ورود

وارد شدن به حساب کاربری

نام کاربری*
رمز عبور *
من را بخاطر بسپار

ساختن حساب کاربری

پر کردن تمامی گزینه های دارای * اجباری می باشد
نام
نام کاربری*
رمز عبور *
تایید رمز عبور*
ایمیل*
تایید ایمیل*
کد امنیتی*
Reload Captcha

انسان شناسی و فرهنگ

انسان شناسی و فرهنگ
ملیحه درگاهی شما هنوز بیوگرافی پیش فرض ندارید

روش شناسی مردم نگارانه


در کتاب های روش تحقیق در علوم اجتماعی که به زبان فارسی ترجمه یا تالیف گردیده اند از روش تحقیق مردم شناسی و مردم نگاری یا سخن نرفته یا اینکه با تسامح از آن گذشته اند. این بی توجهی و یک سونگری سبب گردیده پژوهشگران علوم اجتماعی در مطالعات خود حتی در جوامع نسبتاً سنتی، از روش مردم شناسی به عنوان یکی از روش های عمده مطالعات و تحقیقات اجتماعی استفاده نکنند و از شیوه ی کار آن بی توجه بگذرند. در نتیجه محور اصلی و عمده پژوهش های آنان یک سویه است و بر بینش واحدی قرار دارد. حال آن که در یک تحقیق اجتماعی (در هر نوع جامعه اعم از عقب مانده و پیشرفته، سنتی یا صنعتی) پژوهشگر با به کار بردن شیوه های گوناگون تحقیق می کوشد در تبیین مسائل اجتماعی، دلایلی ارائه می دهد تا بتواند به چگونگی طرح و ترکیب مناسبات بین پدیده های اجتماعی و...
ادامه خواندن

انسانشناسی معماری


محیط ساخته شده ای که ما به عنوان انسان در آن زندگی می کنیم از اهمیت بسزایی برخوردار است. منظر معماری عمیقا سازنده ی زندگی ماست. از جهتی دیگر، معماری، همانگونه که امروز در محیط های شهری شده ی ما ایجاد شده، به همان صورت مبتنی بر دانش بسیار محدود ماست. "نظریه ی معماری" پست مدرن بوسیله ی تاریخ هنر قرار دادی تعیین شده است. مفهوم کم دامنه ی این نظریه از ارزشهای زیبایی شناسی، مانع تحقیقات و استدلال های علمی و با قضاوت هایی از سر سلیقه ی ذهنی، شده است. وضعیت فراخ تر انسان، یکپارچه نیست. بشر تنها به گونه ای حاشیه ای به عنوان مصرف کننده آشکار و با نیازهای کارکردی استاندارد شده، به نمایش درآمده است. در نتیجه، انسان شناسی معماری این امر را که افق های نظری بایستی گسترده تر شود، حفظ کرده است. اصطلاح معماری در مسیرهای جدیدی بوسیله ی ادغام در ابعاد انسان...
ادامه خواندن

معرفی کتاب «حافظه شهری: تاریخ و فراموشی در شهر مدرن»


در برداشت روزمره از حافظه، این اصطلاح دو جنبه دقیقا مرتبط دارد؛ جنبه نخست باقیمانده تجربه گذشته است که به نحوی در ذهن و در نتیجه در تلقی ما از خودمان نقش دارد یا در آن فعال می شود، در حالیکه تجربه های دیگر به فراموشی سپرده شده است. جنبه دوم مربوط است به توان یا قوه ای که از طریق آن گذشته را به یاد می آوریم. معنای فرایند یا سازوکار ذهنی در هر دو جنبه اصطلاح مشترک است و ظاهرا از معنای دیگر و قدیمی ترِ حافظه به مثابه ساختار بیان مشتق شده است. معنای حافظه به مثابه ماده ای سوبژکتیو نیز در هر دو جنبه مشترک است؛ هرچند این معنا را یا باید اصلاح کنیم (یادبود) یا به آن صفتی بیفزاییم (حافظه جمعی) تا ناظر به بیرون از خود باشد. حافظه شهری می تواند گونه ای انسان انگاری باشد، اما به طور عامتر به شهر به منزله...
ادامه خواندن

معرفی کتاب « دگرگونی شهرها، نظریه شهری و حیات شهری»


