ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ

"ما ناخواسته به ترامپ کمک می‌کنیم": نگاهی به نظریه چارچوب‌ها

مقدمهجورج لیکاف یکی از دو نویسنده کتاب استعاره‌هایی که ما با آنها زندگی می‌کنیم(1980)، از چهره‌های شاخص و پیشرو در زبان شناسی شناختی است، که تحقیقات و آثار ارزنده‌ای را در این حوزه از علم ارائه داده است، و تقریباً تمام افرادی که دستی بر آتش زبان شناسی شناختی دارند، با آراء او آشنا هستند، یا دست‌کم او را می‌شناسند. لیکاف، که چندیست سعی در تصریح نظریات خود در میدان سیاسی دارد، بعد از کتاب ذهن سیاسی (2009) و کتاب به فیل توجه نکن (2004)، در 15 دسامبر 2016، یادداشتی را منتشر کرد درباره اینکه چگونه تکرار اظهارات ترامپ در توییتر یا سخنرانی‌هایش، توسط دموکرات‌ها و روزنامه‌نگاران و آزادی طلبان در واقع آب ریختن در آسیاب ترامپ محسوب می‌شود، چرا که باعث می‌شود چارچوب‌‌های فکری و ذهنی ترامپ گسترش پیدا کرده و از این راه تقویت شود. در این مقاله، ترجمه این یادداشت لیکاف آمده است، اما قبل از آن،...
ادامه خواندن

میراث فرهنگی / داده نگاره شماره چهار:  دامغان نگاری

دامغان نگاری: شکل­گیری و سیر تحول شهر دامغان معراج شریفی  پروژه دامغان­نگاری بعد از معرفی چند بنای تاریخی شهر دامغان به دنبال معرفی سرگذشت این شهر است. شهر دامغان یا قومس از پیش از تاریخ، پیش از اسلام و دوران اسلامی همواره مورد هجوم اقوام بوده و در هر دوره راهی برای تداوم حیات خود پیدا کرده است. دامغان بدلیل موقعیت قرارگیری خاص خود از دوران پیش از تاریخ و ارتباط با آلتین تپه، الغ تپه و سیلک تا خراسان و ری در دوره تاریخی، همواره مورد توجه حکام بوده است.  ساده کردن مباحث تخصصی درحوزه میراث فرهنگی موجب شناخت و جلب توجه بیشتر مردم و در پیامد آن تضمینی برای تداوم حیات میراث فرهنگی آن­ها است. داده­نگاره پیش­رو از موقعیت قرارگیری دامغان از گذشته تا اکنون آغاز شده و به شرح سه دوره می­پردازد. سعی شده با توجه به تخصصی بودن اطلاعات و گستردگی مباحث، نکات کلیدی استخراج شده...
ادامه خواندن

فضاهای چند سطحی و شهر مشهد

شهر محل تعامل و گفت‌وگو است، شهروندان، مطالبه‌گران كيفيت‌ زندگي هستند و مديران مي‌كوشند تضاد در لايه‌هاي گوناگون و پيچيدة شهر را تعادل بخشند. رويكرد فرهنگي و اجتماعي، گسترش فضاي مدني را در سطح توصيه مي‌كند و فشار اقتصادي، ساختار طبقاتي را. امروزه ضرورت‌هاي آب و هوایي، زيست‌محيطي و فني، همكف شهر را به چند سطح اجتماعي تبديل كرده است. موضوع فضاهای چندسطحی و زیرسطحی بسیار پیچیده است و این مقوله‌ حداقل از سال 1380 منجر به اقداماتی در شهر مقدس مشهد شده است که نمی‌توان آن را در نشستی یکی، دو ساعت خلاصه کرد.شهر مشهد با حدود سه میلیون نفر جمعیت و توسعة سریع به لحاظ جمعیتی، ویژگی‌های خاصی دارد. به نظر می‌رسد پیش از آنکه به موضوع فضاهای زیرسطحی بپردازیم، بهتر است ببینیم با چه شهری مواجه هستیم و حقیقت‌های این شهر زیارتی چیست؟ آیا به همین راحتی می‌توانیم از ایده‌ای متمایز که در سطح جهانی مطرح است،...
ادامه خواندن

انتشار شمارۀ 130 نشریۀ اطلاعات حکمت و معرفت با موضوع «امید و ایمان»

