ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ

كتاب‌هاي روزنامه‌نگاري

سيّدفريد قاسمي200  سال خورشيدي از چاپ نخستين كتاب فارسي در ايران گذشت. در 90 سال اوّل نشر كتاب در بخش‌ها و فصل‌هايي از يك كتاب و يا ضميمه‌هايي جزوه‌گونه به روزنامه‌نگاري پرداخته‌اند. اگر قانون مطبوعات سال 1326ق/ 1286ش را كه به خط عمادالكتاب در مطبعة ميرزا علی‌اصغر در تهران چاپ سنگي شد، كتاب به حساب آوريم، تا سال 1395در مجموع 110سال از انتشار نخستين كتاب در عرصة روزنامه‌نگاري مي‌گذرد.    اوّلين كتاب پژوهشي دربارة روزنامه‌نگاري ايران سال 1329ق به همّت رابينو، كنسول وقت انگليس، با يك يادداشت به قلم محمّدرضا پوراسماعيل رشتي در مطبعة عروة الوثقي (رشت) منتشر شد. پس از كتاب رابينو، بدون احتساب كتابچه‌هاي قوانين، آيين‌نامه‌ها و مصوبه‌هايي كه براي روزنامه‌نگاران و جامعة مطبوعات ايران تصويب كرده‌اند و كتابك‌هاي جزوه‌گونه و موسمي، ما با يك گسست تاريخي در عرضة كتاب‌هاي حوزة روزنامه‌نگاري مواجهيم. حتي زماني كه اوّلين مركز آموزش روزنامه‌نگاري با عنوان «بنگاه روزنامه‌نگاري» به وجود آمد در سال تحصيلي...
ادامه خواندن

گِرنیکا چگونه آفریده شد؟

توضیح تصویر: تابلوی گرنیکا اثر پیکاسو جان ریچاردسون ترجمة گلی امامی   Gernika, 1937: The Market Day Massacre . Xabier Irujo. University of Nevada Press,2016. 311 pp.   در کتاب گِرنیکا 1937: کشتار بازار روز، مورخ اسپانیایی، خاویر ایرویو، حقیقت تاکنون ناشناخته¬ای را دربارة تخریب شهر تاریخی گِرنیکا در باسک، فاش می¬کند: این‌که حمله و انهدام شهر توسط هرمان گورینگ، وزیر حکومت آلمان نازی، به عنوان هدیه¬ای برای روز تولد هیتلر در 20 آوریل، برنامه‌ریزی شده بود. گِرنیکا، مقرّ پارلمان ایالت بیسکی ، تا آن زمان هنوز به درگیری¬های جنگ داخلی اسپانیا کشیده نشده بود و بی‌دفاعی بود. مشکلات تدارکاتی، نقشة اصلی گورینگ را به تأخیر انداخت. در نتیجه، «کادوی تولد» هیتلر تا 26 آوریل به او تقدیم نشد. علاوه بر جشن گرفتن تولد «پیشوا»، حمله به گِرنیکا هدف نظامی مشخص دیگری هم داشت که عبارت بود از آزمونی برای ارزیابی قابلیت نیروی هوایی «لوفت وافه» در از بین بردن...
ادامه خواندن

صدای کافه

  امید انارکی   خیلی دور نیستیم از زمانه‌ای که کافه محل شنیدن موسیقی بود و فرهنگ کافه‌نشینی معیار و انگیزهٔ خلق و اجرای نوعی خاص از موسیقی، که بعدها به «موسیقی کافه‌ای» مرسوم شد. با اینکه کافه‌ها در ویژگی‌های کلی تعریف مشخصی دارند، اما خصوصیات و ویژگی‌های هویتی که هر کافه برای جذب قشر خاصی از شهروندان و مخاطبان و کافه‌نشینان رعایت می‌کند، تأثیر مستقیم بر موسیقی که قرار است در آن کافه شنیده شود داشته و دارد. در دورانی که موسیقی زنده جزء لاینفک کافه‌ها بود، موسیقی در کنار دیگر شناسه‌های کافه از قبیل اتمسفر و نوع خوراک و نوشیدنی و چیدمان و دکوراسیون و مبلمان و جغرافیای شهری که کافه در آن قرار داشت و از همه مهم‌تر نام کافه، مؤلفه‌های مهم نشانه‌گذاری و هویت‌بخشی به کافه بود. کافه‌ایی موفق، با هماهنگی کامل این مؤلفه‌ها، ممکن بود علاوه بر جلب مشتری، سهم ویژه‌ای در هویت‌سازی و هویت‌بخشی...
ادامه خواندن