جامعه ایران مانند دیگر جوامع طی چند دهه اخیر به سوی جامعه شهری در حال تحول بوده است. اکنون بیش از هفتاد درصد جمعیت ایران در شهرها زندگی می کنند و شیوه زندگی شهری و شهری شدن سایر جمعیتهای روستایی و ایلی ایران را نیز متاثر ساخته است. شهری شدن جامعه ایران همزمان و همراه با تاثیرپذیری از فرایندهای عمومی دیگر مانند رسانه ای شدن، صنعتی شدن، تجاری شدن، مصرفی شدن و فرایندهای فرهنگی دیگر است. این تحولات وضعیت جامعه شهری ایران را پیچیده ساخته و آن را به مهمترین مسئله کلیت نظام اجتماعی درآورده است. شهری شدن جامعه ایران ضمن خلق فرصتهای تازه و مهم برای توسعه همه جانبه با چالشهای گسترده و عمیق اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی همراه بوده است. پروفسور دیوید تورنز، که بیش از 30 سال به بررسی جنبه های مختلف حیات شهری نظیر مسکن، سیاست اجتماعی، نابرابری، گردشگری و آثار جهانی شدن بر شهر...
ادامه خواندن

فضا در دیدگاه هنری لفبور


کتاب تولید فضا ((The production of space پنجاه و هفتمین اثر هنری لفبور بود که بانگ شکوه در تحقیقات شهری و پرسش های فضایی را برآورد. این کتاب به گونه ای شخصی برای لفبور دارای اهمیت بود، زیرا این اثر نقطه ی پایانی سایر آثار او تا دوره ی زندگی دانشگاهی پر افتخار وی به شمار می رفت. زمان بازگشت این لحظه ی خاص در سایه روشن حرفه ای لفبور، زمانی است که لحظه ادبی او به یکباره آشکار می شود. اكتشافات درعرصه ی توليدات فضايي اکتشافاتی در مورد يك متغير شگفت آور، در 73 سال گذشته ي ماركسيست فرانسه ، ثبت شده اند. البته ، نزدیکی بیشتری نسبت به سبك قديمي غیر رسمی ماركسيسم وجود دارد: هگل اغلب از آن بهره برده ؛ روح نيچه در آن لمس شدني است ؛ و فهم لفبور از شعر رمانتيك ، هنر مدرن، و معماري قابل شرح و اثبات است . در...
ادامه خواندن

معرفی کتاب «شهر»


کتاب "شهر" چنانچه از عنوان آن پیداست به موضوعات مرتبط با شهر همچون نظریات و نظریه پردازان شهری، مدرنیسم و پسامدرنیسم در شهر، اسطوره ها و تصورات شهری، شهر روزمره، طبیعت شهری، شهر خلاق و ... میپردازد. این کتاب مقدمه ای قابل فهم و در عین حال انتقادی بر یکی از اندیشه های اصلی در جغرافیای انسانی است. فیل هوبارد در این کتاب مفهوم شهر را در متن سنتهای کنونی اندیشه اجتماعی قرار می دهد و با بحث انتقادی درباره نقش نظریه ها و اندیشمندان بزرگ، مبنایی برای درک کاربردها و معانی متنوع آن به دست می دهد. این کتاب در اصل به دنبال آنست تا مفهوم «شهر» را در سنتهای تفکر جغرافیایی و اجتماعی قرار دهد و مبنایی برای درک کاربردها و معانی متفاوت آن فراهم آورد. گرچه این امر بسیار دشوار است چراکه شهر چیزهای بسیاری است؛ مکانی فضایی، واحدی سیاسی، واحدی اداری، مکان کار و تفریح، مجموعه ای...
ادامه خواندن

هنر و رقص


مقدمه: انسان در وراي اين همه هياهو و جنجال به دنبال چيست؟ در نهان به دنبال آرامش است ولي در عمل چيز ديگري را از او مي بينيم . آيا آرامش را در بازاربورس و مراكز تجاري يا خريد و... ميتوان يافت؟ بايد چيزي باشد كه بتواند حتي براي لحظه اي كوتاه احساس لذتي لمس شدني را در ما ايجاد كند؛ هر كسي بنا به تعلقات و علايق خود ميتواند تعريفي از اين عامل داشته باشد ولي در صورت ريشه يابي ميبينيم همه به يك چيز ختم ميشوند و آن هنر است. اسكار وايلد دركتاب "از اعماق" مي نويسد : ((...ارسطو اعلام داشته كه همه ي هنرها وسيله اي براي تسكين آشوبهاي رواني هستند و سبب آرامش يا كاتارسيس ميشوند )) . واژه ی Art در زبان انگلیسی هم به معناي هنر و هم به معناي فن و ابزارسازي است در حاليكه در فارسي واژه ي هنر نمي تواند اين...
ادامه خواندن

