ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*
کد امنیتی*
Reload Captcha

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ

مانه: یک انقلاب نمادین(11)| پیر بوردیو


  پیر بوردیو برگردان ناصر فکوهی  یک تابلو آکنده از بی نزاکتی بدعت‌گزاری که  این تابلو را به وجود می ‌آورد در حقیقت یک رسوایی بر می‌انگیزد، در یک نظم نمادین گُسست ایجاد می کند، هماهنگی میان ساختارهای شناختی و ساختارهای اجتماعی را به مثابه امری بدیهی در بنیان تجربه  جهان اجتماعی جای دارند، را از میان می برد. باید توجه داشت که ساختارها، اغلب خود را در قالب  تقابل های دوتایی بروز می دهند: برای نمونه، بالا و پایین ِ زیبایی شناسانه ای که با  سلسه مراتب جنس ها، انطباق دارد،  تقابل مذکر/ مونث ، تقابل بورژوازی / عوام و غیره.  برای مثال آنچه خیلی زود  نظر برخی از ناقدان «مردمی» را جلب می کند ( یعنی ناقدانی که در روزنامه های مردمی می نوشتند و دغدغه شان آن بود که همان چیزهایی را به مخاطبان بگویند که دوست داشتند بشنوند - پدیده  نظر سنجی رسانه‌ای از آن زمان...
ادامه خواندن
برچسب ها:
67 بازدید

مانه: یک انقلاب نمادین (10) / پیربوردیو


  برگردان ناصر فکوهی  چند سال پیش کتابی منتشر کردم با عنوان « سخن گفتن، به چه معنا است؟» (1). در این کتاب به متونی استناد کرده بودم که  اتفاقی به دستم رسیده بودند: روزی وقتی داشتم از خیابان سن سولپیس(Saint Sulpice)  رد می شدم، به کتابی برخوردم  با عنوان: «کتاب سفید و سیاه عشای ربانی»(2). روشن است که  دیدگاه جامعه‌شناختی‌من تحریک شد و کتاب را خریدم. در این کتاب چیزی خارق‌العاده یافتم: مولف، پدر لولون(Lelong) متولی نُتردام به نوعی تمام نامه‌هایی را که از مومنان پایبند خود دریافت کرده بود و در آنها نسبت به تغییرات انجام شده به وسیله واتیکان دوم در شیوه برگزاری نیایش‌سرایی(لیتورژی) کاتولیک، اظهار انزجار کرده بودند، گردآورده بود. اگر کتاب را ببینید متوجه می شوید: به نظر من خیلی جالب است، من در صفحه سمت چپ جملاتی که مومنان درباره تجربه خود در اجرای این نیایش نوشته اند را مشخص کرده‌ام و داخل پرانتز...
ادامه خواندن
برچسب ها:
78 بازدید

پیر بوردیو/ مانه یک انقلاب نمادین (8)


یک برنامه پژوهشی ناممکن: فضای نقد در این‌جا باز می‌خواهم یکی از اظهار‌نظر‌های  قاطعانه و دلبخواهانه‌ام را مطرح کنم، اما فکر می‌‌کنم آن‌چه را در این برنامه مشغول  کارکردن بر آن هستم، بیش‌تر از آن‌که به نظر می‌رسد،  بنیادین باشد، هر‌چند در این فرصت نتوانم موضوع را کاملا باز‌کنم. هم‌چون قرن نوزدهم، محکومیت آکامیک‌گرای ِ ضد آکادمیک (دانشگاه‌گرای ِ ضد‌دانشگاهی) امروز هم جنبه غالب دارد و در آن با نوعی همراهی ِ یک نقد راست‌گرا و یک نقد چپ‌گرا سروکار داریم. زمانی که ما با محکومیت‌هایی روبرو می‌شویم که اغلب خود را زیر لوای پیش‌فرض‌های یک‌سان اخلاقی، مطرح می‌کنند، این موضوع، بسیار جالب توجه می‌شود. و اگرمن کمی به این بی‌راهه تردید‌آمیز و سخت پا‌گذاشته‌ام،  منظورم دستکم سخت در بیانش است، دلیل آن است که فکر می‌کنم در این‌جا مساله بر سر یک هدف اخلاقی- سیاسی، در کاری جامعه‌شناختی است. به نظر من، کار جامعه‌شناختی، که دارای لحن مناسبی در...
ادامه خواندن
96 بازدید

