند در زیست روانی سالم مومن مؤثر باشد. پیچیده¬تر شدن زندگی در پی توسعه تمدن و صنعتی¬سازی سبب شده تا اختلالات روحی-روانی دوشادوش مشکلات جسمی افزایش یابند. هر چند علائم این گونه بیماری¬ها در کوتاه مدت بمانند بیماری¬های جسمی، محسوس و ملموس نیست، اما تاثیرات دراز مدت آنها عمیق تر و چه بسا که جبران ناپذیرتر است....
ادامه خواندن

«چرایی ضرورت توجه به دین در شهر»: دومین نشست از سه گانه دین و شهر

توضیح عکس: مسجد شیخ لطف الله، اصفهان دومین نشست از سه‌گانة «دین و شهر» با عنوان «چرایی ضرورت توجه به دین در شهر» و با حضور سارا شریعتی، جامعه‌شناس دین و عضو هیئت علمی دانشگاه تهران در تاریخ بیست‌وسوم مهرماه 94 در سالن شورای پژهشکدة ثامن برگزار شد. نقش دین در تبدیل فضاهای شهری از مکانی برای گذر به مکانی برای زیستن، ضرورت برقراری گف‌وگو میان دو حوزة دین و هنر در شهر و ضرورت حفظ حافظه در کالبد شهری از مهم‌ترین محورهای بررسی‌شده در این نشست بود.نسبت مکان، حافظه و تاریخشهر از طریق مفهوم «مکان» وارد حوزه‌هایی چون جامعه‌شناسی دین و جامعه‌شناسی هنر می‌شود. در جامعه‌شناسی با مفاهیم زیادی مثل مکان، لامکان، غیرمکان و ناکجا سروکار داریم. اگر در مطالعات اجتماعیِ شهر وجوه اتوپیک مکان را کنار بگذاریم، متفکرانی چون پیر نورا مفاهیمی چون «مکان‌های حافظه» را مطرح کردند. بحث مکانِ حافظه ناظر بر نسبت میان مکان، حافظه و...
برچسب ها:
ادامه خواندن

نشست سه‌گانة «دین و شهر» با عنوان «مؤلفه‌های شهر پیشرفتة اسلامی»

نخستین نشست از سه‌گانة «دین و شهر» با عنوان «مؤلفه‌های شهر پیشرفتة اسلامی» و با حضور پرفسور عبدالعزیز ساشادینا، اسلام‌شناس و استاد مطالعات مذهبی دانشگاه ویرجینیا در چهاردهم مهرماه 94 در سالن شورای پژهشکدة ثامن برگزار شد. رابطة دین و شهرسازی، نقش دینداری در ارتقای کیفیت شهروندی و پاسخ به نیازهای روانی انسان مدرن از مهم‌ترین موضوعات مطرح‌شده در این نشست بود.دغدغة مدرن شدن شهرهای سنتیتدریس واحدی در امریکا با عنوان «جنبه‌های معنوی هنرهای زیبای اسلامی و معماری اسلامی» سبب شده است که دربارة شهرهای اسلامی و شهرهای سنتی اسلامی و مسائلی که مدرنیته بر آنها تحمیل کرده است، به طور جدی مطالعه ‌کنم. دغدغة مدرن شدن شهرهای سنتی به نحوی که معنویت و موقعیت تاریخی‌ آنها از دست نرود، در تمام شهرهای مذهبی جهان وجود دارد. در سال 1988 همراه با صدوپنجاه نفر از پژوهشگران، تقریباً به مدت هشت هفته سفر کردیم تا آثار معنوی دنیا را ملاحظه کنیم....
برچسب ها:
ادامه خواندن

معرفی کتاب سلوک بین المللی دولت اسلامی

  نخستين سؤالي که در مبحث حقوق بين الملل در اسلام مطرح ميگردد اين است که حقوق بين الملل، به اعتقاد بسياري از نويسندگان، از پديده هاي عصر حاضر است و در قرون گذشته مجموعه مقرراتي تحت اين عنوان مطرح نبوده است و حتي نام حقوق بين الملل براي اولين بار  در اواخر قرن هجدهم از سوي بنتام مطرح گرديده است؛ بنابراين حقوق بين الملل اسلامي به چه معني است؟ پاسخ اين که، ترديدي نيست که مجموعه مشخصي تحت عنوان حقوق بين الملل هر چند تا گذشته اي نه چندان دور مطرح نبوده و نام حقوق بين الملل نيز براي اولين  بار به  وسيله بنتام مطرح گرديده است و گروسيوس کشيش و حقوقدان هلندي نيز که به عنوان پدر حقوق بين الملل شناخته شده است کتاب خود را تحت عنوان جنگ و صلح تأليف نموده، بحثي تحت عنوان حقوق بين الملل ندارد، بلکه در اين کتاب مقرراتي را پيشنهاد مي کند...
ادامه خواندن