خرده فرهنگ ها از منظر مکتب محیط شناختی شیکاگو


شهر سازمان یافتگی اجتماعی در فضاست که فرهنگ در آن بازتولید می شود. " فرهنگ به عنوان نظامی سازمان یافته از ارزش ها، باور داشت ها، عقاید، دیدگاه های مشترک و رفتار های مبتنی بر آنها در یک جمعیت، که بوجود آورنده ی هویت فرهنگی است و می تواند همه ی یک جمعیت ساکن در محل واحد و یا بخش هایی از آن را شامل گردد (محسنی، 1386: 26-25) بازتولین فرهنگ در بستر شهر می تواند از خلال خرده فرهنگ ها صورت گیرد خرده فرهنگ هایی که امروز با گسترش روز افزون شهرها و افزایش پیچیدگی در آنها، اشکال متنوع تری را یافته اند. واژه ی خرده فرهنگ (subculture) گاه در معنایی منفی و با ارزش گذاری منفی درک شده است و در مواردی که به مخالفت سیستماتیک با فرهنگ غالب ( dominant culture) تمایز بیابد امکان توصیف شدن آن به عنوان یک ضد فرهنگ (counter culture) توصیف شود. كن...
ادامه خواندن

معرفی کتاب «تک نگاشتهای محله ای»


بررسی کالبدی فضا بدون در نظر گرفتن محتوای اجتماعی و بازنمایی هایی که شهرنشینانش از آن دارند میسر نخواهد بود. شهر در واقع یک صورت فیزیکی است که با کنش جمعی معطوف به پدیده های بازنمایی ساخته می شود. مجاورت مکانی گروههای اجتماعی این لزوم را ایجاد کرده که به مطالعه ی روابط میان فضاهای فیزیکی و گروههای اجتماعی پرداخته شود. زندگی در شهر، آن هم در مادرشهری مثل تهران، دلمشغولیهای متناوبی را برای کارشناسان، صاحب نظران و شهروندان متعهد به همراه دارد. بی گمان تعلق خاطر در هر دسته، با خواستها و نشانه های مختلفی بیان میشود. دسته ای برنامه ریزی ها و سیاستگذاریهای خود را منوط به بهره گیری از تمامی امکانات و تسهیلات شهری میدانند؛ دسته ای دیگر خواهان به کارگیری دانش و مهارتهای نوین و اصیل هستند و گروهی، در میان و یا در گذر از این دو دسته، چشم بر سهیم شدن در سرنوشت خویش...
ادامه خواندن

معرفی کتاب «منشور مرمت معماری»


تدوین و انتشار کتاب منشور مرمت و معماری به همت چهره ماندگار عرصه معماری کشور، محمد منصوری فلامکی، و بیش از 280 تن از متخصصین و فعالین عرصه مرمت و معماری صورت گرفته است. به اعتقاد مؤلف این کتاب ارزشمند به مناسبت نیاز به سخنی مدون در مقوله هایی که بار ملی و جهانی دارند نگاشته شده است و دغدغه نصیحت و یا تبدیل شدن به قانونی مصوب را ندارد. در پیشگفتار و مقدمه کتاب آمده است: آنچه در متن منشوری که پیش روی داریم وجه تقدس دارد و سبب تدوین و ارائه آن به جامعه مرمت‌گران معماری کشور می‌شود، در مجمعی برای شور در وفاق ملی به میان می‌آید تا گامی مفید در راه تدوین و تصویب سندی شود که می‌خواهد تبادل نظر و شور در فضای علمی در باب امور اجرایی کشور را ترویج کند (ص 38) در حقیقت یکی از مهم ترین اهداف این منشور این است...
ادامه خواندن