پیر بوردیو/ مانه یک انقلاب نمادین (7)


تصویر: راه آهن اثر مانه، 1873 پیر بوردیو برگردان ناصر فکوهی  پرانتزی درباره پوپولیسم علمی  (در شیوه افشاگری‌های محافظه‌کارانه در زمینه هنر، مهم‌ترین سلاح پیش کشیدن مفهوم ِ «مضحکه شدن» در نظر «مردم» [مخاطبان] است: برای نمونه این‌که بگویند: «نگاه‌کنید‌شان، نگاه کنید چطور به او می خندند[مخاطبان  به تابلوهای مانه](1) زولا در کتابش «شاهکار» (L'Oeuvre)، کتابی که از لحاظ ادبی چندان شورانگیز نیست و به عنوان یک سند نیز  نمی‌توان چندان به حسابش آورد، اما در برخی از موارد به نکاتی اشاره کرده که در بسیاری از تحلیل‌های تاریخی  نادیده گرفته‌شده‌اند، این جّو ِ مشمئز‌کننده را توصیف می‌کند، جّوی که در مجله شاریواری(Charivari) وجود داشت. این مجله فکاهی هر‌هفته ، مانه را سوژه خود می‌کرد(2) شاریواری مجله‌ای مهم بود که از نوعی تخریب مناسکی از نوع دینی و از فضایی که جنجال‌هایی از نوع «شکار جادوگران»* [در قرون وسطا]  را به یاد می‌آورد، استفاده می‌کرد. همه تمثیل‌های این‌چنینی برای  مجله،...
ادامه خواندن
144 بازدید

پیر بوردیو/  مانه: یک انقلاب نمادین(6)


تصویر: فلوت زن جوان اثر مانه  برگردان ناصر فکوهی   انقلاب باسمه‌ای  از خلال ِ این پرسش، یکی از  مسائل اساسی که تاریخ‌دان نمی‌تواند از کنارش بگذارد مطرح می شود و آن مساله قصد و هدف هنرمند است.  منتقدان  در آن دوره،  کسانی نظیر  ژول آنتوان کاستانیاری(Jules- Antoine Castagnary)، تئودور دوره(Théodore Duret)، تئوفیل توره بورگر(Théophile Thoré-Bürger) دائما  مساله هدف هنرمند را مطرح می کردند و این نکته را که همه چیز  به این هدف بستگی دارد. امروز هم  ما با موقعیت مشابهی سروکار داریم. از همان دوره مانه، ما شاهد  ظهور افراد متقلبی هستیم که پیش از دیگران می‌فهمند انقلابی به راه افتاده و به آن می پیوندند یا دستکم این طور وانمود می کنند تا بتوانند مدتی هم از منافع ِ محافظه کاری و هم از سود ناشی از پذیرش این انقلاب برخوردار شوند. یکی از بهترین نمونه ها در این زمینه، شخصیتی است در یکی از آثار زولا به...
ادامه خواندن
182 بازدید

تا بیانِ یک احساس موجب شود به آن آگاه شویم!


عمده ی نظریه های کلاسیک پیرامون فرآیند خلق اثر هنری معتقدند که: هنرمند پیش از آنکه دست به آفرینش اثر هنری بزند، آگاهی و اشراف کامل دارد بر احساسی که می خواهد از طریق اثرش منتقل کند. تولستوی در شرح آنچه در جریان این تفکر خلاقه روی می دهد می گوید: "این فرآیند تقریبا ساده است؛ هنرمند احساسی خاص پیدا می کند و دوست دارد که این حس را به دیگران منتقل کند، به فکر ساخت ابراز مناسبی می افتد تا همان احساس اولیه را در مخاطبانِ اثر برانگیزد". از کل توصیف برمی آید که فرآیندِ خلق "غلیانِ احساساتِ قدرتمند" است و در پایان، اثرِ خلق شده دقیقا متناظر با احساس اولیه خواهد بود. بر مبنای این دیدگاه، آثار هنری تا سر حد اموری ذهنی تنزل می یابد و صرفا تجسم فیزیکیِ احساسی شخصی می شود که تنها کارکردشان برقراری ارتباط بین هنرمند و مخاطب است. با در نظر گرفتن...
ادامه خواندن
114 بازدید