    شمارۀ 130 نشریۀ اطلاعات حکمت و معرفت با موضوع «امید و ایمان» منتشر شد. دفتر ماه این شماره از نشریه به این موضوع می¬پردازد که نقش امید در زندگی انسان چیست؟ اميد که در دیدگاه روانشناختی به سطوح زندگی اجتماعی انسان و به اموری چون فعاليت¬های شغلی و فراغت، روابط و تعاملات فردی و اجتماعی و سلامت روانی می-پردازد، در حوزه¬¬های فلسفه، دین و عرفان اهدافی متعالی¬تر و بينشی ژرف¬تر را نیز در  برابر انسان ترسيم می¬كند. نغمه پروان دبیر این شماره نوشته است: «امید با همۀ اهمیتی که به نظر می¬رسد در زندگی انسان¬ها داشته باشد، از نگاه فیلسوفان تاحدودی امری حاشیه¬ای تلقی شده است و  تعداد اندکی از آنان در آثار خود مستقیما به آن پرداخته¬¬اند و دیدگاه¬های موجود در باب آن نیز بسیار متفاوت و حتی برخی مواقع متقابل است. چه بسا بخشی از این مشکل به دلیل ضعف در تجسم ʼامیدʻ  به مثابۀ هیجانی...
ادامه خواندن

فروپاشی قلمروها یا بازگشت مرزها؟ (بخش دوم)

فروپاشی قلمروها یا بازگشت مرزها؟ (بخش دوم)آیا با نظم بخشیدن به جهانی شدن به شکست تجربه منطقه‌ای کمک می‌شود؟«دِلفین اَلِس»: منطقه‌گرایی می‌تواند به استراتژی انطباق با جهانی شدن کمک می‌کند ولی گستره سیاسی آن در بیرون از اتحادیه اروپا بسیار محدود است. منطقطه‌گرایی جانشینی برای تک‌قطبی دولت‌ها در زمینه نمایندگی سیاسی ندارد. بیشتر سازمان‌های منطقه‌ای جریان تجاری و رفت و آمد افراد را تسهیل می‌کنند ولی این سازمان‌دهی بین‌حکومتی باقی مانده است. دولت‌هایی مثل قطر و سنگاپور که از جهانی شدن بهره می‌برند آن‌هایی هستند که با تبدیل خود به یک چهارراه، موفق به ایجاد مدلی ترکیبی شده‌اند. آن‌هایی که اقدام به کنترل جنبه‌های سیاسی و اجتماعی می‌کنند در درازمدت شکننده می‌شوند. چین به دلیل تناقضات بین گشایش درها به روی بازارهای بین‌المللی، سرمایه‌داری دولتی، محدودیت در دگرگونی‌ داخلی و البتهمحدود کردن آزادی‌های سیاسی دچار تنش است. این تناقضات در ایالات متحده و اروپا که ادعای گشایش درها را دارند...
ادامه خواندن

نقش آیین ها و مناسک اجتماعی در بازسازی جامعه صفوی

دوران حکمرانی خاندان صفویه در تاریخ ایران یکی از حساس ترین و قابل توجه ترین مقاطع تاریخی کشور ما ایران است. در این دوران تغییرات بنیادی در نظام جامعه ایرانی به وقوع پیوست و دگرگونی های شگرفی در فضای سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و دینی رخ داد به نحوی که دوره صفویه در ایران را نمی توان با هیچ یک از دوره های پیشین، لااقل در ایران بعد از اسلام، مقایسه نمود. در مقالات و نوشته های مختلف به شباهت های حکومت ساسانیان و صفویه اشاره شده است که به نظر می رسد بیشتر به دلایل داخل شدن دین در حکومت و نیز یکپارچگی ایران در این دورهای تاریخی این شباهت مورد بررسی قرار گرفته است.     به هر روی صفویان برای نخستین بار پس از فروپاشی امپراطوری ساسانی، موفق شدند مرزهای ایران را به حدود مشابه آن دوران نزدیک سازند و دسته های قومی-نژادی گوناگون فلات ایران را در زیر...
ادامه خواندن

مسئله آگاهی از مردن

توضیح مترجم: آنسلم اشتراوس Anselm Strauss از سرآمدان پژوهش کیفی در جامعه‌شناسی است. شاید بتوان گفت که اشتراوس و کِرس‌ول John W. Creswell یک‌تنه بار مفهوم‌پردازی و طبقه‌بندیِ پژوهش کیفی در علوم اجتماعی را به دوش کشیده‌اند. آن‌هنگام که فردی صاحب‌نظر در پژوهش‌های ذهن‌گرا فرایند مردن را به‌عنوان موضوع اثر خویش برگزیند؛ نتیجه‌ی کار به طور حتم خواندنی و آموزنده خواهد بود. متن پیش‌رو ترجمه‌ای است از مقدمه‌ی کتابی تحت عنوان آگاهی از مردن Awareness of Dying به قلم اشتراوس و گلاسر Barney G. Glaser. نویسندگان آنطور که خود بیان داشته‌اند تحت لوای پارادایمی تعامل‌گرا در جامعه‌شناسی، فرایند مردن یا احتضار را کنکاش کرده‌اند. نبود پژوهش‌هایی از این‌دست در فضای دانشگاهی ایران به شدت احساس می‌شود. جستجوی واژه‌ی مرگ – واژه‌ی مردن پیش‌کش- در نشریات دانشگاهیِ فارسی زبان به نتایج چشم‌گیری منجر نمی‌شود و جای خالی ژورنالهایی همچون Omega، Death Studies، Loss Grief and Care،  در ایران سخت خالی است....
ادامه خواندن