نگاهی به مستند میدان بی حصار


"میدان بی حصار" را می توان مستندی تاریخی و شهری برشمرد که با نگاهی کلی‌گرا از جنبه های مختلف تاریخی، اجتماعی–فرهنگی، سیاسی و معماری به بیان سرگذشت پر فراز و نشیب میدان توپخانه، از آغاز شکل گیری آن در عهد ناصری تا دهه 80 شمسی، می‌پردازد. این میدان از ابتدای شکل گیری خود همواه مرکز جریانهای بزرگ سیاسی و اجتماعی از جمله مشروطه خواهی بوده است. به علاوه این میدان مرکزی برای گردهمایی های اعتراضی، اعدام محکومان شناخته شده همچون شیخ فضل الله نوری و همچنین برگزاری جشنها و مراسم ملی، دینی و سلطنتی بوده است. میدان توپخانه به مدت 70 سال مرکز تهران بوده و بسیاری از خاطرات جمعی و تاریخی طی مدت زمان 150 سال در این میدان شکل گرفته است. با این وجود میدان امروز به جز یک یا دو نشانه مختصر خاطره ی دیگری از گذشته به همراه ندارد و به نوعی هویت تاریخی آن پایمال...
ادامه خواندن

بهترین گام برای حرکت: رویکری جدید به کفش پایدار (بخش دوم)


روش شناسی روش شناسی پیش‌بینی معکوس که در این تمرین به کار برده شده حول اصل علت و اثر ساختار می یابد. این روش شناسی با چشم اندازی از آینده که در آنجا سناریوی پیشنهادی کاربر به طور گسترده ای پذیرفته شده است، آغاز می شود. این روند سپس قدمهای خود را به سمت عقب و زمان حال بر میدارد و زمان را به دوره های ده ساله تقسیم می کند. نقاط عطفی که با نگاه به تصویر کلی استنباط شده اند، هر قدم را بر مبنای آنچه علت برای رخ دادن در جهت کسب تأثیر قدم حاضر نیاز دارد، تعیین می کنند. در نهایت اینکه یک قدم اول مناسب که انتخاب شده است می تواند در حال حاضر اجرا شود.   هم اکنون می توان چه کاری انجام داد: کفش کودکان در گام نخست مفهوم PSS می تواند در بازارهای کفش کودکان مورد کاربری قرار گیرد. به دو دلیل...
ادامه خواندن

بهترین گام برای حرکت: رویکری جدید به کفش پایدار (بخش اول)


پیتر دگراف و دیگران برگردان ملیحه درگاهی مقدمه: فرهنگ مصرفی مدرن بوسیله نیازهای و امیال بشر سمت و سو می یابد. نتیجه چنین فرآیندی اثرات محیطی منفی همچون اتلاف است که با استفاده ناکارآمد از انرژی و مواد همراه شده است. مطالعات نشان می دهد که رشد اقتصادی مترادف با یک زندگی بهتر است و در صورتیکه سطح معینی از ثروت مادی کسب نشده باشد شانس کمتری برای آسودگی وجود دارد. به عبارت دیگر مالکیت مصرف برابر با شادی است. این روند نیاز به تغییر دارد. چالش پیش روی آینده این است که چگونه حس رضایت مصرف کننده را ابقا کنیم، در حالیکه از بین بردن تأثیرات منفی زیست محیطی به مصرف نسبت داده شده است. در این مقاله تلاش خواهیم کرد با نیم نگاهی به صنعت به این چالش بپردازیم. ما صنعت کفش را انتخاب کردیم به دلیل اینکه این صنعت دنیای کوچک مناسبی را نه تنها برای مطالعه...
ادامه خواندن

نگاهی به کتاب «جامعه مصرفی و شهر پسامدرن»


شهر و مسائل مرتبط با آن همواره یکی از علایق اصلی متفکران اجتماعی از گذشته تا حال بوده است. بی شک نخستین جرقه های اندیشیدن در مورد شهر از سوی متفکران یونانی صورت گرفت و پولیس – چه در شکل واقعی و چه از نظر اتوپیایی آن – بخشی از آثار ارسطو، افلاطون، پریکلس و غیره را شکل می داده است. در تفکرات اجتماعی مدرن «شهر» جایگاه تحلیلی ویژه ای در آثار اندیشمندان اجتماعی همچون ماکس وبر، دورکیم و گئورگ زیمل پیدا می کند و تنها مبتنی بر نظریات خوش بینانه آرمانشهرگرایانه و یا نگاههای توصیفی – تاریخی نیست. با ظهور مکتب شیکاگو دوره دیگری از تحول در مطالعات شهری آغاز شد و دو رهیافت اساسی نسبت به شهر پرورانده شد؛ یکی موسوم به رهیافت بوم شناختی که رابرت پارک آن را اشاعه داد و دیگری تعریف «شهرنشینی به منزله روش زندگی» که بوسیله لوئیس ورث ارائه گردید. از دهه...
ادامه خواندن