معرفی کتاب در ورطه تلاطم


  اولین پیه لیر برگردان الهه شهابی درست بر خلاف آنچه آنرا «هنر فرهنگی» مینامید بود که ژان دوبوفه (١٩٨٥-١٩٠١) متخصص هنرهای تجسمی، «روشنفکر پرشور خود سر»، به اوج چند بینش برجسته  رسید که به ویژه در فاصله دو جنگ جهانی پدیدار شدند. در سال ١٩٤٥ او هنر خام را ابداع نمود .قطعا سابق بر این آثاری این چنین وجود داشته اند که تحت این نام شناخته شده نبودند. چاپ مجدد وبا تعداد بیشتر رساله لوسین پی ری(١) کسی که برای مدتی طولانی مسئول مجموعه هنر خام در لوزان بوده ، پیشینه عینی سازی و تناقضات این مفهوم را مشخص میکند.دوبوفه عمل از پایه زیر سوال بردن سورئالیست ها را نیز  به طور ویژه دنبال میکند با تاکید بر اینکه خلق یک اثر به ذات امری «مضر ومعیوب» است پس یک هنر ویژه ی ذهن های بیمار وجود ندارد. در عوض کسان دیگری ،روان پریش یا معمولی وجود دارند مصون...
ادامه خواندن
263 بازدید

تأملی بر شیوه‌های آموزش «خلاقیّت هنری» با حضور استاد غلامحسین نامی


استاد غلامحسین نامی، نقّاش شهیر ایرانی و مدّرس پیشکسوت هنر، عصر روز ۲ خرداد ۱۳۹۶، ساعت ۱۷:۳۰، در موسسه علمی و فرهنگی فضا به شرح تفصیلی آراء و تجارب خود پیرامون «آموزش خلّاقیت در هنر» خواهد پرداخت. gh-nami5وی «آموزش هنر در جهت دستیابی به خلّاقیت» را عنوان این نشست خوانده، در شرح محورهای مباحث آن چنین گفت: «مباحث نشست مذکور حول این پرسش که «چرا غالب آموزش‌های جاری در زمینه هنر، منجر به ظهور خلّاقیت و فعّالیت هنرمندان خلّاق نشده و نمی‌شوند؟» طرح و تشریح خواهند شد و بدنبال آن به بررسی مشکلات، کاستی‌ها و نابسامانی‌های موجود در سیستم‌های آموزشی هنر، خواهیم پرداخت. چه آنکه معتقدم خلّاقیت، استعدادی است که لزوماً در همگیِ هنرجویان و دانشجویان هنر وجود ندارد و از اینرو ضروری است که هنر به طریقی آموزش داده شود که راه‌کارهایی برای فعّالیّت مؤثر خلّاقیتِ اذهانِ مستعدّ فراهم آورد.» همچنین بخش دیگر این نشست را گفتگو و پرسش...
ادامه خواندن
295 بازدید