نمادهای اسطوره‌ای فرش خشتی

گرد‭ ‬آورنده‭: ‬ ‭ ‬حسن‭ ‬حبيب‭ ‬اله‌زاده‭ - ‬حسن‭ ‬اسلامي‭ ‬پناه فرش‭ ‬خشتي‭ ‬از‭ ‬اصيل‌ترين‭ ‬و‭ ‬مشهور‌ترين‭ ‬فرش‌هاي‭ ‬ايران‭ ‬است‭ ‬كه‭ ‬قدمت‭ ‬بافت‭ ‬آن‭ ‬به‭ ‬استناد‭ ‬قالي‭ ‬پازيريك،‭ ‬به‭ ‬اوايل‭ ‬دوران‭ ‬هخامنشي‭ ‬باز‭ ‬مي‌گردد‭. ‬اين‭ ‬فرش‭ ‬كه‭ ‬با‭ ‬تكرار‭ ‬نقوش‭ ‬مستطيل‭ ‬شكل‭ ‬يا‭ ‬مربع‭ ‬شكل‭ ‬با‭ ‬رنگ‌بندي‭ ‬نامنظم‭ ‬بافته‭ ‬مي‌شود،‭ ‬آميزه‌اي‭ ‬از‭ ‬شكل‌ها‭ ‬و‭ ‬رنگ‌هاي‭ ‬متاثر‭ ‬از‭ ‬طبيعت‭ ‬و‭ ‬باور‌ها‭ ‬و‭ ‬ريشه‌هاي‭ ‬فرهنگي‭ ‬است‭ ‬كه‭ ‬آفريده‭ ‬ذهن‭ ‬خلاق‭ ‬بافندگان‭ ‬است‭. ‬تكرار‭ ‬اجزاي‭ ‬مستطيل‌شكل‭ ‬كه‭ ‬نشان‭ ‬از‭ ‬انسجام‭ ‬و‭ ‬هماهنگي‭ ‬اجزا‭ ‬دارد،‭ ‬از‭ ‬اجتماع‭ ‬چهار‭ ‬عنصر‭ ‬پديد‭ ‬آورنده‭ ‬ماده‭ ‬حكايت‭ ‬مي‌كند‭ ‬و‭ ‬گسترش‭ ‬يك‭ ‬نقش‭ (‬خشت‭) ‬در‭ ‬كل،‭ ‬نوعي‭ ‬وحدت‭ ‬در‭ ‬هنر‭ ‬سنتي‭ ‬اين‭ ‬مرز‭ ‬و‭ ‬بوم‭ ‬ايجاد‭ ‬مي‌كند‭. ‬ سرچشمه‭ ‬خلق‭ ‬چنين‭ ‬طرحي،‭ ‬ريشه‭ ‬در‭ ‬برهه‌اي‭ ‬از‭ ‬تاريخ‭ ‬ايل‭ ‬بختياري‭ ‬دارد‭ ‬كه‭ ‬در‭ ‬سرزمين‌هاي‭ ‬گرمسيري‭ ‬زندگي‭ ‬مي‌كردند‭. ‬در‭ ‬آن‭ ‬زمان‭ ‬استفاده‭ ‬از‭ ‬قالب‌هاي‭ ‬خشتي‭ ‬منحصر‭ ‬به‭ ‬ساخت‭ ‬خانه‌هاي‭ ‬اشرافي‭ ‬و‭ ‬بناهاي‭ ‬سلطنتي‭ ‬بود،‭ ‬اما‭ ‬اين‭ ‬قالب‌هاي‭ ‬خشتي‭ ‬به‭ ‬ديگر‭ ‬امور‭...
برچسب ها:
ادامه خواندن