نظریه پردازان شهری


جین جیکوبز: جین جیکوبز (Jane Jacobs ) به سال 1916 در شهر معدن زغال سنگ، اسکرانتون پنسیلوانیا، به دنیا آمد. پدر او دکتر و مادرش پرستار و معلم سابق مدرسه بود. پس از فارق التحصیل شدن از دبیرستان موقعیت کاری بدون دستمزد را به عنوان دستیار برای ویراستاری صفحه ی زنان در Scranton Tribune، بدست گرفت. یک سال بعد، در میانه ی کسادی، او اسکرانتون را به مقصد نیویورک سیتی ترک کرد. در طول سالهای ابتدایی اقامت در شهر مشاغل متنوعی را بر عهده گرفت، به عنوان یک نویسنده ی آزاد اغلب در مورد حوزه ها ی کاری در شهر می نوشت. آنگونه که او اذعان می دارد این تجارب، " ... بیشتر از صرف یک اندیشه در مورد آنچه که در شهر می گذشت و آنچه مورد قبول تجارت و کار بود، را در اختیار من قرار داد." در زمانی که مشغول به کار در اداره ی خبررسانی جنگی...
ادامه خواندن

روند پسامدرنیته در شهر


پیش از هر چیز به این موضوع میپردازیم که دو واژه ی مدرن و پسامدرن چه معنایی را به ذهن متبادر می کنند. مدرن بر طبق تعاریف نو ، تازه ، متجدد و...عنوان میشود که در تقابل با واژه هایی چون قدیمی ، کهنه ، متحجر و... قرار میگیرد . اموری که در ابتدا به گونه ای فرهنگی بوجود می آیند و سپس جنبه ای کاملا طبیعی به خود میگیرند ، در نتیجه مدرن معنایی آنقدر طبیعی پیدا می کند که نیاز به تلاش زیادی برای فهمیده شدن ندارد. لغت مدرن از نظر تاریخی واژه‌ای جدید نیست. تبار واژه مدرن که در تمام زبانهای دنیا رایج شده، لفظ لاتینی modernus است که خود از قید modo مشتق شده است . ابهامی که در تعریف کلمه مدرن وجود دارد از اینجا ناشی می‌شود که این کلمه همواره در تقابل با مفاهیم «کهنه» و «سنت» قرار گرفته و می‌گیرد. بدین معنی مصداق...
ادامه خواندن

معرفی کتاب «تاریخ انسان‌شناسی (از آغاز تا امروز)»


اصطلاح «آنتروپولوژی» ترکیبی از دو واژه یونانی «آنتروپوس» به معنای «انسان» و «لوگوس» به معنای «دانش» یا «شناخت» ست و در مجموع به معنای «مطالعه و شناخت انسان» میباشد. کتاب حاضر تاریخ سیر تحول اندیشه های انسان شناختی، یا به سخنی دیگر تاریخ تحول دیدگاهها و نظریه ها در رشته انسان شناسی را در دو مسیر زمانی و جغرافیایی نشان می دهد. نویسندگان کوشیده اند تا رویکردی تحلیلی به روند شکل گیری و رشد و تحول پیشرفت تاریخچه مردم شناسی و انسان شناسی از آغاز تا امروز داشته باشند. اریکسن و نیلسن خاستگاه این دانش و چگونگی پیدایی و برآمدن تفکر مردم‌شناختی و انسان‌شناختی و روند حرکت و تطور و پیشرفت مباحث گوناگون این حوزه علمی را در جوامع اروپایی بویژه انگلیس، فرانسه و آلمان، و جامعه آمریکا تعیین و تبیین کرده اند. این اثر به تاریخ کامل انسان شناسی اجتماعی و فرهنگی می پردازد و چشم اندازی جامع و...
ادامه خواندن