راهنمایی برای دَرکِ جهان امروز

فرّخ امیرفریار عصر سلحشوران گذشته است؛ عصر سفسطه‌گران، اقتصاددانان و حساب‌گران جانشین آن شده است. (ادموند برک، تفکراتی دربارة انقلاب فرانسه [1790 م]) دانشنامة جهانی‌شدن. زیر نظر جورج ریتزر. سرپرستان ترجمة فارسی: نورالله مرادی و محبوبه مهاجر. تهران: انتشارات علمی و فرهنگی، 1395. 3 ج: 3055 ص. 990000 ریال. «جهانی‌شدن» از بحث‌انگیزترین موضوعات زمانة ماست و مخالفان و موافقان فراوان دارد. به نوشتة ریتزر پیش از دهة 1990 اصطلاح «جهانی‌شدن» را به صورتی کاملاً اتّفاقی به کار می‌بردند امّا معمولاً سال 1990 را نقطۀ عطف استفادة فراوان از آن و کاربُردش در موضوع تغییرات مؤثر بر کلّ جهان می‌دانند. البته جهانی‌شدن در مفهوم وسیع آن سابقه‌ای طولانی دارد؛ به ‌نحوی‌که گاه‌شمار آغاز کتاب شروع آن را 550 پیش از میلاد ذکر کرده آن‌هم با نام کورش، پادشاه بزرگ هخامنشی؛ به این دلیل که او بنیادگذار نخستین سازمان خدمات پُستی در دنیا بوده است. جورج ریتزر (George Ritzer) انفجار آثار دربارة...
ادامه خواندن

رمان‌هاي سياه كشورهاي اسكانديناوي و رمزگشايي تاريخ

  ياسمن مَنو هنگامي‌كه در سال 2011 آندِش بِهرينگ برایویک (Anders Behring Breivik) جواني نژادپرست و از طرفداران نئونازي در اُسلو، در جزيرة ایت‌اُويا (Utøya) هفتاد نفر را كه اكثرشان جوانان حزب سوسياليست بودند، به گلوله بست، خوانندگان وفادار رمان‌هاي سياه اروپاي شمالي غافلگير نشدند. سال‌هاست كه نويسندگان اين سبك در شمال اروپا در لابه‌لاي قصه‌هاي جنايي‌ـ پليسي‌شان در مورد اين نوع گرايش‌ها و رشد آن‌ها هشدار مي‌دهند. كاميلا لاكبرگ در پسگفتار كتابش، فرشته‌ساز نوشته است: «هنگامي‌كه اين پسگفتار را مي‌نويسم، يك هفته از انفجار بمب در اُسلو و كشتار جزيرۀ ایت‌اُويا گذشته، من هم، چون بقيه، اخبار را با دلهره دنبال كردم. بيهوده سعي كردم كه بفهمم چگونه مي‌شود اين همه شرارت در وجود كسي باشد. تصاوير فاجعة اُسلو مرا متوجه نزديكي وقايع كتابم به اين نوع شرارت كرد. اما بدبختانه واقعيت فراتر از داستان است. كاملاً تصادفي است كه شخصيّت‌هاي كتاب من كه اعمال شريرانة خود را از منظر...
ادامه خواندن

شکل‌گیری هویّت ملّی در ایران: مفهومی متأثر از ایران باستان و دورة اسلامی

نویسنده: محبوبه شمشیرگرها*ایران مدرن کشوری است با دو گفتمان مهم از هویّت ملّی که به اعتقاد برخی صاحب‌نظران، این دو گفتمان به‌شدّت با یکدیگر در رقابت‌اند. یکی از گفتمان‌های هویّت ملّی ایرانی، به آداب و آیین پیش از اسلام و عصر باستان مربوط می‌شود و از خاستگاه‌های اسطوره‌ای برخوردار است و دیگری در باورها،‌ اعتقادات و اعمال و رفتار اسلامِ شیعی ریشه دارد. بسیاری بر این باورند که پس از طی دورانی از سده‌های میانه که این دو وجه، به نحوی هماهنگ پیش رفتند و بلکه غالباً یکدیگر را تقویت می‌کردند، در عصر حاضر و دورة مدرن این هم‌گامی به شیوه‌ای دیگر خود را نشان داده؛‌ به طوری که مسیر آن در راستای حمایت نخبگان و حکومت سیاسی از سنّت‌های این ایدئولوژی و تأیید روایت‌های آن طراحی شده است. نتیجه آن‌که گاه دیده می‌شود مفهومی دوگانه از هویّت ایرانی شکل گرفته یا به غلط چنین می‌نماید.نویسنده در این اثر مهم...
ادامه خواندن

مشروطه و کتاب

مجید   رُهبانیکتاب و کتابخانه به روایت مطبوعات؛ 1285-1304. مسعود کوهستانی‌نژاد. تهران: خانة کتاب، 1395. 792ص (رحلی)، مصور. 800000 ریال. در کشور ما حکومت‌های جدید معمولاً تاریخ گذشته را بازنویسی کرده‌اند و در این بازنویسی‌ها، خود را مبدأ اغلب تحولات و پیشرفت‌ها شناسانده‌اند. نتیجه آن‌که در جست‌وجوی پیشینة تحولات و پدیده‌های اجتماعی و فرهنگی جدید با «سالِ‌ صفر»هایی رو‌به‌رو می‌شویم که پایه و اساس درستی ندارند. نهضت مشروطیت که بزرگ‌ترین جنبش اجتماعیِ ترقی‌خواهانة ایرانیان در بیش از یک سدة گذشته است، سرآغاز بسیاری از تحولات عمیق اجتماعی، عزم عمومی برای کسب دانش و آگاهی، خروج از جهالت قرون و ورود به عصر جدید به شمار می‌رود. هدف‌های مشروطیت چندگانه بود: تحکیم استقلال ایران و کوتاه ساختن دست بیگانگان، مردم‌سالاری و حاکمیت ملّی، تشکیل مجلس شورای ملّی با انتخابات آزاد و عادلانه، نفی استبداد سلطنت و مهار مراکز قدرت غیررسمیِ متحد دربار که بر همة عرصه‌های حیات ایرانیان مسلط بودند، ایجاد...
ادامه خواندن

