ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*
کد امنیتی*
Reload Captcha

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ

تن‌بارگی در دوره صفویه(2): کالبدهای اخته شده، و ظهور غلام ‌بار‌گان به ‌منزله جنسیت سوم


شاردن می‌نویسد: «حسدی که در شرق مردان نسبت به زنان دارند، موجب شده است که اختراع وحشیانه و خلاف طبیعت خواجه کردن صورت گیرد. اما اگرچه خواجگان را در ابتدا فقط برای نگهداری زنان در نظر گرفته بودند، [بعدتر جهت خدماتی دیگر مورد استفاده قرار گرفتند] (...) غالباً نمی‌دانند اهل کدام کشورند و به این ترتیب  جز در فکر اعاشه [(معیشت)] جسم خود، در فکر امر دیگری نیستند. مسلم است که با این وصف، اینان بیشتر از مردان دیگر به کار خود دلبستگی داشته باشند. باید افزود که خواجگان حتی روابط دوستانه هم ندارند و بر اثر طرز زندگی خود، نه وقت دوست‌یابی دارند و نه امکان آن‌را. آنچه من درباره خواجه سرایان شرح می‌دهم، به خصوص درباره خواجگان ایرانی صادق است. زیرا مثل آنکه غلامانی هستند که از دنیای دیگری آورده شده‌اند »  ( 1 ). به بیانی، بنا بر گفته شاردن، در شهرهای عهد صفوی که مراکز ثروت...
ادامه خواندن

معرفی كتاب «فهم جوانی در مدرنیته متاخر»


  فاطمه محمدزاده* كتاب «فهم جوانی در مدرنیته معاصر» با رویکردی تاریخی به مطالعۀ رابطه میان امر سیاسی و نظریه¬های علمی در خصوص جوانی پرداخته و بیش از هر چیزی درباره سیاستگذاری جوانان است. نویسنده با ارائه تحلیلی از تحولات بریتانیا، به بررسی تفضیلی تجربه سیاستگذاری جوانان در این کشور پرداخته است، بنابراین به¬دلایل تاریخی و فرهنگی نمی¬توان از یافته¬های به¬دست آمده در این کتاب به تعمیم¬های مستقیم درباره دیگر کشورها بخصوص جامعه ایران استفاده کرد، اما در راستای شناخت الگوهای بین¬المللی و در نتیجه تدوین الگوی ملّی و خاص، به نکات مهمی اشاره و بررسی شده است. نقطه شروع کتاب دوره پیشامدرن است، اما تمرکز اصلی آن بر مدرنیته متأخر می¬باشد. فرانس دلایل خود از نگاش کتاب را نبود منبع خوبی که تعدادی از موضوعات اساسی و ضروری برای فهم و مطالعه جوانان را معرفی کند؛ بلکه مهمتر از آن به «کشف جوانی» در بستر و زمینۀ تاریخی و...
ادامه خواندن

معرفی کتاب تاریخ گیلان


پدید آورنده: ناصر عظیمی نام و مکان ناشر: نشر ایلیا ، رشت تاریخ چاپ:  جلد اول اسفند 1394 و جلد دوم آذر 1396 تعداد صفحات: جلد اول 530 صفحه و جلد دوم 670 صفحه قیمت: جلد اول 35 هزار تومان و جلد دوم 45 هزار تومان کتاب تاریخ گیلان پروژه ای است که پژوهشگر گیلانی ناصر عظیمی از حدود بیست سال پیش تا کنون روی آن کار کرده است. دوجلد از این کتاب تاکنون با نام های « تاریخ گیلان( ازآغاز تا پایان حکومت های  محلی خان سالار » ( جلد اول) و تاریخ گیلان ( از آغاز ورود شاه عباس اول تا پایان انقلاب جنگل» به ترتیب در سال های 1394 و 1396 انتشار یافته است. عظیمی در این دو جلد از کتاب تاریخ گیلان را برای نخستین بار از دوران سنگ تا برآمدن سردار سپه در حدود 1200 صفحه ارائه کرده است. نوع آوری این کتاب این است...
ادامه خواندن

سیاحت و ماجراهای من در ایران (7)