تاثیر نگارگری ایرانی در نقاشی در هند


درآمد در قرن دهم میلادی، شمال و شرق هند مورد حمله سلطان محمود غزنوی و محمد غوری قرار گرفت. از این تاریخ به بعد، حضور و نفوذ مسلمانان و حاکمان مسلمان بر هند آغاز گشت. در دوران استیلای مسلمانان بر هند، چندین سلسله بر هند حکمرانی کردند، از جمله سلسله  مملوک‌ سلطان‌ (1192ـ1298)، سلسله خلجی  (1290ـ1320)، تقلقیان (1320ـ1414)،  سلسله سعیدی (1440ـ1451)، و  سلسله لودی (1451ـ1526)، تا نوبت به مغولان مسلمان هند یا(گورکانیان) رسید. سلطنت دهلی در سال 1526 توسط سلطان ظهیرالدین محمد بابر گورگانی با شکست ابراهیم لودی پایان یافت و او پادشاهی گورکانی را بنیان نهاد. در دوره‌ی گورکانی، با اختلاط فرهنگ بومیِ هند و فرهنگ ایرانی‌ـ‌اسلامی، فرهنگ جدیدی سر  برآورد. ترکیب این دو فرهنگ بر هنر نیز تأثیرات شگفتی داشت. مکتب بومی نقاشی مستقیماً از هندیهای منطقه غرب و مکتب اسلامی دقیقاً از سبک ایرانی تأثیر پذیرفته بود. تحت سلطه سلطنت جدید، مکتب تازه‌ای در نقاشی به نام...
ادامه خواندن
311 بازدید

مانه: یک انقلاب نمادین(3) 


پیر بوردیو برگردان ناصر فکوهی  بخش سوم  یک امر نمادین ِ تحقق یافته  برای درک این انقلاب ِ نمادین، که تلاش کردم  به شکلی تا حدی انتزاعی،  نشانش دهم، باید توجه داشت درک ِ آن ذاتا کار دشواری است. ابتدا باید سعی کنیم نظم ِ نمادینی را که مانه  سبب گِرَوِش (conversion) به آن شد را بفهمیم و درک کنیم که این نظم چه بود – یک نظم نمادین ِ تحقق یافته، نظمی است که خود را به مثابه امری بدیهی  ارائه می‌دهد، یعنی  نظمی که به زیر سئوال بردن ِ آن به فکر هیچ کسی  نمی‌رسد.  به عبارت دیگر، یک نظم نمادین تحقق یافته، «تمام شدن» ی معنا می دهد که توانسته است خود را مثل روز روشن بنمایاند و به  یک امر مسلم(2) تبدیل کند  . برای بازسازی این نظم نمادین در تمام قدرت  ِ آن، باید در نظر داشت که  این تجربه «بدیهی بودن»، امری کاملا خارق...
ادامه خواندن
273 بازدید

نقاشي کارتوني در شاهراه زمان


    موروانیدیو برگردان مهرداد میرزایی    آلبرتو بره سيا (١)( ١٩١٩- ١٩٩٣ ) تصوير گر ماهر، توانا و خلاق آرژانتيني، استاد نقاشي کارتوني است که به همان اندازه که در طنز سياسي، سياه و عجيب و غريب تبحر دارد، در اقتباس از آثار فانتزي اچ. پي. لاورکرفت (٢) و ادگار آلن پو هم خوب است. سال ١٩٦٢ آغاز نشر مجموعه اي جذاب است با همکاري ژرمن استرهلد ِ سناريو نويس، که خود خيلي زود قرباني ديکتاتوري نظامي شد و نام او را بر قهرمان داستان گذاشتند. چاپ مجدد ترجمۀ آن به زبان فرانسه فرصت کشف ماجراهاي انساني است که «يک بار به دنيا آمده و هزار بار مي ميرد»، شاهدِ شومن دو دامس (٣)، شاهدِ ساخت برج بابل، مسافر زمان که در دوره هاي گوناگون مي ميرد و متولد مي شود؛ به همراه دوست عتيقه-باز لندني اش، ازرا وينستون. غناي تجربۀ بره سيا در کارهاي سياه و سفيد، اکسپرسيونيست...
ادامه خواندن
153 بازدید

مانه یک انقلاب نمادین(2) 


