ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*
کد امنیتی*
Reload Captcha

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ

قطر میان امارات متحده عربی وعربستان سعودی: از سر گرفته شدن جنگ سرد در خلیج فارس


نبیل اناسری  برگردان بابک دهقان سه شنبه شب ٢٣ مه، قطر اعلام کرد که خبرگزاری رسمی این کشور(قنا) (Qatar News Agency, QNA) توسط افراد ناشناسی هک شده ویک بیانیه دروغین منتسب به امیر قطر درآن پخش شده است. دراین بیانیه گفته شده بود که تميم بن حمد آل ثانی ضمن یک سخنرانی درباره موضوعات حساس مختلف، چند کشور همسایه خلیج فارس را مورد اتهام قرار داده است. این اظهارات بی درنگ توسط رسانه های سعودی واماراتی بازپخش شده وهیاهوی بسیاری در منطقه ای ایجاد کردند که جنگ تبلیغاتی شدیدی درآن در جریان است. پس از بحرانی طولانی- چندین کشور خلیج فارس حتی سفرای خود را از دوحه فرا خواندند- دراواخر٢٠١٤، روابط میان قطر وهمسایگانش بهبود یافته بود. اما، یک ماجرای نامفهوم هک شدن خبرگزاری رسمی قطر، این مصالحه شکننده را مورد تهدید قرار داده است. این ماجرا، که نکته بی اهمیتی نیست، بخوبی نشان میدهد که روابط در درون شورای...
ادامه خواندن

احتیاط قطر


آلن گرش برگردان بابک دهقان از سال ١٩٩٥ به بعد، قطر سیاست مستقلی را در پیش گرفته است که نمادش شبکه تلویزیونی الجزیره است. اما انقلاب درکشورهای عربی وضدیت عربستان سعودی با آنها شرایط را تغییر داده است. دوحه، زیر فشارریاض، ناچارشده است که محتاطانه عمل کند. پنج سال پیش، در گردهمآئی تلویزیون الجزیره در دوحه، مطرح ترین روزنامه نگاران جهان عرب حضور داشتند. آنها، دراین نشست پراز سروصدای تظاهرات جدید در بحرین، دریمن، درلیبی واولین شایعات در باره قیام سوریه، سرنگونی رئیس جمهوران مصرو تونس، حسنی مبارک وزین العبادین بن علی، را جشن میگرفتند. شبکه عرب گرا، که ازابتدای تاسیسش در ١٩٩٦ لحن تازه ای دررسانه ها وبحث ها در خاورمیانه ابداع کرده بود، بنظر میرسید که در اوج قدرتش باشد. قطر، مرکزاین تلویزیون، به حسرت همسایه قدرتمندش عربستان سعودی، جایگاه ویژه ای در اخبار روزیافته بود. گردهمآئی تلویزیون الجزیره در٢٠١٦ درفضائی افسرده برگذارشد. تعداد مدعوین کاهش یافته بود...
ادامه خواندن

ضرورت اصلاح مأموریت های سازمان ملل متحد


  ساندرا سوزرک  برگردان منوچهر مرزبانیان     رگبار خرده گیری ها از نظامیان کلاهخود آبی؟   سازمان ملل متحد که در تلاش های خود برای پایان دادن به جنگ داخلی در سوریه شکست خورده، با اینحال توانسته است مجوز اعزام ناظرانی را برای نظارت بر تخلیه ”حلب“ از شورای امنیت بدست آورد. انگار چنته سازمان ملل متحد اینک خالی تر از هر وقت دیگری است. حتی عملیات حفظ صلح این سازمان نیز انتقادات تند و تیزی بر می انگیزد: کارنامه این عملیات در روآندا در سال۱۹۹۴، در یوگسلاوی سابق در سال ۱۹۹۵ و جدید تر در جمهوری افریقای مرکزی را می توان چون نمونه هایی برگرفت.   به زعم بسیاری، عملیات حفظ صلح شناسه سازمان ملل متحد است که بیش از ۱۲۵ هزار غیرنظامی و مأموران یونیفرم پوش (پلیس، نظامی، ژاندارم) را در شانزده فقره عملیات صلح بانی و سی و هفت مأموریت ویژه سیاسی در چهار قاره، به...
ادامه خواندن