آرمین وامبری برگردان خسرو سینایی 25 مه دوستان من که سلاح‌های خوب اروپایی داشتند، طی نیم ساعت چندین بلدرچین و غاز وحشی  را که در آن نواحی فراوان بود شکار کردند. شکار برای من هرگز به عنوان تفریح چندان جذّاب نبود و در مدّتی که آن‌‌ها برای  یافتن شکار به این سو و آن سو می‌رفتند، ترجیح دادم در سبزه‌زار قدم بزنم و از آواز مفتون کننده بلبل‌ها لذّت ببرم.  این دّره یک بهشت واقعی است و اگر فقر شدیدی که  برآن حوالی حاکم است در تضّاد با زیبایی‌های آن نبود، بیننده هرگز از تماشا و تحسین آن همه زیبایی خسته نمی شد. با وجود آب  فراوان و زمین  پربرکت، مزارع در شرایط بدی هستند و من در چندین جا روستاییانی را دیدم که گاو آهن ابتدایی‌شان را با گاو‌های  کوچک و لاغر می‌کشیدند و حتی در بعضی جاها شاهد بودم که مرد روستایی، همسرش را کنار یک الاغ به...
ادامه خواندن

نظرات و سیاست های تبعیض نژادی در قرن ۲۱


مصاحبه جو مکره با ابراهیم کندی ـ برگردان عاطفه اولیایی نظرات نژادپرستانه کدامند؟ منشأ آن ها چیست؟ ابراهیم کندی (۱) در کتاب جدیدش چگونگی رشد تاریخی نظرات تبعیض نژادی و این چنین سیاست ها را بررسی کرده و آشکار می سازد که چگونه شخصیت های مورد احترام، از «پایه گذاران ایالات متحده» تا مبارزان علیه برده داری،‌حامل چنین نظراتی بوده اند. خواندن کتاب وی، از ابتدا لگد کوب: تاریخ نظرات نژاد پرستانه در آمریکا از الزامات درک تبعیض نژادی در این جامعه است. اهمیت این کتاب در افشای نظارت تبعیض نژادی و توضیح چگونگی تبلور آن ها در سیاست های تبعیضی ( ونه برعکس، آن طور که عموما تصور می شود) نهفته است؛ و تأکید بر آن که تغییر برخورد های تعصب آمیز افراد به تنهایی راه به جایی نمی برد. مدافعان همگون سازی(۲)، و نظرات تبعیض نژادی به اعتقاد کندی، چنین نظراتی مداوما تکرار و مورد قبول سیاساتمداران ومورخان...
ادامه خواندن

تن‌بارگی در دوره صفویه (بخش نخست)


زهره روحی سخنی کوتاه: از لحظه ای که عرصه لذتِ جنسی، و کردار و رفتار جسمیِ در رابطه با آن، مورد توجه و «کنترلِ» قدرتهای سیاسی (اعم از دینی و یا غیر دینی) قرار گرفت و در صدد برآمدند تا در نوع رابطه و یا گزینشهای جنسی، نسخه هایی تجویز کنند، عرصه دخالت و سیاستگذاریهای جنسی ظهور یافت، و بدین ترتیب مسئله ی «جنسیت»، و مناسبات اجتماعیِ آن، به منزله راهبردِ مدیریتیِ نظارت بر بدنِ جنسیِ افراد برساخته شد و به عنوان بخشی مهم از زیر مجموعه «استراتژی های سیاسی» به حوزه «قدرت»، انتقال یافت. همین مسئله در خصوص «تولید مثل» و یا به اصطلاح زاد و ولد و «کنترل جمعیت» نیز صادق است . از سوی دیگر، رابطه جنسی و به طور کلی مسئله جنسیت، با توجه به اسناد و مدارک تاریخی، اغلب جزو مسائلِ به اصطلاح پُر تنش جوامع بوده است: عرصه ای ستیزنده که معمولاً دستخوش سرکوب...
ادامه خواندن

از آن‌چه به تاریخ پیوسته است


مجید رُهبانی اسم شب، سیاهکل: جنبش چریک‌های فدایی خلق از آغاز تا اسفند 1349. انوش صالحی. تهران: نگاه، 1396. 446ص. دربارة تاریخ یکصدسالة گرایش چپ ایران منابع و «مواد خام» بسیار است اما تاریخ‌نگاریِ مستند، روشمند و انتقادی بسیار کم صورت گرفته است. این وضعیت دلایل مختلفی دارد. مهم‌ترین آن، سرکوب سیاسی و عمدتاً مخفی‌بودنِ فعالیت گروه‌ها و محافل چپ، به‌جز در چند دورة کوتاه، و درنتیجه، میسر نبودن تدوین تاریخچة این فعالیت‌هاست. به آن باید افزود دوره‌هایی از زندگی پُرخطر چریکی را، که در خانه‌های تیمی و تهدید دائمیِ پلیس و ساواک سپری می‌شد و به‌طبع مجال پرداختن به چنین «تفنّن»هایی نبود. عامل دیگر، «تازه» و «زنده» ‌بودن موضوع بحث است که ظاهراً بنا نیست به این زودی‌ها به تاریخ بپیوندد. از ماجرای سیاهکل تقریباً نیم‌قرن گذشته است، اما همچنان دستمایة مجادلات سیاسی است و ابزاری برای تأیید یا تکذیب یک جریان و بازماندگان آن، حتی اگر هیچ‌کدام دیگر...
ادامه خواندن