درباره ایالات متحده ی آمریکا (1): فرهنگ


فرهنگ ایالات متحده در برگیرنده ی آداب و رسوم، رفتار و شیوه ی زندگی در این کشور است. مردم آمریکا فرهنگ خود را از طریق سنت های مرتبط با غذا، پوشش، تفریح و جشن ها؛ بواسطه ی سیستم تحصیلاتی و نهادهای آموزشی شامل موزه ها و کتابخانه ها؛ و از طریق انواع هنرها از جمله هنر های بصری، ادبی و نمایشی و اجرایی، بیان می کنند. فرهنگ آمریکایی غنی، پیچیده و منحصر به فرد است. این فرهنگ بواسطه ی غلبه ی سریع و کوتاه مدت اروپاییان بر منطقه بسیار وسیعی از زمین هایی آشکار شد که به صورت پراکنده توسط شمار متفاوتی از افراد محلی سکونت یافته بودند. اگر چه الگوی فرهنگی اروپایی بویژه در زبان، هنرها و نهادهای سیاسی دارای نفوذ بسیار بود، مردمی از آفریقا، آسیا و آمریکای شمالی نیز سهمی در فرهنگ آمریکایی داشتند. تمامی این گروه ها بر ذائقه های عامه پسندانه در موسیقی، پوشش، سرگرمی...
ادامه خواندن

جریان مدرنیته در شهرهای معاصر ایران


‌مقدمه: مدرنیته مفهومی است که مرزهای آن ناروشن و درون‌مایه آن در آمیخته با احساس است. به سادگی نمی‌توان این مفهوم را در رده مفاهیم علمی، فلسفی، سیاسی، اقتصادی، هنری یا تاریخی دسته‌بندی کرد (وبر، 1369: 11). مفهوم مدرنیته در مسیر تاریخی خود، با مسئله تغییر شکل شهرها و رشد شهرنشینی و پیدایش نهادهای جدید اجتماعی، حضور مردم در عرصه های مختلف و ایجاد نظامهای قانونی همراه شده است. به تعبیری رساتر، شهر همچون جلوه‌گاه مدرنیته یا دستور عمل پنهان مدرنیته بروز و ظهور یافته است (جابری‌مقدم: 1384: 25-24). شهر، هم خاستگاه اصلی مدرنیته است و هم قهرمانش؛ هم دستورالعمل پنهان مدرنیته است و هم ایینه تمام‌نمای آن. در شهر است که مدرنیته به بالندگی می‌رسد و در عین حال، مدرنیته است که شهر را جلوه‌گاه خود می‌سازد. (جابری مقدم، همان: 156). اولین قانون اساسی ایران حداقل در دو زمینه ی اصلی، به شهر و به بناهای شهر توجه میکرد:...
ادامه خواندن

معرفی کتاب « مقدمه‌ای بر فیلم مستند»


کتاب «مقدمه‌ای بر مستند» بر مبنای مجموعه‌ای پرسشها درباره فیلم و ویدیوی مستند سازمان یافته است و نظری اجمالی درباره این شکل شگفت‌آور فیلمسازی ارائه می‌دهد.کتاب حاضر فنی‌ترین اثر یکی از نظریه‌پردازان سینمای مستند، بیل نیکلز، است که برای اندیشه‌های خود یک دستگاه نظری ارائه می‌کند و به صورتی روش‌مند از طریق فیلم مستند به عنوان یک سازمان و کلیتی که به صورتی آگاهانه از عناصر مختلف استفاده می‌کند، به پرسشهایی پاسخ می‌گوید که از ابتدا در سینمای مستند مورد مناقشه بوده و یا به همراه مستند آمده است. بیل نیکلز با عنایت بر فازی بودن تعریف مستند، آن را شکلی متفاوت از داستانی، تجربی و آوانگارد می‌داند و بر جهان تاریخی به عنوان پایه و مبنای نظری تمام بحث‌هایش تأکید می‌ورزد. کتاب «مقدمه‌ای بر مستند» با ترجمه سلیس و روان محمد تهامی‌نژاد که خود از شناخته شده‌ترین چهره‌ها در عرصه فیلمسازی مستند ایران به شمار می‌آید و به علاوه...
ادامه خواندن