ترکيه گرفتار در دام بحران سوريه


سمین آکگنول برگردان شهباز نخعی  ازحدود ده سال پيش، سياست منطقه اي ترکيه دچار تلاطم و تغييرجهت بوده است.  اکنون، آنکارا در بحران سوريه گرفتار شده و در منگنه بين مطالبات کردها و سوء قصدهاي سازمان حکومت اسلامي [داعش] گير افتاده است.   در ١٩ دسامبر ٢٠١٦، در آستانه گشايش نشست ترکيه – روسيه – ايران درباره سوريه، يک پليس ترک آندره يي کارلوف سفير روسيه را به قتل رساند.  او درحالي که پيکر سوراخ شده براثر ٩ گلوله ديپلومات روس جلوي پايش افتاده بود، رو به دوربين فرياد مي کشيد و شعارهاي جهادگرا و ملي گرا به زبان هاي  عربي (با لهجه بد) و ترکي درباره حلب سرمي داد.  بي ترديد اين آدم کشي در شکل گيري اوضاع و احوال اتحادها نقشي مهم خواهد داشت و اين درحالي است که نشست سه جانبه تاييد مي کرد که روسيه کنشگر اصلي در خاور نزديک است و اراده اش بر ديگر...
ادامه خواندن

مقاومت زنان در زندان های اسرائیلی: فیلم « سه هزار شب» از مه مارسی


    مارینا د سیلوا برگردان عاطفه اولیایی   فیلم جدید سه هزار شب، ساخته   مه مارسی،  فیلم ساز فلسطینی که  در ۴ ٰانویه ۲۰۱۷ در فرانسه به روی پرده آمد، صدای رسای زنان  زندانی فلسطینی است. این فیلم توسط انجمن ترویج و پخش سینمای عرب در مارسی و مدیترانه (AFLAM) در موزه ی تمدن اروپا و مدیترانه (Mucem) و به همت  چهارمین  گردهم آیی بین المللی سینمای عرب  به نمایش گذاشته شد.    ضربات شلاقی بارانی کوبنده. زندانیان  به زنجیر کشیده شده  در تنورمانندی:  این تصاویر بر چهره خونین لایال اسفور حک شده اند. آموزگار جوان اهل رام الله،  از بد حادثه در محل و زمان  نامناسبی است و   در پی کمک  به جوان فلسطینی  که به جرم تروریسم مورد تعقیب  است؛   به نوبه ی خود،  به طور  مکانیکی  در   چنین وضعیتی قرار می گیرد . داستان در سال های ۱۹۸۰ جریان دارد یعنی زمانی...
ادامه خواندن

بین المللی شدن جنگ های خاورنزدیک: قمار همه یا هیچ روسیه در حلب


ژاک لووک    Jacque Levesque     استاد ممتاز علوم سیاسی در دانشگاه کبک در مونترال کانادا. برگردان:       شهباز نخعی جنگ های ویرانگر درعراق و سوریه، هرروز بیشتر قدرت های خارجی را درگیر می کند.  جنگی که در موصل درگرفته ایالات متحده را نگران نموده و ناگزیر می سازد که رقابت های منطقه ای به ویژه بین ترکیه، ایران و عربستان سعودی را در نظر گیرد  .  ازسوی دیگر، بازپس گیری خونین حلب می تواند تحرک دیپلوماتیکی را که درپی مداخله مستقیم روسیه درکنار رژیم سوریه پدید آمده بود ازبین ببرد. نخستین هدف نظامی روسیه در سوریه، که در سپتامبر ٢٠١٥ آغاز شد، به آسانی به دست آمد.  این هدف جلوگیری از شکست نظامی رژیم سوریه بود که در آن زمان از ماه ها پیش بخش هایی از کشور را ازدست می داد (١).  همچنین، به کارگیری نیروی هوایی روسیه تعیین منطقه پرواز ممنوع در قلمرو روسیه را برای ایالات متحده...
ادامه خواندن