پراکنش موسیقی ایران و ترک و عرب


  پیش از آن که به "پیشینه پراکنش موسیقی ایران و ترک و عرب" بپردازم لازم می دانم به اختصار نکته ی کوتاهی پیرامون تئوری "پراکنش فرهنگی تاریخی" گفته باشم. در اوایل سده بیستم مردم شناسان و انسان شناسان آلمانی زبان کوشش کردند با برداشت از پاره ای از واقعیت های تاریخی در پراکنش فرهنگ ها، اساس چند برداشت را به یک تئوری عام مبدل سازند اگرچه تئوریزه کردن موردی آن برای کل فرهنگ های جهانی مورد اعتراض تعدادی از دانشمندان این رشته قرار گرفت. در نوامبر 1904، دو تن از تاریخ دانان آلمانی و اتریشی به نام های فریتز گرابنر (Fritz Graebner)، متصدی موزه پولونزی و برنارد انكرمن (Bernhard Ankermann) متصدی موزه آفریقا، دو سخنرانی ارائه دادند كه مواضع خود را از دیدگاه ادولف باستین (فرهنگ ها دارای منشاء مشترکند) جدا ساختند0 آنها در تئوریشان گسترش حقله های دایره وار فرهنگ را برای مطالعه حوزه ی جغرافیای فرهنگی در...
ادامه خواندن

ریشه‌های مردم یهودی


ترجمه: مرجان یشایایی شرح عکس: لوح مرنپتا یا لوح اسرائیل از اولین نشانه‌های باستان‌شناسی قوم یهود مربوط به 1203-1213ق.م که در موزه مصر نگهداری می‌شود کند و کاوی عمیق و دقیق درباره منشا یهودیان امری دشوار و پیچیده است. برای این کار باید رد پای 3000 ساله مردمی را گرفت که تاریخ آنها در لابلای اسناد بسیار متنوع و گوناگون به بیش از 10 زبان شرقی نوشته شده است. همانطور که کشفیات باستانشاسانه متکی بر آراء پژوهشگران و دانشورانی از رشته‌های مختلف است، هدف ما برای بررسی مسیر طولانی که یهودیان طی حدود 3هزار سال طی کرده‌اند، تفسیر تمام داده‌های واقعی است که تمرکزشان بر نظریه‌های همسو و غیرمتناقض باشد . در این مورد به‌خصوص، یافتن و تفسیر مروبط به ریشه‌های یهودیان با سیاست‌های دیرپا و پیشداوری‌های مذهبی و فرهنگی کار را پیچیده کرده‌اند. سابقه و قوم‌شناسی یهودیان به‌شدت با باستانشناسی، بیولوژی و اسناد متنی تاریخی و نیز ادبیات و...
ادامه خواندن

سیاحت و ماجراهای من در ایران(4)


  آرمین وامبری، ترجمه خسرو سینایی به سوی تهران غُرش توپ‌ها، صدای موسیقی و غریو شادی از بندر ترابوزان به گوش می‌رسید. این‌ها  همه در استقبال  از کشتی ما بود که پرشکوه به ساحل نزدیک می‌‌شد.  البته به خاطر کسی خطور نکرد که این استقبال  با شکوه به خاطر من بود که قصد داشتم به زودی  در لباس  درویشان، با کشکول و عصای درویشی، قسمت  وسیعی از آسیای  باستانی کلاسیک را سیاحت کنم. البته که آن مراسم به خاطر من نبود. همه این تشریفات به دلیل ورود حاکم جدید ترابوزان – امین مخلص پاشا – بود که از استامبول با ما همسفر شده بود. ورود یک حاکم جدید به یک منطقه دورافتاده ترکیه همیشه برای اهالی  آن منطقه مایه امیدهای خوش‌بینانه است. حاکم قبلی معمولا به دلیل خوش‌خدمتی  به حکومت مرکزی  و ظلم و زورگویی به مردم، مورد نفرت است و در جانشین او مردم امیدوارند که از عدالت، آرامش...
ادامه خواندن