پیر بوردیو برگردان ناصر فکوهی کلاس های کلژ  دو فرانس  1998-1999 تاثیر مانه  درس روز 6 ژانویه 1999 فهرست: اهداف درس: انقلاب نمادین به دست مانه – یک نظم نمادین تحقق یافته -  نقاشی پرطمطراق(پومپیه)- ساخت هنر مدرن: موضوع رقابت - یک پرانتز: مساله اجتماعی و مساله جامعه شناختی. – هنر دولت و دانشگاه گرایی(آکادمیسم) آوانگارد -  انقلاب باسمه‌ای -پرانتزی درباره عامه‌گرایی علمی – یک برنامه پژوهشی ناممکن: فضای نقد – از امر پیش پا افتاده تا امر رسوا-  یک تابلوی آکنده از عناصر بی ربط – تاثیر برخورد  میان امر فاخر و امر مبتذل -  پیوند میان سلسله مراتب – تقابلی ساختگی: واقع‌گرایی / صورت‌گرایی.  اهداف درس: انقلاب نمادین به دست مانه  امسال می خواهم برای  شما از آنچه می توان یک انقلاب نمادین ِ موفق بدان نام داد، صحبت کنم: کاری که ادوارد مانه (1832-1883) آغاز‌گرش بود. هدف ما این است که انقلاب  را، هم درون خودش قابل فهم...
ادامه خواندن
299 بازدید

نشست صد و یازدهم: مطالعه اجتماعی هنر دهه هشتاد؛ رئالیسم نوپدید در نقاشی ایران


  انسان شناسی و فرهنگ صد و یازدهمین نشست یکشنبه های انسان شناسی و فرهنگ را با موضوع «مطالعه اجتماعی هنر دهه هشتاد: رئالیسم نوپدید در نقاشی ایران» برگزار می‌کند. در این نشست دکتر محمدرضا مریدی (پژوهشگرجامعه شناسی و اقتصادهنر و عضو هیات علمی دانشگاه هنر) سخنرانی خواهند کرد. همچنین دو فیلم «گیزلا» و «میان نور و سایه» اثر خسرو سینایی نمایش داده خواهند شد. گیزلا فیلمی است درباره گيزلا وارگا سينايي ، نقاش ايراني مجاري الاصل، و در اين فيلم كوشش بر ساخت يك شعر سينمايي بوده است. موضوع فیلم«میان سایه و نور» سه تابلوي پيوسته به هم موسوم به ‹ خير و شر› از آثار خانم فرخ اصولي است كه تداوم ابدي – خير و شر – را در طول زندگي انسان به تصوير مي كشد.   زمان نشست: یکشنبه 8 اسفند 1395 ساعت 16 تا 19 مکان نشست: خیابان ولیعصر، نرسیده به میدان ولیعصر، خیابان دمشق، پژوهشگاه...
ادامه خواندن
برچسب ها:
838 بازدید

کمالِ مطلوب و هُنر: واکاویِ چیستیِ سُنّتِ نقاشی- موسیقی در شرق


چکیده: از دوران باستان همواره کسانی بوده‌اند که آرزوی تبدیلِ سطوحِ نامتجانسِ هستی به‌یکدیگر را جهتِ دستیابی به «جسمِ متعالی» یا «کمالِ مطلوب» در سر می‌پرورانند و از آنجا‌که وادی هنر نیز از قرونِ نخستین پیوندی ناگسستنی با اعتقاداتِ سنّتی داشت این مسأله در آن به‌صورتِ یکی‌انگاریِ نقاشی و موسیقی پدیدار گشت. امّا استخراجِ اصولِ بنیادینِ اندیشه‌ای که آثارِ ذاتاً متفاوتِ دیداری و شنیداری را در شرق  به مثابه‌ی تجربه‌ای واحد در نظر می‌گیرد، به علّتِ عدمِ وجودِ پیشینه‌ای مکتوب و مستقل به‌سهولت امکان‌پذیر نیست. از این‌رو نوشتار در راستای پاسخ به اینکه نظام‌های فکری مختلفِ شرقی چگونه چنین ارتباطی را تعریف کرده‌اند و به بازنماییِ آن واکنش نشان داده‌اند، با بهره‌گیری از روشِ تطبیقی به این نتیجه می‌رسد که پیوندِ نقاشی و موسیقی در شرق علی‌رغمِ ریشه‌دوانیدن در اندیشه‌ها‌ی باستانی و فلسفه‌ای کیهانی مبتنی بر بازنماییِ هارمونیِ کُرات و مفهومِ وحدت، به سه طریقِ مختلف در ایران، هند و...
ادامه خواندن
433 بازدید