نهادی نیرومند که با قصد کودتا تضعیف شد، اردوغان چگونه ارتش ترکیه را مات کرد؟


    راهبرد ایجاد مانع و محدودیت اِعمال شده توسط آقای رجب طیب اردوغان برای مقابله با سلطه سنتی نظامیان بر زندگی سیاسی مانع از کودتای نافرجام ژوئیه گذشته نشد.  رئیس جمهوری ترکیه که از این آزمون و زورآزمایی پیروز بیرون آمد، به عملیاتی گسترده برای تحکیم قدرت خود دست زد.  این کار با پذیرش این خطر انجام شد که ارتش که در دو عرصه مهم نقش دارد دچار تفرقه و ضعف شود. اقدام به کودتای ١٥ ژوئیه ٢٠١٦ در ترکیه نشان می دهد که ارتش تاچه حد بازیگری مهم و توانا در برهم زدن تعادل نیروهای سیاسی است.  این نهاد تاسیس شده درسال ١٩٢٣ ،  وارث دیرینه مدرن سازی نیروهای عثمانی درسال ١٨٢٦ بود که نیروی نظامی عمده ای به حساب می آمد.  ازنظر شمار، ارتش ترکیه   شامل ٨٠٠ هزارتن (یک ونیم میلیون تن درصورتی که نیروهای ذخیره و شبه نظامی نیز جزء آنها به حساب آیند)، هشتمین...
ادامه خواندن

یادمانده ای در یاد مانده دیگر  





  ما احساس و اندیشه مان را از راه زبان و حرکت بیان می کنیم. در زبان فارسی واژگانی هستند که نسبت به درجات احساسی،‌آنهم در مراسم خدا حافظی نقش ها و تاثیرات متفاوتی از خود بروز می دهند. اگر بنا باشد به الفاظ خدا حافظی در گویش های زبان فارسی بپردازیم، خود نیازمند پژوهش همگان است،‌ با این حال،‌ می دانیم که الفاظ خدا حافظی در زبان فارسی محدود به چند لفظ یا جمله کوتاه مانند "خدا حافظ"، "به امید دیدار"، "برو به سلامت" می شود که به تازگی هم چیزهای دیگری مانند "می بینمت"، "بعداً می بینمت"،"بای"، "مواظب خودت باش" از زبان بیگانه وارد فرهنگ خدا حافظی ایران شده اند. پرداختن به رابطه حوزه زبان و اندیشه کار من نیست، من در اینجا می خواهم توجه خواننده این نوشته را به مقایسه ای زبان فرهنگی جلب کنم که تجربه آن نزدیک به هفده سال بین سال های ١٩٧٥...
ادامه خواندن

سرزمین های پاره – چگونه دنیای عرب از هم گسیخت؟ بخش نهم و پایانی: کوچ جمعی


اسکات  اندرسن  برگردان عاطفه اولیایی   ۱) عراق‌ خلود الضیدی:اردن، یونان، آلمان با  سال ها  نافرجامی  در خواستش  برای باز اسکان  دیگر افراد خانواده اش، خلود دیگر آینده ای در اردن نداشت. در اواخر ۲۰۱۵ تصمیمی  از سر استیصال  گرفت.   تمام تابستان و پاييز داستان هزاران مهاجری را که به قصد اروپا از ترکیه  و خطرناک تراز آن  ، از لیبی  روی تویوپ ها  به آب می زدند  دنبال می کرد.  اما در دسامبر، این داستان ها به سرعت تغییر کردند. کشور های اروپایی محدودیت های سنگین تری برای مهاجرین قائل شده بودند و با رسیدن زمستان عبور از دریا بسیار خطرناک تر می شد. بدین جهت خلود از پدر و خواهرانش خواست تا در صورت تمایل  به خروج،  به سرعت هر چه بیشتر عمل کنند. با توجه به وضع وخیم پدر، سحر تصمیم به ماندن با وی گرفت و تمیم و خلود  رهسپار اروپا شدند.  در ۴ دسامبر، به...
ادامه خواندن

سرزمین های پاره ـ چگونه دنیای عرب از هم گسیخت؟ بخش هفتم: پیدایش داعش در عراق


  وقاس حسن دوران تحصیل وقاس حسن آسان نبود: « هر چه بیشتر سعی می کردم نا موفق تر بودم.»  شاید بخشی از چالش وی به دلیل دشواری شنوایی اش بود. با صدایی بلند صحبت می کند و اغلب از دیگران می خواهد  حرفشان  را تکرار کنند. کودکان تکریت را به ندرت مورد آزمایش شنوایی قرار می دادند. وقاس وضعیت خود را قبول کرده بود و پس از رد شدن و تکرار یک سال، ترک تحصیل کرد.  در نوجوانی به لشگر کارگران ساده پیوسته و به کار ساختمانی مشغول شد و در دوران بیکاری،  پدرش  را در مغازه ی آب نبات فروشی اش کمک می کرد.  پدر، کارمند ساده ی بانک بود که مغازه ای در  دهکده اش، داور، باز کرده بود.  زندگی بسیار ساده ای می گذراندند. برعکس وقاس که نتوانسته بود  برای خود شغلی دست و پا کند، برادرش در نیرو های امنیتی محلی به عنوان مأمور اطلاعاتی...
ادامه خواندن