مروری بر تاریخ تکامل حقوق کودکان


مروری بر  تاریخ تکامل حقوق کودکان و هنوز... هر پنج ثانیه، یک کودک از گرسنگی جان می دهد. برگردان  عاطفه اولیایی در دوران باستان، هیچ کس فکر نمی کرد کودکان  محتاج  به محافظت ویژه ای باشند. در قرون وسطی،به کودکان همچو "بزرگسالان کوچک" نگریسته می شد. در اواسط قرن نوزدهم، به  هدف  تسهیل توسعه «حقوق  افراد زیر سن بلوغ»، کشور  فرانسه  قوانین حفاظت خاص از کودکان را گذراند.  در سال ۱۸۴۱ قوانین حفاظت از کودکان در محل کار  تصویب شد  و از سال ۱۸۸۱،  حق تحصیل شامل کودکان فرانسوی شد.  در آغاز قرن بیستم،  قانون حفاظت از کودکان  از جمله  در زمینه های پزشکی، اجتماعی و قضایی به اجرا درآمد. این قوانین  ابتدا  در فرانسه آغاز شده، سپس  در سراسر اروپا گسترش یافت.  از سال ۱۹۱۹ جامعه بین الملل،  پس از ایجاد اتحادیۀ ملل (که بعدها به سازمان ملل متحد تبدیل شد)،  به  این مفهوم  توجه کرده و کمیته حفاظت از کودکان را ایجاد...
ادامه خواندن

چیزهائی که موزه ها به ما نمیگویند*


بندیکت ساووا برگردان بابک دهقان زبان انگلیسی درقرن هیجدهم واژه «رد گیری» ( traceability) را ابداع کرد. این کلمه که حاصل ادغام دو واژه توانائی ورد پاست، به قابلیت شناسائی خط سیرگذشته یک شیئ بر اساس شواهد موجود اشاره میکند. معادل آلمانی آن «قابلیت ردیابی» (Rückverfolgbarkeit) است که انستیتوی آلمان برای استاندارد سازی، با تکیه براستانداردهای بین المللی، آنرا بدینگونه تعریف میکند : امکان پیگیری تاریخ، چگونگی استفاده ویا موقعیت مکانی یک شیئ. شرکت های نرم افزارسازی وگواهی دهی، ازحدود ده سال پیش که اتحادیه اروپا الزامات قانونی رد گیری مواد غذائی را به تصویب رساند، با همکاری با یکدیگرسامانه های مکان یابی وبرچسب زنی هوشمندی را توسعه داده اند که تشخیص از کجا آمدگی وخط سیراین کالاها را ممکن میسازند. امروزه در فروشگاه های بزرگ، هر شماره سلسله ای بیانگر داستان مفصلی است. این شماره ها، از کجا آمدگی نزدیک ودور کالاها، خطوط مرزی عبور شده برای حمل ونقل...
ادامه خواندن

برگه داده های شهری (24): نیشابور





نیشابورکه در عربی کلاسیک اغلب با عنوان نیشابور و در زبان فارسی نیشاپور تلفظ می‌شود یکی از چهار شهر بزرگ استان خراسان شرقی (به همراه مرو، هرات، و بلخ) از اوایل دوران اسلامی تا زمان حمله‌ی مغول‌ها به ایران است. نیشابور مدرن واقع در استان خراسان فعلی به لحاظ وسعت کوچکتر بوده و از اهمیت کمتری برخوردار است، این شهر در عرض جغرافیایی 36 درجه و 13 دقیقه‌ی شمالی و طول جغرافیایی 58 درجه و 49 دقیقه شرقی، در ارتفاع 1250 متری و کناره‌ی شرقی دشتی واقع شده که بوسیله‌ی تپه‌هایی همچون رشته کوه بینالود در شمال و شرق که آن را از دره‌ی مشهد جدا می‌سازد، احاطه شده است. بخشی از جریان‌های رودخانه‌ای که از کوه بینالود سرچشمه می‌گیرند زمین‌های کشاورزی نیشابور را پیش از بدل شدن به بیابان نمک در غرب، آبیاری می‌کنند. نام شهر برگرفته از نو- شاهپور(شاهپور عادل) ایران است؛ در زبان ارمنی شهر نو-شاپوه، در...
ادامه خواندن