خشونت اثر هانا آرنت

معصومه علی‌اکبری خشونت و اندیشه‌هایی دربارة سیاست و انقلاب. هانا آرنت. ترجمة عزت‌الله فولاوند. چ2 (ویراست جدید). تهران: خوارزمی، 1394. ... ص.   1. ترجمة فارسی این کتاب به مثابه مصداقی از موضوع مورد بررسی هانا آرنت، یعنی انقلاب‌ها و شورش‌ها قربانی شد. قربانی ندیدن و نشناختن و درس نیاموختن از تجربه‌های پیشینیان. یعنی گم وگور شد در هیاهوی توقعی محال از جامعه‌ای که در آن روشنفکران و اهل سیاست و اهل فرهنگ و مردم عادی همگی دچار توده‌وارگی شدند و بخشی از حواس عقلی و عاطفی و اخلاقی‌شان از کار می‌افتد و فلج می‌‌شود. بی‌وجه نیست اگر ادعا شود که هر انقلابی به رقم پیش برندگی‌اش جامعه را دچار نوعی فلج مغزی و قلبی می‌‌کند و چه عمر درازی می‌طلبد درمان این فلج‌ها. این کتاب حتی از دست و دید اهل فلسفه و دانشجویان علوم انسانی هم دور ماند؛ گیریم که هم‌چون ما در آغاز جوانی بودند.     2....
ادامه خواندن

خوشه‌های خشم و عاطفه!

فرخ امیرفریاردر حال و هوایِ جوانی؛ روزهای پیش از روزها در راه (1342-1346). شاهرخ مسکوب. لندن: اچ. انداس. مدیا، 1393. 295ص.یادداشت‌های روزانة شاهرخ مسکوب (1304ـ 1384) در نوع خود اگر نه بی‌نظیر که کم نظیر است، از این رو که کمتر ایرانی‌ای در یادداشت‌های خود به بیان شخصی‌‌ترین رویدادهای زندگی‌اش می‌پردازد. شاید به دلیل عدم رشد فردیت در ما نویسندگان و رجالِ سیاسی کمتر زندگی خودشان را قابل می‌دانند که در بارة آن بنویسند، وقتی هم که دست به این کار می‌زنند خیلی زود به سمت شرح اوضاع و احوال و وقایع سیاسی و اجتماعی می روند.     مسکوب در جوانی به خاطر توده‌ای بودن چند سالی به زندان می‌افتد و پس از رهایی از بندU سیاست را کنار می‌گذارد و به کارهای فرهنگی رو می‌آورد. او این یادداشت‌ها را در سنین 38 تا 43 سالگی نوشته است. هر چند از سیاست کناره گرفته، اما خودش می‌نویسد که هنوز از هجوم...
ادامه خواندن

هیتلر: صعود از يك «ابله رقّت‌انگيز» به يك عوام‌فريب

ميچيكو كاكوتانيHitler: Ascent, 1889-1939. Volker Ullrich. Knopf, 2016. 1008 p.هيتلر كه مدير يكي از نشریات معتبر در سال 1930 او را يك «حقه‌باز نيمه‌ديوانه»، «ابله رقّت‌انگيز»...و «‌دهان گشاد» توصيف كرد، چگونه توانست در ميهن گوته و بتهوون به قدرت برسد؟ چه چيزي ميليون‌ها آلماني معمولي را متقاعد ساخت كه او و آموزة نفرت وي را پذيرا شوند؟ چگونه مي‌شود كه «يك چنين مدعي از مرحله پرتِ جاه و مقام» بتواند در يك كشورِ روزگاري دمكراتيك، به قدرت فائقه بدل ‌گردد و آن را در يك مسير سراسر وحشت بيندازد؟تعداد زيادي از زندگي‌نامه‌نويسان پيشين از جمله تعدادي از معروف‌ترين آنها چون الن بولاك (Alan Bullock)، يواخيم فِست (Joachim Fest) و يان كِرشاو (Ian Kershaw) نظريه‌هاي متفاوتي را دربارة عروج هيتلر و ديناميسم او و زمانه‌اش مطرح كرده‌اند. برخي بر وضعيت اجتماعي و سياسي آلمانِ بعد از جنگ اول جهاني انگشت تأكيد نهاده‌اند كه هيتلر توانست با مهارت كامل از آن بهره‌برداري...
برچسب ها:
ادامه خواندن