پدرم؛ هانیبال الخاص


بونا الخاص - با اين لرزش دست چطور مي‌خواهي نقاشي کني؟ اين را پدربزرگم به پدرم مي‌گويد وقتي که هانيبال کوچک از تصميمش براي نقاش شدن حرف مي‌زند. پدرم در پنج سالگي مالاريا مي‌گيرد و پس از آن لرزش دست راستش شروع مي‌شود و هيچ‌وقت هم تمام نمي‌شود. پدرم راست دست بود و پدربزرگ فکر مي‌کرد با اين لرزش، نمي‌تواند از پس نقاشي کردن بربيايد. خيلي طول نکشيد که پدربزرگ فهميد اشتباه مي‌کند. هانيبال در تمام مدتي که مشغول نقاشي بود، براي اين‌که لرزش دستش را کنترل کند، با دست چپ، مچ دست راستش را مي‌گرفت، اما اين اتفاق سبب شده بود که توانايي نواختن ساز را نداشته باشد. هانيبال الخاص، علاقه زيادي به موسيقي داشت و اتفاقا سليقه‌اش هم در انتخاب موسيقي خوب بود. به همين دليل، حسين عليزاده که آن زمان جوان بود و در خانه ما رفت و آمد داشت، تصميم گرفت به پدر نواختن تار را...
ادامه خواندن
341 بازدید

گپ بدون چاي با آيدين آغداشلو، هنرمند نقاش


آزاده صالحي آيدين آغداشلو هنرمندي است که نياز به معرفي ندارد، همهي آنهايي که در حيطه ي هنرهاي تجسمي نقشي دارند چه خود هنرمند باشند و چه از مخاطبان، او را مي شناسند و با آثار و انديشههاي او آشنايي دارند. آغداشلو از سرشناسترين نقاشان زمانه ما به شمار ميرود، او در سالهاي اخير يک نمايشگاه نقاشي در گالري "اثر" برپا کرد که با استقبال زيادي از سوي مخاطبان روبهرو شد. سايه نوروز در نگارهها و نگارگري ايراني بهانهاي شد براي ديدار و گپي با آغداشلو. به عنوان اولين پرسش ميخواهم بپرسم نقاشي و نگارگري ايراني چهقدر در جشنها و آيينهايي مثل نوروز در قالب رنگ، موتيف و ساير عناصر انعکاس دارد يا برعکس؟  اين مسئله دو شکل دارد، اگر منظورتان آيينهاي باستان ما باشد که اشاره هم کرديد به دو شکل بازتاب و تجلي دارد. يکي به صورت مستقيم است که خيلي هم به شدت حضور دارد. نگارگري قديم...
ادامه خواندن
393 بازدید

بخش چهارم: نقاشی، خالکوبی و نقش اندازی بر بدن


  جيمز پيپلز و گريک بايلی برگردان: پرستو جوزانی نقاشی بدن راهی خفيف و موقت برای تغيير ظاهر فردی است. برخی از مردم تنها چهرۀ خود را رنگ می کنند، در حالی که ديگران  علاوه بر آن ساير قسمت های بدن را نيز رنگ می¬کنند. در برخی موارد، نقاشی بدن مفهوم و معنای مذهبی دارد؛ در ساير موارد، کاملاً غيردينی¬ است، و به منظور افزايش نمود فيزيکی فرد طراحی می¬شود. بسياری از مردم پاپوای گينۀ نو، هنگامی که يک آشنا يا فرد مهمی می¬ميرد، به نشانۀ سوگواری و احترام برای متوفی، صورت و اندامشان را با خاک رس سفيد می¬کنند. مردم بومی استراليا بدنشان را با گل اخرای قرمز و زرد، گل رس سفيد، زغال و ساير رنگ¬دانه¬ها رنگ می¬کنند. در حين مراسم، بيشتر قسمت¬های بدن افراد با طرح¬های تزئينی رنگ¬آميزی می¬شود. رنگ¬ها و طرح¬ها متعارف و دارای معانی سمبليک هستند. متخصصين آيينی، کسانی که اين طرح¬ها را می¬شناسند، نقاشی...
ادامه خواندن
برچسب ها:
699 بازدید