معرفی کتاب «شیر سنگی» پژوهشی در باره­ شیر سنگی در بختیاری


  «شیر سنگی» پژوهشی در باره­ی شیر سنگی در بختیاری، قنبری عُدیوی، عباس، شهرکرد: انتشارات نیوشه، 1393، 120 صفحه شیر سنگی یکی از نمادهای قوم بختیاری است که بر اساس باورهای ایرانی در فرهنگ جانواران، شیر به عنوان سلطان، بزرگ و چهره­ای دارای اعتماد به نفس، قدرت بدنی و ابهت و نمادی برای ایستادگی و اقتدار به شمار می رود، و به عنوان نمادی برای نشان دادن شجاعت و دلاوری مردان بختیاری برگزیده شده است. مردمان قوم بختیاری برای پاسداشت روح درگذشتگان خود که در زمره بزرگان قرار داشتند و یا جوانان شجاعی که بر اثر سانحه یا بیماری و یا در مسیر دفاع از ایل و طایفه خود به اصطلاح «جوانمرگ» می شدند، از نماد شیر سنگی استفاده می کردند. این سنت در فرهنگ بختیاری از دیرباز تا کنون مانده است و به تناسب دوره های مختلف و زمان های اقتدار و شکوه ایران این سنگ با شکل، هیبت...
ادامه خواندن

شعار روز جهانی موزه ها در سال 2018 اعلام شد


شورای بین المللی موزه ها – ایکوم شعار روز جهانی موزه ها را برای سال آینده میلادی اعلام کرد. آنچه در ادامه می آید متن انگلیسی این شعار و ترجمه فارسی آن است که با همفکری جمعی از اهالی رشته های مختلف از سوی فرهنگ موزه تنظیم شده است. این شعار، منظری جدید را برای توسعه موزه ها پیش روی می گذارد و همچنین بر حوزه اصطلاحات دانش موزه شناسی می افزاید. از این رو لازم است از سوی صاحبنظران این حوزه و موزه های ایران مورد مداقه و نقد علمی و تخصصی قرار گیرد. INTERNATIONAL MUSEUM DAY Hyperconnected Museums: New Approaches, New Publics موزه های ترا پیوسته: رویکردهای نو، مردمان نو توضیح منتشر شده برای شعار پیش رو: در دنیای در حال گسترشِ بهم متصل، درک نقش موزه ها بدون در نظر گرفتن همه ارتباطاتی که می سازند محال است. آنها( موزه ها) جزیی جدایی ناپذیری از جامعه پیرامون...
ادامه خواندن

معبد دختر پاک


مریم ناوی میراث های به جا مانده از یک تمدن باستانی کهن در سرزمینی که روزگارانی پیش نام پهناورترین امپراطوری دنیا را یدک می کشید آنقدر گسترده و غنی است که پس از آنهمه قرن های درگذشته، در روزگار اکنون باز هم که به گوشه کنار این آب و خاک سرک می کشی یادی و یادگاری از اخلاف و نیاکانمان کشف می کنیم. البته این سفر اکتشاف نبود زیرا که معبد دختر پاک سالیان سال است که بر بلندای تپه ای در سمت جنوبی شهر آلاشت از توابع سوادکوه در روستای گلیان، ملجا و زیارتگاه زنان و دخترکان آرزومندی است که هر یک با دلی دردمند و آرزوهایی بزرگ و کوچک جمعه ها با پای پیاده تپه ها و دشت های نسبتا نفس گیری را به امید حاجت روا شدن طی طریق می نمایند. ساختمانی ساده و بی پیرایه که امروزه نیز مطاف زائران و مومنانی است که نه به...
ادامه خواندن

صد و بیست و دومین یکشنبه انسان شناسی و فرهنگ: تعزیه در ایران


موسسه انسان شناسی و فرهنگ، صد و بیست و دومین نشست از یکشنبه های انسان شناسی و فرهنگ (دوره پنجم) خود را در تاریخ یکشنبه 30 مهر 96 با عنوان «تعزیه در ایران؛ از دیروز تا امروز» برگزار می کند. در این نشست آقای دکتر مسلم نادعلیزاده (دکتری زبان و ادبیات فارسی) سخنرانی خواهد کرد. همچنین فیلم مستند «تعزیه در سیستان» اثر محمد تهامی نژاد نمایش داده خواهد شد. انسان شناسی و فرهنگ از همه علاقه مندان دعوت می کند که در این نشست حضور یابند. ورود برای همگان آزاد است. مکان و زمان نشست: تهران- خیابان ولیعصر- خیابان دمشق- پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات یکشنبه 30 مهر 1396- ساعت 16 الی 19 درباره مسلم نادعلیزاده http://sls110.ir/content/View/ArticleId/23/-1-2-3-4-5-6  
ادامه خواندن