بصره، شهر فداکار


پیتر هارلینگ برگردان شهباز نخعی بصره در روی کاغذ دومین یا سومین بزرگ ترین شهر عراق، کاملا می تواند پر جنب و جوش تر از دوبی، ابوظبی، دوحه یا کویت بوده و بر خلیج فارس اشراف داشته باشد.  ام القصر، بندر آن یکی از عمده ترین بنادر کشورهای تولید کننده نفت است که بازار وسیع مصرف کنندگان قدرتمندتر نیز هست، وعراق را به بقیه دنیا پیوند می دهد.  دراین منطقه، مواد سوختی فراوان و به ویژه هزینه بهره برداری آن پایین است و این امر موجب می شود که تغییرات بهای بشکه نفت هرقدر که باشد، سود مهمی باقی بماند. در زمانی نه چندان دور، جامعه بصره به خاطر تنوع قومی، نخبگان روشنفکر و سنت های کارگری شهره بود ، که از آن «شهری واقعی» می ساخت که می باید پایگاه بازرگانی منطقه و قدرتی تولیدی باشد.  در اطراف شهر، که خیلی حاصلخیز است، شالیزارهای برنج و نخلستان هایی وجود...
ادامه خواندن

سرزمین های پاره ـ چگونه دنیای عرب از هم گسیخت؟‌ بخش ششم ـ بهار عربی در مصر


برگردان عاطفه اولیایی  لیلا  سابقه ی طولانی درگیری لیلا  در سیاست مصر، او را در مورد احتمال وقوع راه پیمایی میدان تحریر در۲۵  ژانویه ی ۲۰۱۱ مشکوک می کرد. یکی از کنشگران با هیجان فراوان  به او گفته بود:  «تظاهراتی در میان نخواهد بود، بلکه انقلابی  در راه است.» لیلا هیجانش را درک می کرد. بیش از چند روزی نبود که خودسوزی سبزی فروش تونسی، عابدینی را از حکومت ساقط کرده  و شورش دنیای عرب  را فرا گرفته بود. ولی  در‌مصر،  توقع لیلا در حد برگزاری   جلسات حمایت از تونس و گرد هم آیی های سیاسی بود نه شورش؛  حتی  در باره اش شوخی هم می کرد. آن روز در گردهم آیی آموزشی شرکت کرده بود و در پاسخ دوستی که از او پرسیده بود آیا فردا به گردهم آیی خواهد آمد گفته بود:‌« فردا انقلاب داریم، اگر زود تمام شد ، بله... می آیم.»  فردای آن روز با دیدن...
ادامه خواندن

شاعر را با تنهائی ما رها کنید


مارینا دا سیلوا  کتاب «غیبت حاضر»(١)،  باعنوانی تکان دهنده برای اولین بار در سال ٢٠٠٦ منتشر شد ، این عنوان نامی است که اسرائیلی ها برای فلسطینی هائی، که در سال ١٩٤٨ مجبور به فراراز خانه وکاشانه شان شدند انتخاب کرده بودند : «غیبت حاضر». نثری شاعرانه به شکل وصیتنامه: این ما قبل آخرین کتابی است که در حیات محمود درویش منتشر شده است. درویش در این کتاب از پایان نزدیک زندگیش می گوید و فیلم زندگیش رابه  تصویرمیکشد. از زمان تبعید از وطن به لبنان در دوران کودکی تا بازگشت به اردن غربی  اشغال شده و محاصره غزه. زندگی سر گردان برای او ومردمش. این کتاب در بیست فصل با صمیمیتی اضطراب انگیز برای خودش وخوانندگان نگاشته شده است. هرگز به این اندازه درد دل شاعر با عذاب ورنج هایش، امید وآرزوهایش، احساس نشده بود. پس از فاجعه ١٩٤٨( نکبت به زبان عربی)، تکانی تاریخی وشخصی، هیچ چیز دیگر...
ادامه خواندن