کریب خواندگی؛ نوعی پیوند خویشاوندی براساس حقوق عرفی

هشتاد سال پویش مردانه ات بر توسن تیزتک قلم و بیان در تاختگاه ناهموار لوح روزگار خجسته باد... علی بلوکباشی  در بیشتر جوامعِ جهانِ باستان و در آن میان جامعۀ ایران انواع قرابت ها با حقوق و تکالیف و الزامات عُرفی و شرعی خاص وجود داشته است. یکی از این قرابت ها رسم فرزندخواندگی یا پذیرفتن پسری یا دختری با رسم و آداب خاص به نام خود بوده است. در شماری از این جوامع فرزندخواندگان همچون فرزندان نَسَبی از همۀ حقوق معنوی و مادی خویشاوندی مقرر در جامعه ، از جمله منتفع شدن از حق ارث برخوردار بوده اند.  در میان قبایل عربِ دورۀ جاهلی رسم پسرخواندگی، یا به اصطلاح رسم « تَبَنّی»، یعنی پسر دیگری را به فرزندی خود برگزیدن به منظور تحکیم اتحاد خویشاوندی و قبیلگی در میان خود متداول بوده است. در آغاز ظهور اسلام هنوز سنّت تَبَنّی در میان دو قبیلۀ بزرگ مهاجر و انصار معمول...
ادامه خواندن

صد وهشتمین نشست یکشنبه های انسان شناسی و فرهنگ: موسیقی قومی و پژوهشهای فرهنگی

  صد و هشتمین نشست یکشنبه های انسان شناسی و فرهنگ با موضوع «موسیقی قومی و پژوهشهای فرهنگی» برگزار خواهد شد. در این نشست آقای دکتر هومان اسعدی  درباره «بحثی درباره روند تکوین و شناخت شناسی رشته اتنوموزیکولوژی» و آقای محسن شهرنازدار درباره «رويكردهاي پژوهش در موسيقي قومي ايران» سخنرانی خواهند کرد . در این نشست فیلم A Kabul Music Diary اثر پروفسور جان بیلی (John Baily) نمایش داده خواهد شد. انسان شناسی و فرهنگ از علاقه مندان دعوت می کند که در این نشست حضور یابند. زمان یکشنبه 17 بهمن 1395 ساعت 16 تا 19 مکان خیابان ولیعصر نرسیده به میدان ولیعصر خیابان دمشق پژوهشگاه فرهنگ هنر ارتباطات   درباره فیلم A Kabul Music Diary http://research.gold.ac.uk/1730/ درباره پروفسور جان بیلی http://www.gold.ac.uk/music/staff/baily/ درباره هومان اسعدی http://www.hamshahrionline.ir/details/70573  
ادامه خواندن

جامعه شناسی تاریخی و موسیقی ایران

  موضوع جامعه شناسی تاریخی و موسیقی به طورکلی بیشتر با مباحث نظری همراه است. در به کارگیری دیدگاه های نظری هم به هر سو که در این  وادی گام برداریم ، افقی از جلو چشمانمان گشوده می شود و ما را در شناخت گذشته موسیقی خود آگاه تر می سازد. البته به کارگیری دیدگاه های نظری دیگران هم به حدی متنوع و متضاد است که گاه ممکن است ما را در پیچ و خم گذشته های تاریک تاریخ گمراه سازد؛‌ با این حال، راه همین است و در این "وادی ظلمت" باید تشنه به دنبال چشمه های روشن موسیقی ایران باشیم.  پیشتر در مقاله کوتاهی با عنوان "دیدگاه ماكس وبر درباره موسیقی ایران" (که در پایگاه "انسان شناسی و فرهنگ" ارائه داده بودم)  توضیح دادم که ماکس وبر صورت بندی جامعه ایران و ترک و عرب را در برابر موسیقی اروپای بعد از رنسانس قرار می دهد و بر...
ادامه خواندن