تاریخ جهانگشای جوینی و اشاره های موسیقایی


عطاملک جوینی تاریخ نگار تاریخ جهان گشای از خاندان فاضل و صاحب علم جوینی است که در کار حسابداری مملکت هلاکو خان (ایلخانیان) فعالیت داشت و در پایان به فرمان خاندان هلاکو کشته شد وقایع دوران مغول و چیزی بعد از آن را برمی شمارد. مورخ در دوران ایلخانیان چند بار به ماوراء النهر و ترکستان و چین سفر کرده تا وضعیت بعد هجوم از را ببیند و از برجای ماندگان آگاهی های تاریخی را به دست آورد. خود در این مورد چنین می گوید: "مع هذا چون بچند نوبت دیار ماوراء النهر و ترکستان تا سرحد ماچین و اقصی چین که مقر سریر مملکت و اروغ اسباط چنگیز خان است و واسطه عقد ملک ایشان مطالعت افتاد و بعضی احوال معاینه رفت و از معتبران و مقبول قولان وقایع گذشته را استماع افتاد..." (ج اول ص٦-٧). این کتاب مجموعه ای سه جلدی است که مورخ  تصریح می کند: "مجموعه...
ادامه خواندن

اصالت و رسالت ادبی در دهه چهل (3)


نوشته زهره روحی ب: استقبال از سبک‌های جدید ادبی در غرب رویکرد دوم، به معرفی سبک‌های ادبی جدیدی نظر دارد که خواهان کندن خود از رویه‌های ادبی به اصطلاح انسان‌محورانه است، ـ که از طریق ترجمه و معرفی رمان‌نویسان و مکاتب جدید غربی صورت می‌گرفت ـ  به عنوان نمونه ، پرویز قریب در مجله سخن، بیانیه‌ی رمان جدید فرانسه به قلم آلن روب‌گریه را ترجمه می‌کند:"رمان جدید، آنتی‌تز قهرمان است.. نمی‌خواهد به نقل ماجراهای انسانی اکتفا کند.... پدران ما در آغاز گمان می‌بردند زمین مرکز دنیاست و ثابت است، در ادبیات نیز چنین پنداری بود که گویا انسان و مطالعه‌ی روحیات آن، عالی‌ترین کوشش هنرمند برای ایجاد رمان است. .. امروز داستایوسکی‌های جدید آنقدر قهرمانان خود را به پای میز محاکمه نمی‌کشند و تبرئه هم نمی‌کنند... در داستان‌های جدید نویسنده بیشتر به طبیعی بودن نظر دارد، وسواس اشخاصِ داستان‌های او نه مذهبی، نه فلسفی، و نه اجتماعی، بلکه صرفاً انسانی...
ادامه خواندن

ایدا لاولیس: سیمای زنی که زبان اعداد را می‌فهمید


جنی موری ترجمة پرتو شریعتمداری   یادداشت مترجم: خاموشی نابهنگام ریاضی‌دان سرشناس ایرانی، شادروان مریم میرزاخانی، در 24 تیرماه امسال بسیاری را در بهت و اندوه فرو برد. شعلة فروزان عمر کوتاه او برای من یادآور زندگی کوتاه یک ریاضی‌دان دیگر بود: ایدا لاولیس. میرزاخانی برای بسیاری از جوانان ایران سرمشقی طلایی است برای فتح قلّه‌هایی نو در عرصة دانش، در قلمروهایی که درخشش زنان در آنها به هر دلیل کمتر به چشم آمده است. اگرچه تفاوت‌های فرهنگی و شخصیتی میان این دو زن ریاضی‌دان و دستاوردهایشان بسیار است، بر آن شدم خوانندگان فارسی‌زبان را با شرحی کوتاه از زندگی، ایدا لاولیس، ریاضی‌دان انگلیسی در قرن نوزدهم آشنا کنم. برگردان مقالة زیر به قلم جنی موری روزنامه‌نگار ادای احترامی است به خاطرة گران‌قدر مریم میرزاخانی.   * کمتر نوزادی به اندازة ایدا لاولیس این نیک‌بختی را داشته است که از شاعری چون لُرد بایرون چنین خوشامدی بشنود:   «کودک شیرینم،...
ادامه خواندن