سرزمین های پاره- چگونه دنیای عرب از هم گسیخت. بخش چهارم: بهار عربی در لیبی


لیبی مجدی المنقوش در ژانویه ی ۲۰۱۱، مجدی سال سوم دانشکده ی نیروی هوایی را  در جنوب غربی میسوراتا به اتمام می رساند و امیدوار بود مدرکش را  مهندسی ارتباطات به زودی اخذ کند.   روحیه اش به سربازان نمی رفت. مرخصی هایش را با خانواده و دوستان غیر نظامی اش می گذراند.  با همکلاسی هایش اخبار  تونس و مصر  را  با ناباوری دنبال می کردند.  اخباری  که خود  هشداری بود از  نارامی در لیبی.  اما روز شنبه ۱۹ فوریه صداهای ترق ترورق از شهر شنیده شد.   اول فکر کردند ترقه است ولی صدا شدید تر و نزدیک تر می شد و بالاخره روشن شد که صدای شلیگ گلوله است.  دستور آماده باش دریافت کردند، مرخصی ها لغو و  اردوگاه ارتش به ناگهان مملو از  ماشین های گشت مسلح شد.   « آن موقع بود که فهمیدیم خبری جدی است.  هرگز چنین آماده باشی نداده بودند. ولی هنوز کسی ...
ادامه خواندن

سرزمین پاره پاره ـ چگونه دنیای عرب از هم گسیخت؟ بخش دوم:ریشه ها1972-2003


سرزمین های پاره (2): ریشه ها - ۲۰۰۳ ـ ۱۹۷۲   1ـ مصر  لیلا سیوف   در ۱۹۷۲، لیلا سیوف ۱۶ ساله در اولین تظاهرات سیاسی خود شرکت کرد. در خواست دانشجویان، مطابق معمول برخورداری از  آزادی بیان بیشترو دنیایی عادلانه تر بود. ولی این بار خواستی مشخص نیز مطرح کرده بودند: جنگ انور سادات با اسرائیل برای پس گیری زمین های سینا که در جنگ شش روزه ی ۱۹۶۷ توسط اسرائیل غصب شده بود.  لیلا  در خانواده ی  مرفه و آزادی  به دنیا آمده بود. والدینش استاد دانشگاه بودند و خواهر بزرگترش، اهدف یوسف از نویسندگان برجسته ی معاصر مصر بود. در جوانی به چپ متمایل شد و در زمان تحصیل ریاضیات در دانشگاه  قاهره، با همسرش، احمد سیف، که رهبر گر وهی انقلابی و زیر زمینی بود آشنا شد.  در آن زمان، مصر پایتخت سیاسی خاورمیانه  و گهواره ی جنبش ها و تفکرات انقلابی محسوب می شد و...
ادامه خواندن

سرزمین پاره پاره ـ چگونه دنیای عرب از هم گسیخت؟ بخش یکم: پیشگفتار


  اسکات آندرسون برگردان عاطفه اولیایی تاریخ هرگز کاملا قابل پیش بینی نیست. به نظر می رسد  همواره نتیجه ی  حوادثی اتفاقی باشد که ارزش  تاریخیشان را فقط  پس از سال ها می توان سنجید.   علیرغم خوی هوسباز تاریخ،  خودسوزی سبزی فروش مسکین تونسی در اعتراض به اذیت و آزار های حکومت،  از نامحتمل ترین  دلیل های بهار عربی است. با جان سپردن  محمد بوعزیزی از جراحات سوختگی در ژانویه ی ۲۰۱۱ ، تظاهر کنندگانی که در ابتدا با شعار اصلاحات اقتصادی  به خیابان ها سرازیر شده بودند، خواستار استعفای زین العابدین بن علی، که ۲۳ سال در مقام  ریاست جمهوری تونس مانده بود،‌  شدند.  اعتراضات روز به روز گسترده تر و شدید تر شدند و از مرزهای تونس فرا رفتند.   در آخر ژانویه،  اعتراضات ضد حکومتی در الجزایر، مصر، عمان و اردن شعله ور شد و این تازه ابتدای کار بود. در نوامبر، فقط ۱۰ ماه پس از خودسوزی...
ادامه خواندن