ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*
کد امنیتی*
Reload Captcha

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ
اندازه فونت: +

واژه‌های عبری در زبان قصابی

 

گفت‌وگو با مصطفی طبیب
ذاکر اهل بیت


مصطفي طبيب، قصاب است و به قول خودش ذاکر اهل بيت که از راه و بيراهه‌هاي بسيار گذشته تا به آن‌چه خودش شاهراه مي‌داند رسيده است. در يکي از قديمي‌ترين محله‌هاي تهران کار مي‌کند و زندگي. قصاب است و شکسته‌بندي هم مي‌کند. محض رضاي خدا. اهل محل به صداقت‌اش باور دارند و از محله‌هاي بالاي شهر هم مشتري دارد. هم قصابي اش و هم تجربه اش در جا انداختن دست و پاي آسيب ديده.
مي‌گويد با هر فرقه‌اي رفاقت کرده و حشرونشر داشته و به همين دليل با زبان‌هاي صنفي مختلف آشناست از زبان قصابي که زبان مخفي حرفه‌اي اوست تا زبان زرگري و مرغي و ... قرارمان در قصابي‌اش بود. جايي که تقريبا تمام روز آن‌جاست و در کنجي روي صندلي نشسته است و امور قصابي را همکارش مي‌گرداند و در همان کنج دو ساعتي با هم حرف زديم. درباره زبان‌هاي صنفي که اگر چيزي از آن‌ها مانده باشد. در ياد و خاطره مردم قديمي جنوب شهر است مرداني که در اعماق به دنيا آمده‌اند و رشد کرده‌اند و باعث تأسف است البته که در مراکز دانشگاهي، کم‌تر کسي چيزي درباره اين زبان‌ها مي‌داند زبان هايي که هر کدام، گوشه‌اي از فرهنگ اين سرزمين را نشانمان مي‌دهد.
مي پرسم شما زبان مطربي مي‌دانيد؟
مي گويد، اي... تا حدي و شروع مي کند به گفتن بعضي کلمات و اصطلاحات زبان مطربي و مي گويد: خيلي از اصطلاحات اين زبان و حتي زبان قصابي از زبان عبري آمده يا تقليد شده، در قديم پارچه فروش‌هاي دوره گرد عموما يهودي بودند که بين خودشان زبان خاصي داشتند که وقتي با هم حرف مي‌زدند مشتري متوجه نشود از طرف ديگر مرکز مطرب‌ها در حوالي چهارراه سيروس بود و دکان‌هايي داشتند به اسم بنگاه شادماني و هر کس جشن و مراسمي داشت به آنجا مراجعه مي‌کرد و مي‌گفت چه جور برنامه‌اي مي‌خواهد برايش جور مي‌کردند. محل کار اين‌ها نزديک بود به محله‌اي که يهودي‌ها در آن ساکن بودند و به دليل مراوداتي که با هم داشتند خيلي از کلمات عبري را ياد مي‌گرفتند و همين کلمات که براي مسلمان‌ها ناآشنا بود به صورت اصطلاحات وارد زبان مطربي شد.
نمونه‌اي داريد مثال بزنيد؟
بله مثلا اصطلاحاتي که حرف «ش» در آن‌ها تکرار مي‌شود بيشتر از زبان عبري گرفته يا تقليد شده البته اين نظر من است، شايد هم درست نباشد.
بعضي‌ها مي‌گويند مداحان هم زبان مخفي دارند که شبيه زبان مطربي است درست است؟
من با مداحان زيادي حشر و نشر دارم. خودم هم ذاکر اهل بيتم و بعضي اصطلاحات زبان مخفي ما همان اصطلاحات زبان مطربي است. مثلا «نَشِت» به معني پول. مشترک است و خيلي اصطلاحات ديگر.
شما زبان زرگري هم بلديد؟
تهراني‌هاي قديمي تقريبا همه زبان زرگري بلدند. زبان مرغي هم بلدند. اما اين زبان‌ها ديگر فراموش شده است، دنيا عوض شده حالا جوان‌ها اصطلاحات خاص خودشان را دارند که ما نمي‌فهميم. اما به هر حال اين‌ها جزو فرهنگ اين مملکت است بايد يک جوري حفظ شود. شايد ارزش ادبي نداشته باشد اما هر کدام از آن‌ها نشان دهنده شرايط خاصي است که آن زبان به وجود آمده به نظر من اين‌ها را بايد حفظ کرد.
زبان مطربی
شلیمه واشون شد؟ (پولو گرفتی؟)              shalime- Vashon- shod
الوی (حرف نزن)                     Elevi
  زبان قصابی
ورسکنه (گوشت)                     Vayaskane
خس (استخوان)                    khas
گروکی (دمبه)                     groki
پیشرو (گردن)                    pishro
سیونه (پول، بز) «سیونه روش نرو (پول ازش نگیر)»                  sione
آجری (خوب، آدم خوب)                                        Ajori
یه بیر آجریه (این آدم خوبه)
سسه (آدم بد)                     sase
دم بر نیار (حرف نزن)                     Dam Bar nayav
یه بیر یارو ( آن آدم- آدم)                  YeBir
زن- حیوان ماده – گوشت                 Dolak
پاشت = این جا – پیش تر                  Pashet
چکید = اومد                      Chekid
دولک چکید پاشت؟ زنه اومد این‌جا؟
فراخ = گوشت گاو                     Ferakh
چپش (بز نر جوان)                     Chapesh
سمبه‌کی (پاچه گوسفند)                sombiki  
یه سوار پاچه (4 تا پاچه)/ یه زین (4 تا پاچه گاو)
درازگوش (مأمور)
این مطلب در همکاری با مجله آزما منتشر می شود .

 

 

  

  

  دوست و همکار گرامی

چنانکه از فعالیت های داوطلبانه کانون «انسان شناسی و فرهنگ» و مطالب منتشر شده در سایت آن بهره می برید و انتشار آزاد این اطلاعات و استمرار این فعالیت ها را مفید می دانید، لطفا در نظر داشته باشید که در کنار همکاری علمی، نیاز به کمک مالی همه همکاران و علاقمندان نیز وجود دارد. کمک های مالی شما حتی در مبالغ بسیار اندک، می توانند کمک موثری برای ما باشند.

لطفا کمک های خود را به حساب زیر واریز کنید و در صورت دلخواه با ایمیل به ما اطلاع دهید.

شماره حساب بانک ملت: 117360766

شماره شبا: IR98 0120 0000 0000 0117 3607 66

شماره کارت: 7329-6247-3377-6104

به نام آقای رضا رجبی

تهران؛ فرصتی برای سوژه سیاست‌ورزی
سه کتاب در حوزه مطالعه دین: لوی برول،اورتنر، وان ج...

Related Posts